Στον άδειο σιδηροδρομικό σταθμό

16:10, ICE501 προς Ζυρίχη. To τρένο διασχίζει τον σταθμό με ταχύτητα, χωρίς να σταματήσει. Δεν προλαβαίνω να διαβάσω τον αριθμό και τον προορισμό του. Με πληροφορεί και για τα δύο ο ηλεκτρονικός πίνακας στην απέναντι αποβάθρα. Δεν ταξιδεύω. Κανείς δεν ταξιδεύει αυτή τη στιγμή – ή όσοι ταξιδεύουν, το κάνουν από ανάγκη. Συνήθως πένθιμη. Κάποτε, στο τρένο από Ζυρίχη προς Κολωνία, απέναντί μου καθόταν ένα ηλικιωμένος κύριος, παπιγιόν και γιλέκο και ρολόι τσέπης, που κοιτούσε διαρκώς το φλουταρισμένο τοπίο. Φορούσε πένθος στο αριστερό μπράτσο, πάνω από το γκρίζο σακάκι. Κρατούσα στα χέρια μου το Ημερολόγιο Πένθους του Barthes, αρνούμουν όμως  να πιστέψω στη σύμπτωση. Μία από τις πρώτες εγγραφές ήταν: 17 Νοεμβρίου. Πένθος: φρικτός τόπος, όπου πια δε φοβάμαι.

16:28, IC1098 προς Αμβούργο. Φρενάρει με θόρυβο. Ο συρμός που σταματάει μπροστά μου, ενώ κάνω ασυναίσθητα ένα βήμα πίσω, είναι άδειος. Μια γυναίκα με τη στολή των Γερμανικών Σιδηροδρόμων στέκεται όρθια ανάμεσα στις κενές σειρές των καθισμάτων. Κατεβάζει τη μάσκα και κοιτάζει προς το μέρος μου. Κατεβάζω τη μάσκα και χαμογελάω, κάπως σφιγμένα. Το τρένο ξεφυσά και ξεκινάει, εκείνη ανεβάζει ξανά τη μάσκα της. Το τέλος της διαδρομής θα βρει μάλλον το τρένο άθικτο, απαστράπτον. Ενώ, λίγους μήνες πριν, θα ήταν γεμάτο από σημάδια ανθρώπινης παρουσίας, από το στίγμα των επιβατών, εκείνο που ο Ροθ περιέγραφε (μεταφράζω πρόχειρα) ως εξής: […] αφήνουμε ένα ίχνος, αφήνουμε το αποτύπωμά μας. Ακαθαρσία, βαναυσότητα, βία, λάθος, έκκριση, σπέρμα – δεν υπάρχει άλλος τρόπος να υπάρχουμε εδώ. Δεν έχει να κάνει με ανυπακοή. Δεν έχει να κάνει με την χάρη ή την σωτηρία ή την εξιλέωση. Είναι μέρος του καθενός μας. Εσωτερικευμένο. Εμφυτο. Καθοριστικό.

16:58, RE57 προς Αννόβερο. Σταματά. Οι πόρτες ανοίγουν. Οι πόρτες κλείνουν και ξεκινά. Οταν ο όγκος του φεύγει από μπροστά μου, καθισμένοι στο παγκάκι της απέναντι αποβάθρας φιλιούνται δυο έφηβοι. Τους κοιτάζω μα εκείνοι αγνοούν την παρουσία μου. Φυσάει. Φιλιούνται λες και είναι η τελευταία ή η πρώτη τους φορά. Χαζεύω αναρτήσεις στο facebook στο κινητό μου. Οταν σηκώνω ξανά το βλέμμα, έχουν φύγει και οι δύο. Εχουν αφήσει πίσω τους δυο μεγάλα κύπελλα αναψυκτικού με πλαστικά καλαμάκια που τα σπρώχνει πιο πέρα ο άνεμος.

17:06, IC1011 προς Μόναχο, δυο αποβάθρες πιο πέρα. Εγώ στην 8, εκείνο στην 5. Εχω μήνυμα στο κινητό, ένας φίλος διάβασε τα ποιήματα του Κάρβερ που μετέφρασα. Μου γράφει: «Ωραία, μπράβο ρε. Αφησες απ’ έξω το καλύτερο όμως» κι από κάτω copy-paste «Η γρατζουνιά»: Ξύπνησα με μια κηλίδα αίμα/ πάνω από το μάτι μου. Μια γρατζουνιά/ στη μέση του μετώπου μου./ Μα εγώ κοιμάμαι μόνος αυτόν τον καιρό./ Για ποιο λόγο θα σήκωνε κάποιος χέρι/ στον εαυτό του, έστω και στον ύπνο;/ Ετούτο και άλλα παρόμοια ερωτήματα/ προσπαθώ να απαντήσω αυτό το πρωί./ Καθώς εξετάζω το πρόσωπό μου στο παράθυρο. Δεν απαντάω, ίσως έχει δίκιο.

17:46. Εδώ και ώρα δεν έχει περάσει τρένο. Εχει σχεδόν νυχτώσει, δεν υπάρχει ψυχή στις αποβάθρες. Αναρωτιέμαι αν κυλούσε κάποτε διαφορετικά ο χρόνος; Μπορεί. Αυτή η παράξενη μοναξιά της πανδημίας μοιάζει λες κι έχει κρατήσει χρόνια. Φυσάει ξανά. Στην πέρα άκρη εμφανίζεται ένας τύπος που σπρώχνει ένα καρότσι σούπερ μάρκετ. Εχει μέσα ένα μεγάλο κασετόφωνο, από εκείνα στις αμερικάνικες ταινίες των ’90s. Παίζει δυνατά Μπομπ Ντύλαν κι ο αέρας σπρώχνει προς το μέρος μου σκόρπιους στίχους: Lies that life is black and white/ Spoke from my skull. I dreamed/ Romantic facts of musketeers […]/ Ah, but I was so much older then/ I’m younger than that now.

17:59, RE57 προς Αννόβερο. Με ένα λεπτό καθυστέρηση. Οταν ζούσαμε στην Κολωνία, τα πλυντήρια ήταν στο κελάρι. Το κτίριο ήταν εκατό ετών και βάλε, ένας γίγαντας με παχείς τοίχους που επιβίωσαν τους βομβαρδισμούς του ’42. Το κελάρι φυλάκιζε μέσα του τη ζέστη και την υγρασία τα καλοκαίρια, το κρύο τους χειμώνες. Στον τοίχο πάνω από το πλυντήριο, κάτω από τον φεγγίτη, ήταν σκαλισμένες οι λέξεις Feuer, Lieber Gott και η ημερομηνία 31/05/1942. Δεν ξέρω πόσες ημέρες έμειναν κρυμμένοι οι άνθρωποι εκεί. Είτε έτρεμαν από τον φόβο, είτε κρατιόνταν αγκαλιές, είτε τσακώνονταν, έπρεπε να μείνουν εκεί.

Πριν προλάβει να εμφανιστεί το ICE555 προς Κολωνία (ακούω από μακριά το βουητό του, άφιξη 18:02) αρχίζω να κατεβαίνω τη μεγάλη ράμπα αφήνοντας πίσω μου τις αποβάθρες, βαδίζω προς την έξοδο. Περνάνε αυτοκίνητα με αναμμένα φώτα. Μέσα σε ένα κλειστό κουρείο, ο κουρέας με ένα μικρό αγόρι να παίζει στα πόδια του κοιτάζει τους τίτλους των ειδήσεων στην τηλεόραση. Ψάχνω βιαστικά στο κινητό εκείνη τη φράση του Κόρμακ Μακάρθι για τον χρόνο. Τη βρίσκω, είναι από το Midwest με πληροφορεί το Goodreads: Νομίζεις, όταν ξυπνάς το πρωί, πως το χθες δεν μετράει. Ομως, το χθες είναι το μόνο που μετράει. Τι άλλο υπάρχει; Ας είναι.

Ο Ακης Παπαντώνης (Αθήνα, 1978) είναι καθηγητής Επιγενετικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστήμιου του Göttingen. Γράφει και μεταφράζει λογοτεχνία. Από τις εκδόσεις Κίχλη κυκλοφορούν το μυθιστόρημά του «Ρηχό νερό, σκιές» και η μετάφρασή του στα ποιήματα του Ρέιμοντ Κάρβερ, «Εκεί που είχαν ζήσει».