Νέα περίοδος «διαχείρισης προβλημάτων»

Τι πρέπει να περιμένουμε από τον 61ο γύρο των διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας; Θα τερματιστεί η διαφωνία σχετικά με τα θαλάσσια σύνορα και τα θαλάσσια αποθέματα υδρογονανθράκων;

Δύσκολα μπορούμε να μιλήσουμε σε αυτόν τον κόσμο για οποιαδήποτε πραγματική λύση σε οποιοδήποτε ζήτημα, όπως και για τα προβλήματα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Ρεαλιστικά ο ανταγωνισμός και οι αντιφάσεις επί των ενεργειακών πόρων δεν αφορούν μόνο δύο χώρες, σχεδόν όλες οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις είναι εκεί, προσπαθώντας να βρουν το καλύτερο κανάλι διείσδυσης και κυριαρχίας στην περιοχή. Η Ελλάδα και η Τουρκία, αν και έχουν τη δική τους ατζέντα, εξυπηρετούν επίσης τη μια ή την άλλη ιμπεριαλιστική ομάδα. Φυσικά πρέπει να λάβουμε υπόψη το «κοινό» συμφέρον στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ για να απαλλαγούμε από τη ρωσική παρουσία στη Μεσόγειο, αλλά και αυτό το ζήτημα δεν είναι τόσο απλό. Ως μέλη του ΝΑΤΟ, οι δύο χώρες, τουλάχιστον στα χαρτιά, είναι σύμμαχοι, ωστόσο το θέμα είναι ότι το ΝΑΤΟ έχει πολλές ρωγμές. Πρέπει να λάβουμε υπόψη τη θέση της Γερμανίας, η οποία είναι ένας από τους κύριους παράγοντες που ενεργοποιήθηκαν προκειμένου να ξεκινήσουν ξανά οι συνομιλίες μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Η Γερμανία κατάφερε να μειώσει το επίπεδο των κυρώσεων κατά της Τουρκίας στην ΕΕ και έκανε ό,τι είναι δυνατόν για να κρατήσει την Τουρκία στη σφαίρα επιρροής όταν η κυβέρνηση Ερντογάν είχε μια σειρά προβλημάτων με την ΕΕ, το ΝΑΤΟ και ιδιαίτερα με τις ΗΠΑ. Η λογική είναι προφανής: η Γερμανία χρειάζεται την Τουρκία όχι μόνο για οικονομικούς λόγους (για επενδύσεις αλλά και για εξαγωγές), αλλά και στρατηγικούς. Μια Τουρκία κοντά στην ΕΕ και μέλος του ΝΑΤΟ θα εξυπηρετήσει περισσότερο τον γερμανικό ιμπεριαλισμό από μια απομονωμένη και αποκλεισμένη Τουρκία, καθώς η πρόθεση του Βερολίνου να αυξήσει τη σχέση του με τη Ρωσία και το Ιράν είναι τόσο προφανής. Η Τουρκία είναι απαραίτητη για τη Γερμανία στη σύνδεσή της προς Ανατολάς. Γι’ αυτό η Γερμανία λειτουργεί σαν ασπίδα για την Τουρκία.

Και ο Ερντογάν έχει επίσης επείγουσα ανάγκη να βελτιώσει τη σχέση του με την ΕΕ και τις ΗΠΑ. Δεν είναι μόνο οι κυρώσεις ή τα οικονομικά προβλήματα. Είναι οι διαρθρωτικοί δεσμοί μεταξύ του τουρκικού καπιταλισμού με τη Δύση και ο Ερντογάν έχει καταλάβει πολύ καλά ότι οι Τούρκοι αστοί μαζί με τις δυτικές ιμπεριαλιστικές χώρες έχουν ήδη δημιουργήσει μια αξιόπιστη πολιτική εναλλακτική λύση απέναντί του. Πρόσφατα η τουρκική ηγεσία ανέλαβε πολλές πρωτοβουλίες για τη βελτίωση της σχέσης της Τουρκίας με την ΕΕ και τις ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων πολύ σοβαρών βημάτων στη Μαύρη Θάλασσα.

Συνολικά, αυτό σημαίνει ότι πλησιάζουμε και πάλι μια περίοδο «διαχείρισης προβλημάτων» μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας αντί επίλυσης. Δεν υπάρχει λύση σε κανένα πρόβλημα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, όσο το μεγάλο κεφάλαιο κυριαρχεί στις δύο χώρες και το ΝΑΤΟ είναι παρόν. Η τουρκική κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι προωθεί ορθή και δίκαιη λύση και με τη σειρά της η Ελλάδα υπογραμμίζει το διεθνές δίκαιο και τις συμφωνίες στο Αιγαίο Πέλαγος. Τι είναι ορθό και δίκαιο και πώς μπορούμε να μιλάμε για διεθνές δίκαιο υπό αυτές τις συνθήκες; Διεθνή μονοπώλια καταστρέφουν τα πάντα και εκμεταλλεύονται τους εργαζόμενους, στρατιωτικές βάσεις είναι παντού, σε Ελλάδα, Τουρκία και Κύπρο… Ολοι είχαν αρκετά στρατιωτικά πραξικοπήματα, φασισμό, ρατσισμό και ούτω καθεξής… Κυριαρχία, ανεξαρτησία, εθνικά συμφέροντα αγαπάμε αυτές τις έννοιες, αλλά όχι κάτω από την ομπρέλα του μεγάλου κεφαλαίου και του ΝΑΤΟ.

Να είστε έτοιμοι για μακρές συνομιλίες, ωραία λόγια, χωρίς λύση.

Ο Κεμάλ Οκουγιάν είναι γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Τουρκίας