«Μέσα; Πού ακριβώς μέσα;»

Δεν μοιάζουν με γιορτές οι μέρες που έρχονται. Με τι στολίδια, τι αστέρια και φωτάκια να στολίσεις της Πανδημίας το δέντρο; Σπίτι κλεισμένος, όπως όλοι, «κάθομαι και ρεμβάζω» κοιτώντας τις ρωγμές στον τοίχο που ορθώνεται μπροστά μου. Στιγμές παρατηρώ τις ανταύγειες που κάνει η φλόγα απ’ το τζάκι να χορεύουν και έχω την αίσθηση πως σχεδόν απουσιάζω. Ούτε καν σκέφτομαι. Μάλλον θα το νομίζω, γιατί πού και πού (όχι εικόνες, εικόνες όχι), κάτι λέξεις ξέφτια από ρόλους, στίχους ξεχασμένους, ξεκούρδιστες μουσικές φράσεις ακούω να λέω, πότε ψάχνοντας την καταγωγή τους και άλλοτε να τις αφήνω να βυθίζονται ξανά στην κρύα λίμνη της λήθης. Χθες βράδυ όμως δεν ήταν έτσι. Μόλις ψιθύρισα…

«Βρέχει…

Μία κυρία εξέχει στη βροχή

μόνη

πάνω σ’ ένα ακυβέρνητο μπαλκόνι»

…αμέσως η μνήμη ξύπνησε σαν ποταμός ανάστροφος που τρέχει ορμητικός να ξαναμπεί στην πηγή του… Εκεί στα τέλη του ’60 μαθητές στη σχολή του Εθνικού κι είχαμε ενθουσιαστεί με ένα περιοδικό που κυκλοφορούσε τότε. Ενα σπάνιο περιοδικό για την εποχή. Οι «ΕΠΟΧΕΣ». Αρκεί να αναφέρουμε και μόνο τα ονόματα της συντακτικής επιτροπής για να καταλάβετε. Διευθυντής ο Αγγελος Τερζάκης (καθηγητής μας τότε, με μια φοβερή γνώση του θεάτρου και γοητεία δυσεύρετη) και σύμβουλοι ο Γιώργος Σεφέρης, ο Γιώργος Θεοτοκάς, ο Κ. Δημαράς, ο Κωστής Σκαλιόρας, ο Λέων Καραπαναγιώτης και ο Χρήστος Λαμπράκης. Παθιασμένοι με το περιοδικό, αλλά και συγχρόνως πολύ άγουροι, δεν μας έφτανε μόνο η μια πλευρά του πάθους, θέλαμε και την άλλη. Αυτή τη σκοτεινή πλευρά που δεν κρατιέσαι και θέλεις να ευτελίσεις ό,τι βαθιά σε θέλγει, ίσως για να το αντέξεις, ή να το φέρεις στα μέτρα σου, σαν κάτι μικρά παιδιά που βασανίζουν τα ζωάκια που λατρεύουν. Ανάμεσα λοιπόν σε πιο γνωστές φωνές της ποίησης πρότεινε τότε το περιοδικό μια νέα ποιήτρια ονόματι Κική Δημουλά. Ενώ αποζητάγαμε απ’ ό,τι θυμάμαι ό,τι καινούργιο (είχαμε πάθει έρωτα με τα «Εντεκα γράμματα και ένα υστερόγραφο» της Λίας Μεγάλου Σεφεριάδη), εδώ με το ποίημα της Δημουλά δεν ξέρω τι οίστρος ήταν αυτός που μας τσίμπησε κι αρχίσαμε την καζούρα. Πρώτα ο τίτλος του ποιήματος. «Μια μετέωρη κυρία». Γέλιο νευρικό κι ατέλειωτο με τον μετεωρισμό της κυρίας. Κι έπειτα ήτανε πράμα αυτό; αναρωτιόμασταν με το υπερφίαλο ύφος της νιότης, που τα ξέρει όλα, όλα τα σφάζει και όλα τα μαχαιρώνει, τρομάρα μας, ότι μια κυρία στέκει, λέει, σ’ ένα μπαλκόνι, πάντα μετέωρη, και πιάνει να βρέχει και παίρνει, λέει, την κλίση της βροχής και διάφορα τέτοια. Φτάσαμε μάλιστα να κάνουμε και αυτοσχεδιασμό στο διάλειμμα, η Αννα η Παναγιωτοπούλου έκανε την κυρία κι εγώ το μπαλκόνι, και στις δύσκολες σκηνές ντουμπλάριζα και τη βροχή που με τα χέρια μου έδειχνα την κλίση που έπρεπε να πάρει η κυρία.

Πέρασαν χρόνια κι όταν μέστωσε κάτι «μέσα» μας, εν αγνοία μας βέβαια όπως μεστώνουν, μεγαλώνουν και γερνάνε όλα, δεν ξέρω πώς, ίσως αυτό το «μέσα» μου ξανάφερε το τέλος του ποιήματος που τα μάτια μας είχαν τεχνηέντως παραλείψει εντελώς να δουν τότε. Είναι εκεί που η Κυρία φοβάται, τρέμει τον ίλιγγο του έξω κόσμου…

«Και, ξαφνικά,

σαν κάποιος να της έγνεψε “όχι”,

κάνει να πάει μέσα.

Πού μέσα ―

μετέωρη ως εξείχε στη βροχή

και μόνη

πάνω σ’ ένα ακυβέρνητο μπαλκόνι».

Και τότε είδα το ποίημα ζωντανό να ξαναγεννιέται μέσα μου σπαρταριστό κι ατόφιο, με πήρε δικό της η συγκίνηση και με κοιμήθηκε νύχτες πολλές κι ασέληνες. Με τα χρόνια βέβαια και χάρις στον φίλο Θανάση Νιάρχο γνώρισα την ποιήτρια και της εξομολογήθηκα το αμάρτημά μου, αλλά και την ειλικρινή μετάνοιά μου. Από τότε όποτε μ’ έβλεπε.

-«Πού μέσα;» μού έλεγε «Σταμάτη μου; Πού μέσα;».

Τη φωνή της αυτή μου ξανάφεραν οι μέρες του απαγορευτικού που με κλείσανε μέσα. Πού μέσα, Κική; Σε ποιο ΜΕΣΑ;