Λογική κι ευαισθησία

Στις χώρες όπου επελέγη να συμμετέχουν οι λοιμωξιολόγοι στην ενημέρωση του κοινού, όπως στη δική μας, βρέθηκαν ξαφνικά οι επιστήμονες αυτοί να μετριούνται για τη δημοφιλία τους σε μια κοινή γνώμη που, στη συντριπτική πλειοψηφία της, αγνοούσε την ύπαρξή τους πριν από την πανδημία. Στα μεγάλα διεθνή μέσα έχουμε δει, μάλιστα, αφιερώματα με τα πρόσωπα αυτά ανά χώρα. Ο δικός μας «εθνικός λοιμωξιολόγος» Σωτήρης Τσιόδρας ξεχωρίζει. Ο λόγος είναι η μεγάλη δημοφιλία του, που καταγράφεται από την αρχή της κρίσης αυτής, πριν εμπεδωθεί η αντίληψη της επιτυχίας που, σε μεγάλο βαθμό, πιστώνεται. Γράφτηκαν γι’ αυτόν πολλές αγιογραφίες και λιγότεροι λίβελλοι. Θα άξιζε όμως να εξετάσουν το φαινόμενο, πέρα από το πρόσωπο, όσοι έχουν εξουσία διαχειριστική πάνω στις ζωές των πολιτών και δημόσιο λόγο που επηρεάζει τη στάση τους, τον ψυχισμό και την καθημερινότητά τους.

Ο Τσιόδρας πέτυχε κάτι πραγματικά μεγάλο. Να εμπνεύσει εμπιστοσύνη σε μια περίοδο που ο κόσμος είχε φόβο και ανασφάλεια για την αρρώστια και τον θάνατο και που έπρεπε, για να προστατευτεί, να δεχτεί να αλλάξει τη ζωή του και να περιορίσει κάποιες ελευθερίες του.

Το πέτυχε χωρίς το ύφος του ειδήμονος που κάθεται σε μια ψηλή έδρα, χωρίς να αραδιάσει σε κανέναν το εντυπωσιακό βιογραφικό του, χωρίς να ξέρουν οι περισσότεροι εκεί έξω για το Harvard και το ΜΙΤ, τα χρόνια δουλειάς και προσφοράς σε ασθενείς στα νοσοκομεία και στη δημόσια υγεία ως λοιμωξιολόγος του ΚΕΕΛΠΝΟ, στα οποία έχει σταθεί και σε ανθρώπους που μερικοί περιθωριοποιούν και στιγματίζουν.

Ο τρόπος του ήταν αυτός μιας διανόησης που δεν στέκεται μακριά και πάνω από τον κάθε άνθρωπο, που κάνει λάθη κι έχει αδυναμίες, που δεν φοβάται να πει ότι δεν τα ξέρει όλα (πόσο σπουδαίο αυτό, να τολμάς να πεις «δεν ξέρω»), που δεν θεωρεί ότι το συναίσθημα με τον ορθολογισμό είναι δυο έννοιες αντιθετικές, αλλά, αντιθέτως, οφείλουν να συνυπάρχουν. Διότι ο ορθολογισμός κι η αλήθεια σώζουν τις ζωές μας και τις εξελίσσουν. Αλλά για να στραφεί εκεί ο άνθρωπος στα δύσκολα, χρειάζεται να χτίσει και να διατηρήσει εμπιστοσύνη με το συναίσθημα κι αυτό που συνήθως περιγράφουμε ως ανθρωπιά ή ευαισθησία, έννοιες που τόσο πολύ κακολογούνται τελευταία.