Φαρ Ουεστ

Την περίοδο της πρόσφατης χρηματοπιστωτικής κρίσης, τα πράγματα ήταν ήδη άσχημα. Αλλά τώρα θα γίνει «Φαρ Ουεστ», για να δανειστούμε την έκφραση μιας εργαζόμενης σε μια τράπεζα τροφίμων του Μπρίξτον. Οι Βρετανοί που πεινούν τετραπλασιάστηκαν στις τρεις πρώτες εβδομάδες του εγκλεισμού. Στα Restos du Coeur, στη Γαλλία, γίνεται κοσμοσυρροή. Και στους δρόμους της Νάπολι εμφανίστηκαν τα πρώτα κρεμαστά καλάθια, όπου οι πολίτες αφήνουν τρόφιμα γι’ αυτούς που έχουν ανάγκη. Τα Ηνωμένα Εθνη υπολογίζουν ότι ο αριθμός των πεινασμένων σε όλο τον κόσμο θα διπλασιαστεί λόγω του κορωνοϊού και θα φτάσει τα 265 εκατομμύρια.

Οπως επισημαίνει η «Monde», αυτή η ύφεση είναι διαφορετική από την προηγούμενη, καθώς όλοι ελπίζουν ότι το 2021 η ανάκαμψη θα είναι ισχυρή. Παρά ταύτα, η ζημιά είναι δεδομένη. Στη Βρετανία υπολογίζεται ότι από τα 11 εκατομμύρια θέσεις εργασίας που θα πληγούν, τα 3 εκατομμύρια θα χαθούν οριστικά. Εχει μεγάλη σημασία λοιπόν να μην επαναληφθούν τα λάθη του παρελθόντος: κάποιοι οικονομολόγοι πιστεύουν ότι η μείωση του προσδόκιμου ζωής στη χώρα αυτή δεν είναι αποτέλεσμα της κρίσης του 2008, αλλά της δεκαετούς λιτότητας που ακολούθησε.

Ακόμη χειρότερα είναι τα πράγματα στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου καταγράφηκαν 22 εκατομμύρια επιπλέον άνεργοι σε έναν μήνα, αριθμός ίσος με τις θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν την τελευταία δεκαετία! Κι εκεί δεν υπάρχει πια η ευαισθησία ενός Ομπάμα, αλλά ο κυνισμός, ο λαϊκισμός και οι θεωρίες συνωμοσίας ενός Τραμπ. Που προσπαθεί σήμερα να απεκδυθεί των ευθυνών του κατασκευάζοντας διάφορους αποδιοπομπαίους τράγους, καθώς ένα μέρος των ψηφοφόρων του είναι εκείνο που πληρώνει το μεγαλύτερο τίμημα της πανδημίας.

Πρόκειται για τους φτωχούς λευκούς Αμερικανούς χαμηλής μόρφωσης και ηλικίας 45-54 ετών, των οποίων το προσδόκιμο ζωής πληθυσμού μειώνεται σταθερά τα τελευταία είκοσι χρόνια. Ο νομπελίστας Οικονομίας Ανγκους Ντίτον χρησιμοποιεί την έκφραση «νεκροί από απελπισία» για να περιγράψει τον φαύλο κύκλο που παρατηρείται σε μια τέτοια κατηγορία ανθρώπων: άνοδος των αυτοκτονιών, αύξηση της κατανάλωσης αλκοόλ και ναρκωτικών, κακή διατροφή, εξάρτηση από οπιοειδή. Την προηγούμενη φορά στράφηκαν στον Τραμπ για πολιτισμικούς κυρίως λόγους, από φόβο δηλαδή μήπως αφανιστεί η λευκή φυλή. Θα καταλάβουν τουλάχιστον αυτή τη φορά την πλάνη τους;

Η ύφεση προκαλεί φτώχεια. Και η φτώχεια σκοτώνει, αυτό είναι πλέον μετρήσιμο. Μια μελέτη του 2006 για τους Ολλανδούς που γεννήθηκαν από το 1812 ως το 1912 έδειξε ότι το να γεννιέσαι στη διάρκεια μιας ύφεσης μειώνει τη διάρκεια ζωής κατά 5%. Κι αυτό δεν περιορίζεται μόνο σε μια γενιά, έχει επιπτώσεις και στα παιδιά της, που βλέπουν να διαταράσσεται η διατροφή τους, η σωματική τους διάπλαση, η πρόσβασή τους στην εκπαίδευση. Το είδαμε με την ισπανική γρίπη, το είδαμε με τον Ebola, θα το δούμε και τώρα.

Τουλάχιστον το Φαρ Ουεστ να έχει άλλον σερίφη.