Και πάλι Ανδρέας{CR}

Για όλα φταίνε οι πολιτικοί και, περισσότερο απ’ όλα, φταίει το ΠΑΣΟΚ. Το ΠΑΣΟΚ, για όλα τα προβλήματα της σύγχρονης Ελλάδας, ξεκινώντας από τον Ανδρέα…

Τούτο το αφήγημα την εποχή του αντι-μνημονιακού αγώνα βόλεψε πολλές πλευρές. Η παραδοσιακή Δεξιά έκανε στραβά ματιά ή έκλεινε το μάτι στις ακραίες αντιδράσεις αφού απευθύνονταν στην τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Η παραδοσιακή Αριστερά με ελάχιστες εξαιρέσεις ανεχόταν ή προέτρεπε σε δράσεις ακραίες κατά βουλευτών του κόμματος – επαναστατικώ δικαίω.

Υπό το αβάσταχτο βάρος του Μνημονίου, με επιθέσεις από έξω και από μέσα απ’ το κόμμα, το ΠΑΣΟΚ, εν τέλει, δεν άντεξε και διαλύθηκε. Η πτώση του μεγάλου αυτού κόμματος από το 43% στο 8% σχολιαζόταν για ένα διάστημα ως νίκη έναντι του Μνημονίου, ως τέλος εποχής, ως μια κατάκτηση της δημοκρατίας μάλιστα. Ακόμη και σήμερα, η πτώση σχολιάζεται με ειρωνικά σχόλια του τύπου «καλημέρα σύντροφοι, πόσοι είσαστε; Χωράτε σε ένα δωμάτιο πια;».

Ομως, είτε το θέλουμε είτε όχι, το ΠΑΣΟΚ ήταν το μεγάλο όχημα της αλλαγής τα τελευταία 40 χρόνια. Πέραν αυτού, το ΠΑΣΟΚ ήταν η εγγύηση της ομαλότητας. Με την πτώση του ΠΑΣΟΚ αποδυναμώθηκε και η λειτουργία της δημοκρατίας ακριβώς την εποχή που χρειαζόταν ένα δυνατό πολιτικό σύστημα να αντιμετωπίσει την κρίση.

Κανείς δεν αμφισβητεί ότι στους κόλπους του ΠΑΣΟΚ βρέθηκε η μεγάλη μάζα των κεντρώων και προοδευτικών ανθρώπων, αλλά και φτωχοί αγρότες, σημαντικό μέρος της εργατικής τάξης, αλλά και της μεσαίας τάξης, που αισθανόταν ότι το ΠΑΣΟΚ εξέφραζε τα συμφέροντά της.

Το πόσο απήχηση είχε και έχει το ΠΑΣΟΚ ως έννοια και brandname φαίνεται από τη συνέχεια της αφήγησης. Από το 2015 και μετά ο Τσίπρας αντιγράφει συνειδητά τον Ανδρέα. Ο πρόεδρος των «Ανεξάρτητων Ελλήνων», (τον θυμόσαστε;) που παλιότερα υποστήριζε ότι ο Ανδρέας ήταν ο αρχηγός της 17 Νοέμβρη, κάλεσε ανοικτά τους ψηφοφόρους του «γνήσιου και πατριωτικού ΠΑΣΟΚ» να τον στηρίξουν. Η Χρυσή Αυγή είχε σε πανό στον Πειραιά το κυρίαρχο σύνθημα του Ανδρέα: «Η Ελλάδα ανήκει στους Ελληνες!» Αν είναι δυνατόν; Είναι! Από τη στιγμή που όλοι χοροπηδούσαν πάνω στον τάφο του Ανδρέα, δεν πρέπει να μας ξαφνιάσει το γεγονός ότι όλοι μετατράπηκαν σε τυμβωρύχοι.

Το ΠΑΣΟΚ όπως το γνωρίσαμε δεν υπάρχει πια. Μαζί με τη διάλυσή του, διαλύθηκε και ένα ολόκληρο πολιτικό σύστημα, με τα καλά του και τα στραβά του, που όμως σε τίποτα δεν έμοιαζε με τον σημερινό ΣΥΡΙΖΑ, που διακυβεύεται από μια σταλινική αντίληψη της εξουσίας, εντελώς αντίθετη με την κυρίαρχη ιδεολογία του ΠΑΣΟΚ και φυσικά την ουμανιστική σκέψη και δράση του ιδρυτή του.

Αυτή τη σημαντική διαφορά ανάμεσα στη φιλελεύθερη φιλολαϊκή και βαθιά δημοκρατική σκέψη του Ανδρέα και εκείνων που θέλουν απλά να κλέψουν τους ψηφοφόρους του – παριστάνοντας ότι του μοιάζουν – είναι κάτι που πρέπει να τονισθεί πάλι και πάλι, ιδιαιτέρως σε όσους ψάχνουν «αριστερή» έκφραση από μια στείρα απομίμηση ενός μεγάλου ηγέτη.