«Προσιτά και διαθέσιμα φάρμακα για όλους»

«Πρέπει να έχουμε διαθέσιμα και προσιτά φάρμακα για όλους τους πολίτες» δηλώνει η νέα επίτροπος Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων Στέλλα Κυριακίδου και δεσμεύεται ότι θα δράσει αποφασιστικά προκειμένου να εξαλειφθούν οι ανισότητες στην ΕΕ όσον αφορά την πρόσβασή τους σε αυτά. Η κύπρια επίτροπος μίλησε στα «ΝΕΑ» με αφορμή το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για την Καταπολέμηση του Καρκίνου με το οποίο η Κομισιόν επιδιώκει να υπάρξει «ολιστική προσέγγιση» στην αντιμετώπιση του καρκίνου, στην πρόληψη, στην έγκαιρη διάγνωση, στη θεραπεία, στην περίθαλψη.

Η Επιτροπή ξεκινά διάλογο για το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για την Καταπολέμηση του Καρκίνου, ανήμερα της Παγκόσμιας Ημέρας Κατά του Καρκίνου. Με ποιες αρχές θα πορευθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην καταπολέμηση της ασθένειας;

Με αποφασιστικότητα και την πεποίθηση ότι αν όλοι μαζί ενώσουμε τις δυνάμεις μας μπορούμε να βελτιώσουμε σημαντικά τις σημερινές συνθήκες, να μειώσουμε τους αριθμούς, να προσφέρουμε καλύτερη περίθαλψη, ανακουφιστική φροντίδα και επανένταξη, αλλά και πιο ολοκληρωμένη διαδικασία πρόληψης. Σύμφωνα με τις στατιστικές, ο καρκίνος είναι σήμερα η δεύτερη αιτία θανάτου στην ΕΕ, με 1,3 εκατομμύρια ανθρώπους να χάνουν τη ζωή τους και 3,5 εκατομμύρια νέες περιπτώσεις να καταγράφονται ετησίως. Αντιλαμβανόμενοι ότι ο καρκίνος, σε όλες του τις μορφές, παραμένει ένα επείγον ζήτημα υγείας το οποίο έχει ταυτόχρονα και κοινωνικοοικονομικές συνέπειες και με στόχο την όσο το δυνατόν αποτελεσματικότερη θωράκιση των συμπολιτών μας, αρχίζουμε τη δημόσια διαβούλευση ώστε να βρούμε τις λύσεις. Πρέπει να έχουμε μια ολιστική προσέγγιση σε ό,τι αφορά τα θέματα καρκίνου. Δεν μπορούμε, για παράδειγμα, να συνεχίσουμε να έχουμε ουσιαστικές ανισότητες στην παροχή θεραπειών, περίθαλψης, προσβασιμότητας στα φάρμακα, και αλλού.

Ποιους καλείτε να συμμετάσχουν στη διαβούλευση αυτή;

Το Σχέδιο Δράσης θα αποφασιστεί και θα υλοποιηθεί μέσα από την ισχυρή και πολύτιμη συνεισφορά όλων: του Ευρωκοινοβουλίου, των κρατών-μελών, των γιατρών, όσων εργάζονται στην έρευνα, στη βιομηχανία φαρμάκων και άλλων ιατρικών τεχνολογιών, καθώς και των ασθενών.  Θέλω πραγματικά να τονίσω πως κανένας δεν περισσεύει σε αυτή την τόσο σημαντική προσπάθεια.

Ακούμε τελευταία από σοβαρούς επιστήμονες ότι σύντομα ο καρκίνος μπορεί να μετατραπεί σε μια χρόνια ασθένεια. Τι θα πρέπει να περιμένουν οι πολίτες της ΕΕ από το σχέδιο της Επιτροπής; Ποιες συγκεκριμένες δράσεις προγραμματίζετε για την επίτευξη του στόχου αυτού;

Το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για την Καταπολέμηση του Καρκίνου θα φέρει στο ίδιο τραπέζι τα κράτη-μέλη καθώς και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς ώστε όλοι μαζί να αναλάβουμε συγκεκριμένες και καθοριστικές δράσεις και ενέργειες σε σχέση, μεταξύ άλλων, με την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση, τη θεραπεία και την περίθαλψη. Την ποιότητα ζωής επίσης των ασθενών που ξεπερνούν την ασθένεια αλλά και αυτών που ζουν με τον καρκίνο. Θα εργαστούμε ταυτόχρονα για την ενίσχυση της έρευνας, της καινοτομίας και της ανταλλαγής δεδομένων και πληροφοριών μέσω του e-health καθώς και της διασυνοριακής συνεργασίας με στόχο τις εξατομικευμένες  ιατρικές θεραπείες. Γι’ αυτό και η δημόσια διαβούλευση θα δώσει έμφαση στις προσωπικές εμπειρίες των ανθρώπων.

Μιλήσατε προηγουμένως για ανισότητες. Εχετε συγκεκριμένα στοιχεία;

Εχουμε στοιχεία που δείχνουν μια διαφορά της τάξης του 20% σε ποσοστό επιβίωσης μεταξύ των χωρών της Βόρειας και της Δυτικής Ευρώπης σε σχέση με την Κεντρική και την Ανατολική Ευρώπη. Τις ανισότητες αυτές είναι που θέλουμε να εξαλείψουμε.

Ποια είναι τα σχέδιά σας για τους ασθενείς εκείνους που για οικονομικούς λόγους, όπως για παράδειγμα συμβαίνει με πολύ κόσμο στην Ελλάδα, δεν έχουν πρόσβαση σε φάρμακα, ιδιαίτερα σε πρωτοποριακά φάρμακα; Δεν συμβαίνει μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε άλλες χώρες της ΕΕ.

Οι ανισότητες στην πρόσβαση θεραπειών αλλά και φαρμάκων είναι όπως έχω ήδη αναφέρει ένα ιδιαίτερης σημασίας ζήτημα για μένα. Πρέπει να έχουμε διαθέσιμα και προσιτά φάρμακα για όλους τους πολίτες. Σκοπεύουμε να δράσουμε αποφασιστικά προς τον τομέα αυτόν. Η Επιτροπή συνεργάζεται με τα κράτη-μέλη, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων και άλλους παράγοντες για την αντιμετώπιση των συγκεκριμένων προκλήσεων. Βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη προσπάθειες ώστε οι φαρμακευτικοί οργανισμοί να παρέχουν ταχύτερα τα νέα φάρμακα σε όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ. Δεν γίνεται μέσα στην ίδια την ΕΕ που πραγματικά επιδιώκει να εκπροσωπεί ισότιμα όλους τους πολίτες της, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο ή το κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο, η πρόσβαση στην περίθαλψη να μην είναι ίση για όλους.

Πώς θα γεφυρώσετε το χάσμα ιδιαίτερα σε χώρες όπως η Ελλάδα, όπου είναι περιορισμένες οι πιθανότητες να αυξηθούν τα κονδύλια για την Υγεία;

Εκεί που υπάρχουν προβλήματα στα προγράμματα αυτά θα εστιάσει το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για την Καταπολέμηση του Καρκίνου. Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία σώζει ζωές. Οι περισσότερες χώρες της ΕΕ σχεδιάζουν, δοκιμάζουν ή εφαρμόζουν προγράμματα πληθυσμιακής ανίχνευσης για καρκίνους του μαστού, του τραχήλου της μήτρας και του παχέος εντέρου, με πολύ καλά ποσοστά επιτυχίας. Ενας από τους βασικούς στόχους του Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης είναι να ενισχύσει τα κράτη-μέλη έτσι ώστε να μπορούν να εντοπίσουν τάχιστα, στοχευμένα και αποτελεσματικά τα εμπόδια και τους φραγμούς, εκεί όπου υπάρχουν, προκειμένου να βελτιωθεί η ιατροφαρμακευτική κάλυψη του πληθυσμού. Σημαντικό επίσης πιστεύω είναι το γεγονός ότι αντιμετωπίζοντας τους παράγοντες ρίσκου και πρόληψης θα υπάρξει θετικός αντίκτυπος και σε άλλες μη μεταδοτικές ασθένειες.

Τι άλλο θα λάβετε υπόψη στο πλάνο σας;

Τις διακρίσεις που συχνά αντιμετωπίζουν οι ασθενείς στην επανένταξή τους, την οικονομική αβεβαιότητα που αισθάνονται, απόρροια και αυτή της ασθένειας, που επηρεάζει τόσο τους ίδιους όσο και τις οικογένειές τους.

Μιλώντας γενικότερα, ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν σήμερα τα συστήματα υγείας στην Ευρώπη;

Πρέπει πραγματικά να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζουμε τη δημόσια υγεία και περίθαλψη. Πρέπει να δώσουμε έμφαση στην πρόληψη, στην υιοθέτηση ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής και παράλληλα στο θέμα των πιο προσιτών θεραπειών για όλους. Κατά τα επόμενα πέντε χρόνια θα εργαστούμε μαζί με τα κράτη-μέλη, στοχεύοντας στη  συνεχή βελτίωση και αναβάθμιση της ποιότητας και της  βιωσιμότητας των συστημάτων υγείας τους.