Μια χώρα αιχμής

Η ψήφιση της διάταξης για τη δημιουργία μιας Πολιτείας Καινοτομίας στην Αττική προκαλεί μια μοναδική ευκαιρία. Να δημιουργήσουμε για πρώτη φορά μια κυψέλη ανθρώπων από όλο το φάσμα της καινοτομικής έρευνας και της επιχειρηματικότητας, των οποίων η διάδραση θα γεννήσει μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες ιδέες της επόμενης δεκαετίας.

Υπερβολικά φιλόδοξο; Μπορεί! Δεν απέχει όμως σημαντικά από τις φιλοδοξίες χωρών που σταθερά επενδύουν στα οφέλη της έρευνας και της καινοτομίας. Αν κάποτε ο άνθρωπος επεδίωξε να πάει στο φεγγάρι, ήταν προκειμένου μέσα από αυτή την προσπάθεια να δοκιμάσει τις καλύτερες από τις τεχνολογίες που είχε αναπτύξει. Και από την εμπειρία αυτή να μπορέσει να επιστρέψει στο κοινωνικό σύνολο τεχνολογικές λύσεις που βελτίωσαν την καθημερινότητά μας. Η επένδυση στην έρευνα είναι μια επένδυση στο μέλλον της κοινωνίας. Δεν έχουμε το περιθώριο λοιπόν να μην είμαστε φιλόδοξοι.

Τους τελευταίους μήνες στο υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων σχεδιάζουμε μια σειρά από δράσεις που θα βελτιώσουν τη διεθνή θέση της χώρας στον τομέα της επιστήμης και ταυτόχρονα θα προσφέρουν ευκαιρίες σε έλληνες ερευνητές να προοδεύσουν στον τόπο τους. Ξεκινήσαμε δημιουργώντας το Εθνικό Συμβούλιο για την Ερευνα, την Τεχνολογία και την Καινοτομία. Μια συμμαχία ικανών και αναγνωρισμένων στο πεδίο τους ανθρώπων που δέχθηκαν να συμμετέχουν στην εθνική προσπάθεια αναδιοργάνωσης του ερευνητικού ιστού και της σύνδεσής του με το οικοσύστημα καινοτομίας.

Λίγες ώρες μετά την ψήφιση της διάταξης για τη μετατροπή ενός αναξιοποίητου δημόσιου ακινήτου σε Πολιτεία Καινοτομίας, βρέθηκα στο Βερολίνο. Ηθελα να δω από κοντά ένα ενδιαφέρον εγχείρημα. Μια κοινότητα ανθρώπων από όλο το φάσμα των τεχνών και των επιστημών που αναπτύσσεται δυναμικά. Οχι μόνο επιχειρηματικά, αλλά κυρίως στο πεδίο της εξέλιξης ανατρεπτικών ιδεών προς όφελος της κοινωνίας. Πρόκειται για μια ιδιωτική πρωτοβουλία που έχει καταφέρει να φέρει κοντά ανθρώπους από την τεχνολογία, την πολιτική, τις τέχνες και την επιστήμη και να τους οργανώσει σε ένα οικοσύστημα καινοτομίας, με βασικό προσανατολισμό, πέρα από την επιτυχή επιχειρηματική ανάπτυξη, την προσφορά στο κοινωνικό σύνολο.

Σκεφτείτε έναν νεαρό προγραμματιστή, που αναπτύσσει αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης, να συνεργάζεται με έναν μουσικό και μαζί να δημιουργούν ένα υπερθέαμα ήχου και εικόνας. Σας διαβεβαιώνω, το αποτέλεσμα είναι μοναδικό και στο πρότυπό του γεννήθηκαν ορισμένες από τις πλέον επιτυχημένες startups. Δεν έχουμε σκοπό όμως να μείνουμε εκεί. Ηδη επεξεργαζόμαστε μια νέα διμερή συμφωνία με τις ΗΠΑ στην έρευνα και την καινοτομία, που στόχο έχει να διευρύνει τις διατλαντικές συνεργασίες της ερευνητικής κοινότητας. Επιπλέον, θα ψηφίσουμε σύντομα διατάξεις για τον μετριασμό της γραφειοκρατίας και ταυτόχρονα επεξεργαζόμαστε ένα νέο σχέδιο προσέλκυσης επενδύσεων σε έρευνα και ανάπτυξη με μεγαλύτερη έκπτωση φορολογίας για επιχειρήσεις που θα επενδύσουν σε νέους ερευνητές.

Για δεκαετίες ολόκληρες το ελληνικό κράτος δαπανά εκατοντάδες εκατομμύρια για τη χρηματοδότηση της έρευνας. Ουδέποτε επιχείρησε να χρησιμοποιήσει τα αποτελέσματά της, όμως, για τις ανάγκες του. Αυτή είναι μια στρέβλωση που θα διορθωθεί. Ηδη «τρέχουμε» ένα πρόγραμμα-πιλότο με το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, προκειμένου για πρώτη φορά να συνδεθεί αποτελεσματικά ο ερευνητικός ιστός με τις στρατιωτικές δομές, αλλά και τις επιχειρήσεις που αναπτύσσουν τεχνολογία αιχμής. Οπως γίνεται αντιληπτό συνεπώς, η επένδυση στην καινοτομία δεν είναι πολυτέλεια. Είναι ανάγκη προκειμένου η χώρα να επιβιώσει στο διεθνές σύστημα και να γίνει ανταγωνιστική. Η παγκόσμια οικονομία σήμερα μετασχηματίζεται ταχύτατα με μοχλό τις ψηφιακές τεχνολογίες, οι οποίες ανατρέπουν τις υπάρχουσες δομές και δημιουργούν ένα νέο πρότυπο ανάπτυξης, με συνολική επίδραση στην ισχύ των κρατών. Οι χώρες που τα επόμενα χρόνια θα διαθέτουν πλεόνασμα καινοτομικών δυνατοτήτων θα είναι εκείνες που θα πρωταγωνιστήσουν, ανεξάρτητα από τη γεωγραφική τους θέση και το μέγεθός τους. Και σε αυτή την πραγματικότητα εργαζόμαστε ώστε η Ελλάδα να είναι δυναμικά παρούσα.

Ο Χρίστος Δήμας είναι βουλευτής Κορινθίας και υφυπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων, αρμόδιος για την Ερευνα και την Καινοτομία