O μουτζούρης

O Αντώνης Σαμαράς πρέπει να το ‘χει μετανιώσει – αν βέβαια είναι ακριβές ότι του είχε προταθεί από τον Κυριάκο Μητσοτάκη να αναλάβει τη θέση του επιτρόπου κι εκείνος αρνήθηκε γιατί δεν είχε εγγυήσεις περί αντιπροεδρίας. Τώρα διαπιστώνει δύο πράγματα. Πρώτον, ότι θα μπορούσε τελικά να έχει χριστεί αντιπρόεδρος, έστω και ένας από τους οκτώ, έστω και μη εκτελεστικός. Δεύτερον, και κυριότερο, ότι θα μπορούσε για τα επόμενα πέντε χρόνια να πετάει έξω από την Ευρώπη τους πρόσφυγες και μετανάστες με το επιχείρημα ότι έτσι προστατεύει τον «ευρωπαϊκό τρόπο ζωής».

Τελικά πήρε τη θέση ο Μαργαρίτης Σχοινάς. Και, επιφανειακά τουλάχιστον, δεν κρύβει τον ενθουσιασμό του. Ο ίδιος προήχθη από εκπρόσωπος σε επίτροπο. Και η χώρα του αναλαμβάνει για πρώτη φορά την αντιπροεδρία της Κομισιόν. Αλλά η πραγματικότητα είναι διαφορετική.

Πρώτα απ’ όλα, ο έλληνας πρωθυπουργός δεν ήθελε το χαρτοφυλάκιο της μετανάστευσης (ο προκάτοχός του, αντίθετα, υποτίθεται πως είχε προειδοποιήσει τη Μέρκελ και τον Μακρόν ότι αν έπαιρνε άλλο χαρτοφυλάκιο η Ελλάδα, εκείνος δεν θα ψήφιζε τη νέα ηγεσία της Κομισιόν!). Πίεζε να πάρει έναν παραγωγικό τομέα όπως η Ενέργεια – αλλά η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν διάλεξε την Εσθονή. Οταν τελείωσε λοιπόν το μοίρασμα, εμείς μείναμε με τον μουτζούρη.

Επρεπε έτσι κάπως να χρυσωθεί το χάπι. Ο Σχοινάς χρίστηκε αντιπρόεδρος, χωρίς στην πραγματικότητα να αναλάβει περισσότερες αρμοδιότητες από τον Αβραμόπουλο. Του βρήκαν κι έναν ωραίο τίτλο κι έμειναν όλοι ευχαριστημένοι.

‘Η έτσι νόμιζαν. Γιατί όταν ακούει κανείς «ευρωπαϊκός τρόπος ζωής», το μυαλό του πηγαίνει στον Διαφωτισμό, στο κράτος δικαίου, στον σεβασμό του περιβάλλοντος, ακόμη και στη μεσογειακή διατροφή. Στις «αξίες μας, στην αξιοπρέπεια κάθε ανθρώπινου όντος», όπως είπε χθες η ίδια η πρόεδρος της Κομισιόν όταν πιέστηκε να διευκρινίσει τον επίμαχο τίτλο. Τι σχέση έχει, λοιπόν, η προστασία όλων αυτών των πραγμάτων με συμφωνίες που κλείνονται με χώρες όπως η Τουρκία, η Λιβύη ή η Ρουάντα προκειμένου να κρατούν τους πρόσφυγες εντός των συνόρων τους και να μη διαταράσσουν την ευρωπαϊκή μακαριότητα; Μια τέτοια σύνδεση έχει ακροδεξιά χροιά, τονίζουν πολλοί ευρωβουλευτές, προειδοποιώντας ότι θα θέσουν επειγόντως το ζήτημα στα κόμματά τους.

Ο έλληνας επίτροπος βρίσκεται έτσι μπλεγμένος σε μια διαμάχη που τον ξεπερνά. Ανθρωπος χαμηλών τόνων, ο Σχοινάς δεν θα ήθελε φυσικά να κατηγορηθεί ότι παίζει το παιχνίδι του Σαλβίνι ή του Ορμπαν. Μία, λοιπόν, μπορεί να είναι η απάντησή του στο σκάνδαλο που ξέσπασε ερήμην του: να μεριμνήσει ώστε οι πρόσφυγες και μετανάστες να αντιμετωπίζονται πράγματι από εδώ και μπρος με βάση τις ευρωπαϊκές αξίες. Και όποιος παραβιάζει αυτές τις αξίες να υφίσταται κυρώσεις.

Να το υπενθυμίσουμε: προσφυγικό πρόβλημα στην πραγματικότητα δεν έχει η Ευρώπη. Αρκεί κάθε χώρα να κάνει το καθήκον της.