To τηλεφώνημα{CR}

Το πιο σοβαρό και επείγον θέμα που έχει μπροστά της η νέα κυβέρνηση είναι ασφαλώς τα ελληνοτουρκικά. Το τηλεφώνημα που έσπευσε να κάνει ο τούρκος πρόεδρος στον νικητή των εκλογών (πριν ακόμα και από τον απερχόμενο πρωθυπουργό), έχει πολλαπλές σημασίες: επίδειξη καλής θέλησης προς τη διεθνή κοινότητα, σήμα ότι θεωρεί τον νέο Πρωθυπουργό αποδεκτό συνομιλητή, ενδιαφέρον για τα εσωτερικά μας που προσδιορίζουν και τις διμερείς σχέσεις.

Αλλά κρύβει και μία παγίδα. Η πρόσκληση ειρηνικής «επίλυσης των διαφορών» που υπονοεί το τηλεφώνημα, εγκλωβίζει την ελληνική πλευρά σε κλίμα «φιλικής» συζήτησης, που εύκολα διολισθαίνει και οδηγεί σε μια εφ’ όλης της ύλης συζήτηση για το Αιγαίο, την Κύπρο, την ενέργεια, την ΑΟΖ κ.λπ.

Ο Ερντογάν θα επωφεληθεί από την επανεκκίνηση που σηματοδοτεί κάθε κυβερνητική αλλαγή, για να θέσει για άλλη μια φορά τις απαιτήσεις του σε μία νεοπαγή κυβέρνηση που χρειάζεται χρόνο για να ιεραρχήσει τις εσωτερικές της προτεραιότητες, να βρει τις ισορροπίες της και να συγκροτήσει τη στρατηγική της.

Δηλαδή ο Ερντογάν δίδει μια πίστωση χρόνου στην ελληνική πλευρά ώστε αυτή να «ξανασκεφθεί» τον τρόπο αντιμετώπισης της τουρκικής προκλητικότητας και να ανταποκριθεί στην τουρκική απαίτηση για διανομή των ενεργειακών πόρων με συνεταίρο την Τουρκία. Στο βάθος, βεβαίως, παραμένει η εναλλακτική στρατηγική του Γιαβούζ, εφόσον η στρατηγική του «καλού μπάτσου» δεν αποδώσει τα αναμενόμενα.

Η αυτοδυναμία που επέτυχε η Νέα Δημοκρατία εμπεριέχει και μία άλλη παγίδα: η διαχείριση της εξωτερικής πολιτικής και άμυνας θα είναι αποκλειστικά δική της υπόθεση και ευθύνη. Σε εποχές όμως εξαιρετικά κρίσιμες, ίσως και εύφλεκτες, όπως η σημερινή, καλό θα ήταν να υπάρξει μία συνεννόηση μεταξύ των κομμάτων για τα εθνικά θέματα. Επειδή δεν το έπραξε η απερχόμενη κυβέρνηση, δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να το πράξει η επόμενη. Είτε αυτό λέγεται Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής, είτε Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών, είτε Διακομματική Επιτροπή Εξωτερικών, είναι πολύ σημαντικό να υπάρχει ανταλλαγή απόψεων και διαμόρφωση στοιχειώδους συναίνεσης. Οχι για προληπτικό επιμερισμό ευθυνών, αλλά για να υπάρχει εθνική ομοψυχία. Η οποία θα δώσει στην άλλη όχθη του Αιγαίου αποτρεπτικό μήνυμα πανεθνικής αποφασιστικότητας, ίσως πιο σημαντικό και από τις αξιόμαχες ένοπλες δυνάμεις μας.

Ο Μελέτης Η. Μελετόπουλος είναι διδάκτωρ Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Γενεύης