Τα οφέλη από την τριμερή σύνοδο κορυφής

Για τη Λευκωσία και την Αθήνα, η τριμερής σύνοδος κορυφής Κύπρου, Ελλάδος και Ισραήλ, υπό την παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών, ήταν ιδιαίτερης σημασίας καθώς προσέφερε την ευκαιρία άμεσης προβολής διαχρονικών μηνυμάτων σε ό,τι αφορά τους βασικούς πυλώνες της εξωτερικής πολιτικής Κύπρου και Ελλάδος, ήτοι τον γεφυρωτικό τους ρόλο ως μεσογειακοί ευρωπαίοι εταίροι, που συμβάλλουν με αξιοπιστία και συνέπεια στην παραγωγή ασφάλειας και σταθερότητας στην ιδιαιτέρως σημαντική περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, μας δόθηκε μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία προβολής της ειδικής μας «sui generis» πολυδιάστατης συμβολής στη δημιουργία «στρατηγικού γεωπολιτικού πρόσημου», μέσω της καλλιέργειας του φάσματος των τριμερών συνεργασιών, αλλά, πιο συγκεκριμένα, του σθεναρού υπόβαθρου της εταιρικής μας σχέσης με το Ισραήλ, η οποία τροφοδοτεί συγκλίνοντα συμφέροντα σε σημαντικούς τομείς με την αμερικανική πλευρά.

Ταυτόχρονα, αξιοποιήθηκε μια εξαίρετη συγκυρία για ενημέρωση και λήψη κατανόησης από όλους τους παρευρισκομένους, συμπεριλαμβανομένου του αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Πομπέο αλλά και του αμερικανού υφυπουργού αρμόδιου για θέματα ενέργειας Φάνον, περί των απειλών και παράνομων δραστηριοτήτων της Τουρκίας έναντι της άσκησης των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων.

Το ειδικό όφελος της συμμετοχής του αμερικανού υπουργού Εξωτερικών αντανακλά, πέραν πάσης αμφιβολίας, ότι οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν ως πλεονέκτημα, ιδιαίτερα κατά την τρέχουσα περίοδο προκλήσεων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, την κρισιμότητα  «προβλέψιμων πόλων» στην περιοχή,  που να «αγκυροβολούν», μέσω συνεργειών, γύρω από τους τομείς Ενέργειας και Ασφάλειας, και όχι μόνον, συνθήκες σταθερότητας και ευμάρειας, και να εξυπηρετούν τον στόχο δημιουργίας ενός προβλέψιμου άξονα συνεργασίας.

Η  αμερικανική στήριξη στην τριμερή πλατφόρμα συνεργασίας με το Ισραήλ, σε όλες της τις εκφάνσεις, αποτελεί καταγεγραμμένη ψήφο εμπιστοσύνης μέσα από την, αυτονόητης αξίας, κοινή δήλωση που υιοθετήθηκε στην έκτη, εντός τριών ετών, τριμερή σύνοδο κορυφής. Μέσα από την κοινή δήλωση, είναι ξεκάθαρη η στήριξη των ΗΠΑ τόσο στις περιφερειακές συνέργειες, εντός αλληλένδετων θεματικών, όπως η ενεργειακή και η πολιτικοστρατιωτικη συνεργασία, η συνεργασία σε τομείς θαλάσσιας ασφάλειας, αλλά και τον από κοινού συντονισμό δράσεων στη θωράκιση της αντιμετώπισης των όποιων κακόβουλων απειλών σε σχέση με τις ενεργειακές προοπτικές της Ανατολικής Μεσογείου που βαίνουν αντίθετα στο κοινό όραμα για ένα καλύτερο μέλλον ευμάρειας και σταθερότητας προς όφελος των λαών και κρατών της περιοχής και της ίδιας της ΕΕ.

Ειδικότερα μέσα από το πρίσμα της ενεργειακής ασφάλειας και της ενεργειακής διαφοροποίησης, και μέσα από την αμερικανική παρουσία εταιρειών όπως η Exxon Mobil και η Noble, όπως και το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για ενίσχυση ενός «αξιόπιστου ενεργειακού διαδρόμου από την Ανατολική Μεσόγειο», προβάλλεται ο καθοριστικός ρόλος της Κύπρου στην τροφοδότηση έργων κοινής ωφελείας.

Κατά τη συνάντηση στο Ισραήλ έγινε απόλυτα κατανοητό ότι η ανάπτυξη των συνεργειών μέσα από μια θετική προσέγγιση και χωρίς τους όποιους αποκλεισμούς, δύναται να αποτελέσει τη βάση για τη σύσταση ενός Περιφερειακού Οργανισμού Ασφάλειας και Συνεργασίας – ενός μεσογειακού  ΟΑΣΕ. Προς αυτή την κατεύθυνση αποσκοπεί να συνεισφέρει και η πρόσφατη απόφαση για σύσταση στη Λευκωσία Μόνιμης Γραμματείας Τριμερών Μηχανισμών.

Συμπερασματικά, λοιπόν, και με αφορμή τη συνάντηση στο Ισραήλ, πέραν από το γεωπολιτικό υπόβαθρο της τριμερούς πλατφόρμας με Ισραήλ, οι προοπτικές που προσφέρουν οι τριμερείς που αναπτύξαμε με εταίρους όπως η Αίγυπτος, η Ιορδανία, ο Λίβανος και η Παλαιστίνη, αλλά και στο μέλλον οι χώρες του Κόλπου, με στόχο τη σύμπτυξη κοινών συμφερόντων, στρατηγικής υφής, που να συντείνουν στη συλλογική ασφάλεια και σταθερότητα, αναγνωρίζονται πέραν πάσης αμφιβολίας.

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης είναι υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας