Γέφυρα: Προς τα πού;

^Quo vadis Europa? Αυτό το ερώτημα έθεσα πριν από δύο χρόνια σε μια διάσκεψη Προέδρων Βουλής στη Ρώμη. Ορισμένοι κοιτάχτηκαν μεταξύ τους, άλλοι έβλεπαν σε διαφορετικές κατευθύνσεις ή κοίταζαν το ταβάνι. Στο μεταξύ, το ερώτημα απέκτησε υπαρξιακές διαστάσεις. Οχι μόνο επειδή στην Ιταλία βρέθηκε στην εξουσία ο λαϊκιστής με φασίζον προφίλ Σαλβίνι, ή λόγω του χάους από ένα επαπειλούμενο άναρχο Brexit. Αλλά και επειδή αναδύθηκαν δυνάμεις που έρχονται από το σκοτεινό παρελθόν της Γηραιάς Ηπείρου και απειλούν να τη σπρώξουν προς αποκεντρωτικές αντιπαραθέσεις, από τις οποίες θεωρήσαμε ότι η Ευρώπη είχε απομακρυνθεί οριστικά.

Με τέτοιου είδους ακραίες δυνάμεις φλερτάρει ακόμα και σε κυβερνητικό επίπεδο ο νεοφιλελευθερισμός, που ευθύνεται για τις κάθετες κοινωνικές ανισότητες και για το γεγονός ότι λαϊκά στρώματα ωθήθηκαν προς την αποστροφή της πολιτικής, την οποία ταύτισαν με τις εγωιστικές και ανάλγητες ελίτ.

Το ιστορικό αυτό σταυροδρόμι είναι ακόμα πιο κρίσιμο για τη χώρα μας, που βγαίνει από μια κρίση που άφησε βαθιές πληγές στο κοινωνικό σώμα και έχει ανάγκη από μια διαφορετική προοπτική. Ποιος μπορεί να την προσφέρει; Αυτό είναι το ερώτημα και το επίδικο που ξεπερνάει εκλογικούς ορίζοντες και εκτείνεται σε στρατηγικό βάθος.

Υπάρχουν πολιτικές δυνάμεις που έχουν αποκτήσει κυριαρχική επιρροή στην ηγεσία της σημερινής αξιωματικής αντιπολίτευσης, που θεωρούν ότι πρέπει να ιππεύσουν στο ευρωπαϊκό ακροδεξιό άτι, plus του ότι πρέπει να πάρουν ιδεολογική ρεβάνς, σπρώχνοντας άρα το ρολόι της ιστορίας προς τα πού; Προς τις καλές μετεμφυλιακές εποχές; Οι άνθρωποι αυτοί θεωρούν ιστορικό ατύχημα ότι ανέλαβε μια κυβέρνηση στο όνομα της Αριστεράς και πως αυτό δεν πρέπει να ξανασυμβεί και η ασθένεια να θεραπευθεί με γύψο ή χωρίς.

Η χώρα, όμως, δεν έχει ανάγκη από ένα απλό Αντί στην επιχειρούμενη ιστορική παλινδρόμηση, αλλά από έναν δημοκρατικό συναγερμό, μια αναγεννητική προσπάθεια και ένα μοντέλο – πρόταση πολιτισμικών διαστάσεων για τη μεταμνημονιακή Ελλάδα. Δεν είναι μόνο θέμα άθροισης ανθρώπων – αν και έχει σημασία, τι σκευή κουβαλάει κάθε πρόσωπο -, αλλά προγραμματικών συγκλίσεων, ειλικρινούς διαλόγου, δυναμικής αλληλεπίδρασης και υπέρβασης καχυποψιών.

Μετακινήσεις ανθρώπων πάντα υπήρχαν. Ο Ανδρέας Παπανδρέου είχε στρατεύσει από τον Γιάννη Μπούτο και τον Κοντογιαννόπουλο, μέχρι τον Βαφειάδη και τον Γλέζο. Αυτό δεν σημαίνει ότι η Αριστερά νοσταλγεί, ή θέλει να επαναλάβει τον κυνικό, αλαζονικό τρόπο με τον οποίο της φέρθηκε το ΠΑΣΟΚ. Ούτε η Γέφυρα στήνεται για να περάσει ο ΣΥΡΙΖΑ στο Κέντρο ή για να συναντήσει μετριοπαθείς δυνάμεις που εναντιώνονται στην ιστορική παλινδρόμηση. Μπορεί να αγγίξει τις χορδές και αριστερών ανθρώπων, που δεν συμφώνησαν με την κάτω από έκτακτες συνθήκες συνεργασία με τους ΑΝΕΛ ή ενοχλήθηκαν από τη λογική ή την αισθητική συγκεκριμένων συμπεριφορών.

Το εγχείρημα πρέπει να είναι ειλικρινές, πειστικό και ευρύ, χωρίς να είναι ασπόνδυλο ή ευκαιριακό. Να κατατείνει στην ανάπτυξη πάνω σε υγιείς βάσεις και με συντεταγμένες κοινωνικής δικαιοσύνης, λαϊκής συμμετοχής και υπεράσπισης του κοινωνικού κράτους.

Να έχει το εύρος αναγεννητικής προσπάθειας στο πλαίσιο ενός ηθικολογικού ρεύματος αναστήλωσης της πολιτικής, που θα υπερβαίνει μικρομέγαλες ηγεσίες που συγχέουν την Ιστορία με την υστερία. Δεν πρέπει να εμπεδωθεί στη νέα γενιά η εντύπωση ότι ο μύλος της πολιτικής τα αλέθει όλα και μέσα σε μια ασαφή οχλοβοή τον τόνο να δίνουν οι παραληρούντες ακροδεξιοί δημαγωγοί.

Να πάψει ο διάλογος να επικεντρώνεται σε κηπουρούς, αλλά σε σκαπανείς ενός καλύτερου μέλλοντος για τους νέους, που θα βλέπουν τις προοπτικές τους Εδώ και όχι Εξω.

Ο Γιώργος Βαρεμένος είναι Β’ αντιπρόεδρος της Βουλής, βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας του ΣΥΡΙΖΑ