[Ενστάσεις] Οσκαρ ή Βατόμουρο;

Ο ένας μύθος, ότι υπάρχει εγρήγορση από σπουδαίους καλλιτέχνες, ξένους αλλά και έλληνες, οι οποίοι κάνουν τα πάντα για τους πρόσφυγες που έρχονται με πλοιάρια στα νησιά, καταρρίφθηκε σε μεγάλο βαθμό χθες από τον κινέζο εικαστικό και περφόρμερ Αϊ Ουέιουεϊ. Η αλληλεγγύη είναι κατανοητή πράξη, αρκεί να γίνεται χωρίς τυμπανοκρουσίες, χωρίς δημοσιότητα. Αντίθετα, όταν στη φιλανθρωπία υπεισέρχεται η δημοσιότητα, συνήθως είναι ευδιάκριτη η δοσοληψία.

Σαν δοσοληψία αντιμετωπίζεται από πολλούς και η καμπάνια που οργανώνεται στην Ελλάδα, σύμφωνα με την οποία διεκδικείται να απονεμηθεί Νομπέλ Ειρήνης στους φιλόξενους Ελληνες των νησιών. Είναι αλήθεια ότι πολλοί κάτοικοι των νησιών συμβάλλουν στην υποδοχή των προσφύγων, συχνά τους παρέχουν κατάλυμα, τροφή, στοργή και, γενικώς, ανταποκρίνονται όσο μπορούν στην ένταση του προβλήματος. Αλλά δεν είναι όλοι οι Ελληνες των νησιών που πράττουν έτσι. Οι περισσότεροι είναι αλλού. Αλλοι κερδίζουν από το Προσφυγικό, ενώ υπάρχουν πολλοί αδιάφοροι και κάποιοι που αντιμετωπίζουν εχθρικά τους πρόσφυγες (η Χρυσή Αυγή έχει και στα νησιά του Αιγαίου ψηφοφόρους).

Οι διαφορές αυτές παρακάμπτονται χάριν μιας γενίκευσης. Οι Ελληνες εμφανίζονται ως κάτι ενιαίο, ως μια φυλετική ενότητα φύσει φιλάνθρωπη. Κι αυτό επειδή θεωρούνται περήφανοι, ασυμβίβαστοι, ψυχοπονιάρηδες και, επιπλέον, εξοπλισμένοι με φιλότιμο – αυτή την ανάδελφη ηθική ιδιότητα που, σύμφωνα με το παραμύθι, υπάρχει μόνο στην ελληνική γλώσσα και δεν μεταφράζεται στα ξένα.

Η αυτοεπιβεβαίωση της ανωτερότητας του έθνους είναι πιθανόν στις συνθήκες που ζούμε σπουδαία ένεση αισιοδοξίας. Ωστόσο, η χώρα κρίνεται, και στο Προσφυγικό όπως και στα άλλα θέματα για τα οποία δοκιμάζεται από τον τρόπο με τον οποίο τα αντιμετωπίζει το κράτος. Από την οργάνωση, την προβλεπτικότητα, την ετοιμότητα των δομών. Και δυστυχώς, το ελληνικό κράτος δεν είναι ούτε για Νομπέλ ούτε για Οσκαρ – αλλά μάλλον για Χρυσό Βατόμουρο.