[Γνώμη] Aκατάλληλο

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η χώρα έχει ανάγκη και από άλλα μέτρα από αυτά που επιβάλλει το τρίτο Μνημόνιο.  Ειδικά η προστασία των πιο αδύναμων πολιτών και το δικαιότερο μοίρασμα των βαρών είναι σκοποί όχι μόνο ευγενείς και αναγκαίοι, αλλά και ταιριαστοί με κάθε «αριστερή» διακυβέρνηση. Είναι καλό που η κυβέρνηση το ξέρει και, θεωρητικά, το προσπαθεί. Μόνο που ο τρόπος με τον οποίο το κάνει οδηγεί στο αντίθετο αποτέλεσμα.

Κύριο και πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα το αποκληθέν και παράλληλο πρόγραμμα. Η κυβέρνηση το είχε στο ιδεολογικό της οπλοστάσιο από τις πρώτες ήδη εκλογές του 2015 εν είδει υποκατάστατου ή απολιθώματος του πάλαι ποτέ ηρωικού και συντομότατα παραγκωνισμένου προγράμματος της Θεσσαλονίκης. Το επανέφερε ως συμπλήρωση του Μνημονίου στο οποίο οδηγήθηκε κακήν κακώς. Και πρόσφατα επιχείρησε να το υλοποιήσει σε δύο χρόνους: πρώτα μέσω ενός νομοσχεδίου – σκούπα, που απορρίφθηκε χωρίς καθόλου επαίνους από τους δανειστές, και ύστερα μέσω πράξης νομοθετικού περιεχομένου, που επίσης βρίθει άσχετων και ασύνδετων διατάξεων, χωρίς οι δανειστές να έχουν τη – νομική – δυνατότητα να την απορρίψουν παρά μόνο όταν θα έλθει για επικύρωση στη Βουλή.

Οι δύο προσπάθειες έχουν κοινά χαρακτηριστικά. Την έλλειψη διαβούλευσης με κόμματα και κοινωνικές ομάδες, συνεκτικού ιστού που να διαπερνά τα διάφορα μέτρα και μετρήσιμων οικονομικών αποτελεσμάτων. Το πλήθος ρυθμίσεων ειδικών και άσχετων με οποιαδήποτε «ανθρωπιστική βοήθεια» (εισπράξεις ποσών από δήμους, εφαρμογή εκπαιδευτικών προγραμμάτων, συγχώνευση φορέων, χρηματοδότηση αυτοκινητοδρόμων) ή ανοιχτά προνομιακών για κάποιους («προστασία» υπαλλήλων του Δημοσίου από το επερχόμενο Ασφαλιστικό, παράταση συμβάσεων εργασίας απασχολούμενων σε καταργούμενους οργανισμούς – κοινώς οι υπάλληλοι θα συνεχίσουν να πληρώνονται για εργασία που δεν θα παρέχουν σε οργανισμούς που δεν θα υπάρχουν – αναστολή πλειστηριασμών για συγκεκριμένες εταιρείες). Και βέβαια την ονομασία «παράλληλο» πρόγραμμα, που παραπέμπει και στις – εν τω μεταξύ καταργημένες – υποσχέσεις της κυβέρνησης και σε ηρωική αντίσταση έναντι των δανειστών. Με αποτέλεσμα να αποσαθρώνει τις πρώτες και να εξοργίζει τους δεύτερους.

Ανάλογος κίνδυνος υπάρχει και στον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση χειρίζεται το μέγα ζήτημα του Ασφαλιστικού. Βγάζοντας προς τα έξω μια εικόνα σθεναρής άμυνας έναντι των κακών δανειστών, οι οποίοι ουσιαστικά της υπαγορεύουν τα μέτρα, βάζει πιο ψηλά τον πήχη από εκεί που γνωρίζει ότι μπορεί να φτάσει. Κι εδώ η καθαρά επικοινωνιακή προσπάθεια «συμφωνίας μέσα από την αντίσταση» αδυνατίζει την αναγκαία μεταρρύθμιση και αποξενώνει τους δυνητικούς συμμάχους. Προσπαθώντας τόσο πολύ να εμφανιστεί ως παράλληλο, το πρόγραμμα – που, στη συγκεκριμένη περίπτωση, αφορά τη συλλογική μας επιβίωση – καταλήγει απλώς ακατάλληλο.

Ο Κώστας Μποτόπουλος είναι συνταγματολόγος