[Εισαγωγικά] Ετος μεταβατικό και ανάλγητο

ΚΑΙ τώρα τι; Μετά το 2015, μια χρονιά που έσπασε όλα τα κοντέρ, το 2016 είναι έτος ξενέρωμα. Τι περισσότερο θα μπορούσαμε να δούμε; Κι άλλες εκλογές; Είδαμε δύο συν ένα δημοψήφισμα. Κι άλλες περικοπές; Μα είναι όλα γραμμένα στο Μνημόνιο ΙΙΙ. Κι άλλες δυσκολίες στην οικονομία; Μα με τα capital controls να κρατούν, τι θα μπορούσε να αλλάξει προς το ακόμη χειρότερο; Κι άλλη αλλαγή κυβέρνησης; Μα τι θα μπορούσε περισσότερο να γίνει από μια α λα καρτ συμμετοχή των Λεβέντηδων στο υπουργικό σχήμα ώστε να αβγατίσει η συμπολίτευση;

Εν πολλοίς, θα ήθελες να κοιμηθείς και να ξυπνήσεις κατευθείαν το 2017. Βουβό στο ξεκίνημα, το 2016 είναι απολύτως προεξοφλημένο – ή, για να το πει κανείς πολύ πιο ωμά, είναι ξεπαρθενεμένο από πέρσι. Για Grexit ούτε λόγος φέτος – ούτε λόγος όμως και για πραγματική αναδιάρθρωση του χρέους. Τα επιτόκια νάνοι θα το μεταφέρουν μπροστά στον χρόνο. Ούτε λόγος επίσης για επίλυση του Προσφυγικού. Τίποτε δεν φαίνεται να απειλεί τις όχι και τόσο υγιείς ισορροπίες της προηγούμενης χρονιάς. Μιας χρονιάς τόσο βαθιά καταστροφικής, που προβλέπεται τα ρήγματά της να προκαλέσουν καταρρεύσεις ή κατεδαφίσεις και φέτος.

Από εκεί και πέρα, μένουν μια σειρά από ερωτήματα: Η πρώτη συστοιχία αφορά την εξουσία. Αραγε μπορείς – γιατί αυτό είναι το μοντέλο Τσίπρα – να συνεχίσεις να κάνεις πολιτική ερήμην της διαρκούς χειροτέρευσης της οικονομίας; Οντως μπορείς αν κατοχυρώσεις ένα ακροατήριο που – πιθανώς γιατί είναι εντελώς φτωχοποιημένο ήδη – δεν επηρεάζεται από τα οικονομικά αλλά μαγεύεται από τη χαρισματικότητα ενός νεαρού ηγέτη που πέτυχε να το συγκροτήσει ως κρίσιμη πολιτική μάζα – ή μάλλον ως αποφασιστική μειοψηφία σε πολιτικό περιβάλλον που σημαδεύεται από την αποχή. Εφόσον όλα αυτά ισχύουν, τότε ενδέχεται να υποθέσει κανείς βάσιμα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ του Τσίπρα – κάτι που συνιστά ταυτολογία – θα συνεχίσει να επεκτείνει την επιρροή του σε κρίσιμα τμήματα του εκτελεστικού τομέα, θα συνεχίσει να συνυπάρχει με όρους αλληλεπίδρασης με τη Δικαιοσύνη και θα συνεχίσει να επηρεάζει εξελίξεις σε ό,τι απομένει ενεργό στην οικονομία, δηλαδή στη στενωπό μεταξύ ανακεφαλαιοποιημένων τραπεζών και εναπομεινασών δυνάμεων της εγχώριας αγοράς. Δηλαδή θα γίνει Σύστημα.

Η δεύτερη συστοιχία ερωτημάτων αφορά την αντιπολίτευση: Αραγε θα ανασυγκροτηθεί ή θα συνεχίσει να παρακμάζει η ΝΔ; Θα γυρίσει σελίδα η συντηρητική παράταξη πηγαίνοντας σε έναν πολιτικό της επόμενης γενιάς, δηλαδή τον Κυριάκο Μητσοτάκη; Θα έχουμε κεντροδεξιά στροφή και, εν πάση περιπτώσει, θα εντοπισθεί ζωή στον χαμένο πλανήτη του μεσαίου χώρου; Είναι κρίσιμο ζήτημα για το ΠΑΣΟΚ που δεν φαίνεται να έχει νέα πρόταση. Αλλά και για Το Ποτάμι που είναι κρίσιμος παίκτης – και αναγκαστικός εταίρος – στον χώρο αυτό – αν μη τι άλλο γιατί προηγήθηκε. Η εμφάνιση του Σταύρου Θεοδωράκη στο ελληνικό πολιτικό τοπίο συνέπεσε με την τυφλή στροφή της ΝΔ προς τα δεξιά που ήταν το κύκνειο άσμα της πενταετούς ηγεσίας Σαμαρά. Πράγματι, οι διεργασίες στον κεντρώο χώρο είναι κρίσιμες. Η βιωσιμότητα του προγεφυρώματος Τσίπρα εξαρτάται και από το περιβάλλον γύρω του. Αν αυτό είναι πολιτικά κατακερματισμένο, τότε ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να κινηθεί με όρους κυριαρχίας – άρα να μεγιστοποιήσει την ισχύ του.

Μάλιστα! Εφόσον όλα τα παραπάνω έχουν στοιχειώδη σχέση με την αλήθεια, το 2016 θα είναι έτος ανάλγητο και μεταβατικό. Θα είναι επίσης μια χρονιά που θα αναδείξει εναλλακτικές ή που θα παγιώσει ως status quo τον πολιτικό συσχετισμό που διαμορφώθηκε μέσα στο καμίνι του 2015. Το πιο ενδιαφέρον είναι ότι όλα αυτά θα τα ξέρουμε το πολύ μέσα στο πρώτο τρίμηνο.