[Επιφυλλίδα] Τα ξεχασμένα πλατιά νύχια

Οταν ο Πλάτων όρισε τον άνθρωπο ως «ον δίπουν, άπτερον», ο Διογένης μάδησε έναν κόκορα και τον περιέφερε στην Αγορά λέγοντας: «Ιδού ο άνθρωπος κατά τον Πλάτωνα». Οπότε ο αγλαός φιλόσοφος αναγκάστηκε να προσθέσει στον ορισμό «και πλατυώνυχον».

Σήμερα μπήκε μέσα μου ο διάβολος και λέω να εφαρμόσω τη μέθοδο του Διογένη στον ορισμό που δίνει ο ΣΥΡΙΖΑ στον εαυτό του. Ριζοσπαστική Αριστερά, λοιπόν. Ριζοσπαστική γιατί επιδιώκει την ανατροπή. Ποια ανατροπή; Την αντικαπιταλιστική, φυσικά, αφού μιλάμε για ριζοσπαστική Αριστερά. Τι άλλο διακρίνει μια ριζοσπαστική Αριστερά, πάντοτε σύμφωνα με τις καταστατικές αρχές και τη ρητορική του ΣΥΡΙΖΑ; Η αποκατάσταση της εθνικής κυριαρχίας, η επανόρθωση των κοινωνικών αδικιών και η μέριμνα για τα χειμαζόμενα κοινωνικά στρώματα. Σύμφωνοι; Σύμφωνοι.

Ποιο είναι σήμερα το ριζοσπαστικότερο κίνημα στον πλανήτη; Αναμφισβήτητα οι τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους. Πιο ριζοσπαστικό δεν γίνεται. Αλλά εκείνο που ενδιαφέρει περισσότερο εδώ είναι ότι και αυτοί επιδιώκουν την ανατροπή του καπιταλισμού, γιατί τον θεωρούν κάτι σαν επιδημία λέπρας που προκάλεσε ο επάρατος δυτικός πολιτισμός. Επομένως είναι ριζοσπάστες στην ίδια κατεύθυνση με τον ΣΥΡΙΖΑ, την αντικαπιταλιστική. Επίσης είναι αντιιμπεριαλιστές, και μάλιστα περισσότερο από τον Λαφαζάνη, γιατί αυτοί αρνούνται να υποκλιθούν όχι μόνο στους δυτικούς ιμπεριαλιστές αλλά και στους Ρώσους, και γενικά είναι έτοιμοι να κόψουν κάθε ξένο χέρι που θα απλωθεί στα εδάφη του χαλιφάτου. Φροντίδες για την άρση των κοινωνικών αδικιών και τις βιοτικές ανάγκες των υπηκόων; Το Ισλαμικό Κράτος τις επιδαψιλεύει σε όλους τους σουνίτες της επικράτειάς του, όχι μόνο στους δημοσίους υπαλλήλους. Οσο για την πλουτοκρατία, ούτε λόγος. Αυτή κι αν χορεύει περιδεής στον ρυθμό των νταουλιών και των ζουρνάδων του!

Αρα, σύμφωνα με τον τρόπο που εννοεί ο ΣΥΡΙΖΑ τη ριζοσπαστική αριστεροσύνη, οι τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους πρέπει να θεωρηθούν τουλάχιστον εξίσου αριστεροί με τον ίδιο και σίγουρα πιο ριζοσπαστικοί.

Τι άλλο χαρακτηρίζει την Αριστερά; Τι την κάνει ιστορικά πολέμιο της δεισιδαιμονίας και, σύμφωνα με τον αυτοπροσδιορισμό της, λαμπαδηφόρο της προόδου; Ο ορθολογισμός φυσικά και η πίστη στις επαναστατικές δυνατότητες της τεχνολογίας. Το χαλιφάτο μπορεί να είναι ένα θεοκρατικό καθεστώς, αλλά ποτέ δεν θα απέδιδε τιμές αρχηγού κράτους στα λείψανα π.χ. της Ουμ Χαράμ, συγγένισσας του Μωάμεθ και ιερού προσώπου για τους μουσουλμάνους. Δεν έχει, από όσο ξέρουμε, αξιωματούχους που πιστεύουν ότι οι λιτανείες και οι προσκυνήσεις μπορούν να υποκαταστήσουν την ιατρική. Και είναι γνωστό ότι αξιοποιεί στο έπακρο τη σύγχρονη τεχνολογία για τους σκοπούς του, δεν μιλάει για τεχνοφασισμό ή για επιστροφή στον μαυροπίνακα και την κιμωλία. Με αυτά τα κριτήρια οι τζιχαντιστές είναι πολύ πιο αριστεροί από ένα μεγάλο κομμάτι του ΣΥΡΙΖΑ.

Εδώ όμως θα σταματήσω τον διογένειο έλεγχο, γιατί δεν ήταν παρά μια διανοητική άσκηση. Ο ΣΥΡΙΖΑ ασφαλώς και δεν μπορεί να συγκριθεί με κάτι σαν το Ισλαμικό Κράτος. Είναι ένα κόμμα δημοκρατικό και ευρωπαϊκό, βεβαίως με τις τυπικές ιδιορρυθμίες ενός ελληνικού κόμματος. Μόνο που έχει την τάση να το ξεχνάει και να αντιλαμβάνεται την αριστερή ταυτότητά του με όρους που, αποκομμένοι από τα θεμέλια κάθε αριστερής ιδεολογίας, μπορεί να περιγράφουν και αντιδραστικά κινήματα. Και είναι λάθος της ηγετικής ομάδας του, τώρα που ετοιμάζεται καθώς φαίνεται για προσαρμογή στα ευρωπαϊκά δεδομένα, να προσπαθεί να κάμψει τις ενδοκομματικές (και τις συνεταιρικές) αντιστάσεις με παραχωρήσεις που τον τροχοπεδούν ως δύναμη αλλαγής της ελληνικής κοινωνίας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να θυμηθεί όλα τα ιδεολογικά συστατικά που τον κάνουν αριστερό κόμμα. Το δικό του «πλατυώνυχον», όχι αρκετό αλλά πάντως θεμελιώδες, είναι ο Διαφωτισμός.