[Μικροπολιτικός] Ενας λόρδος γράφει την ιστορία της ΕΥΠ

Θα απογοητευθούν όσοι περιμένουν να ξεθάψουν ιστορίες συνωμοσίας, «ξένο δάκτυλο» ή πολιτικά σκάνδαλα στο βιβλίο του Παύλου Αποστολίδη για την ιστορία των μυστικών υπηρεσιών στην Ελλάδα. Εξάλλου, ο πρέσβης που διετέλεσε διοικητής της ΕΥΠ το διάστημα 1999-2004 είναι ο άνθρωπος που εγκαινίασε την παράδοση των διπλωματών στο τιμόνι της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών.

Στο βιβλίο του «Μυστική Δράση: Υπηρεσίες Πληροφοριών στην Ελλάδα» (εκδόσεις Παπαζήση), που παρουσιάζεται τη Δευτέρα στις 12.00 στο αμφιθέατρο Γιάννος Κρανιδιώτης του υπουργείου Εξωτερικών, ο Αποστολίδης κάνει μια νηφάλια αναδρομή στην ιστορική πορεία των ελληνικών μυστικών υπηρεσιών.

«Η ΚΥΠ στην πρώτη φάση (της λειτουργίας της) ελεγχόταν από δεξιούς αξιωματικούς, πολλοί από τους οποίους ανήκαν στον ΙΔΕΑ» σημειώνει ο Σωτήρης Ντάλης που διευθύνει τη σειρά «Διεθνής και Ευρωπαϊκή Πολιτική» των εκδόσεων Παπαζήση.

Και υπενθυμίζει: «Επί δικτατορίας απέκτησε μεγάλη δύναμη, επεμβαίνοντας στα εσωτερικά πράγματα και κυνηγώντας τους αντιστασιακούς. Στη Μεταπολίτευση έστρεψε την προσοχή της στις τρομοκρατικές οργανώσεις, εγχώριες και ξένες, με παρουσία στην Ελλάδα. Παρακολούθησε επίσης από κοντά τα εθνικά θέματα, υιοθετώντας συντηρητική στάση αλλά δείχνοντας και ρεαλισμό. Χρησιμοποιήθηκε εξάλλου στο παρελθόν από τις κυβερνήσεις για την παρακολούθηση των τηλεφώνων πολιτικών αντιπάλων και φορτώθηκε τη σχετική φήμη, που στάθηκε δύσκολο να αποτινάξει.

Η συλλογή πληροφοριών για την εθνική ασφάλεια είναι μια αποστολή με ρίσκα, χωρίς τα οποία οι υπηρεσίες πληροφοριών δεν έχουν λόγο ύπαρξης. Οι πολιτικοί και υπηρεσιακοί προϊστάμενοί τους συχνά πληρώνουν με τη θέση τους την αποτυχία ή την αποκάλυψη μιας επιχείρησης. Γι’ αυτό οι δραστήριες υπηρεσίες πληροφοριών είναι επικίνδυνες για τις κυβερνήσεις, που όχι σπάνια προτιμούν τη σιγουριά του πολιτικού ελέγχου και βάζουν σε δεύτερη μοίρα την αποδοτικότητά τους».

Οπως σημειώνει ο ίδιος ο Αποστολίδης στην εισαγωγή του βιβλίου, αυτό που τον ώθησε στη συγγραφή του ήταν τα δείγματα παλαιών εγγράφων που του έφερναν στελέχη της ΕΥΠ στο πλαίσιο της μικροφωτογράφισης του παλαιού αρχείου της υπηρεσίας, μεταξύ των οποίων το πόρισμα της Στρατιωτικής Δικαιοσύνης για τη δολοφονία Τσιγάντε.

«Οι αναγνώστες που περιμένουν να ανακαλύψουν ιστορίες συνωμοσίας ή πολιτικά σκάνδαλα στο βιβλίο θα απογοητευθούν» υπογραμμίζει ο συγγραφέας τονίζοντας: «Δεν αμφιβάλλω ότι θα υπήρξαν αρκετά ζουμερά επεισόδια στην ιστορία της ΚΥΠ-ΕΥΠ. Δεν είναι όμως αποτυπωμένα στο χαρτί ή, αν ποτέ καταγράφηκαν, δεν καταχωρίστηκαν στο αρχείο.

Γράφοντας, είχα την ανησυχία μήπως προκύψει θέμα στο οποίο θα έπρεπε να αυτολογοκριθώ για την προστασία εθνικών μυστικών ή υπολήψεων ανθρώπων. Δεν χρειάστηκε. Κατά την κρίση μου, όσα γράφονται δεν εμπίπτουν σ’ αυτές τις κατηγορίες».

Σημειώνω, τέλος, ότι ο πρέσβης δεν ασχολείται με την εξαετία πριν από τη θητεία του, κατά την οποία οι διοικητές (ναύαρχος Βασιλικόπουλος και πτέραρχος Σταυρακάκης, αντίστοιχα) συμπαρασύρθηκαν από τη δίνη των Ιμίων και της υπόθεσης Οτζαλάν, ούτε με την περίοδο μετά τη λήξη της θητείας του. Κάπως έτσι δικαιώνει το προσωνύμιο «λόρδος».