Η μέρα της μαρμότας

Αν ο Μπιλ Μάρεϊ, ο γνωστός αμερικανός κωμικός, έπαιζε σε μια ταινία με θέμα τη σύγχρονη ελληνική πολιτική, τίνος πολιτικού τον ρόλο θα είχε; Να ένα κρίσιμο ερώτημα κάστινγκ που δεν θα απαντηθεί ποτέ. Ο Μάρεϊ πρωταγωνίστησε στο φιλμ «Η μέρα της μαρμότας» όπου ο ήρωας ζει μια μέρα που επαναλαμβάνεται διαρκώς. Αναρωτιέται κανείς αν αυτή είναι η μοίρα μας καθώς η μέρα του Μνημονίου που ξημέρωσε το 2010 πάει να γίνει δεκαετία. Ή, εν πάση περιπτώσει, δεν φαίνεται να τελειώνει.

Οι ελληνικές τράπεζες πέρασαν τις συμπληγάδες των stress tests της ΕΚΤ. Ωστόσο, δύο εβδομάδες αργότερα, δεν είναι ακριβώς ότι οι χορηγήσεις προς την αγορά είναι ποτάμια ρευστού. Γιατί; Διότι υπάρχει η εκκρεμότητα των κόκκινων δανείων. Τα κόκκινα δάνεια μπορεί να είναι επιχειρηματικά, στεγαστικά ή αγροτικά. Είναι επίσης σε εξέλιξη μια διελκυστίνδα για το πώς θα γίνει η ρύθμισή τους καθώς δεν συμφωνούν ούτε οι τραπεζίτες μεταξύ τους – έστω κι αν η ομολογία ότι αυτό συμβαίνει είναι ταμπού – αλλά ούτε και κάποιοι τραπεζίτες με τον απελθόντα υπουργό Ανάπτυξης Νίκο Δένδια, σύμφωνα με το ρεπορτάζ στη σελίδα του Μικροοικονομικού.

Αυτά στο εσωτερικό. Στο εξωτερικό η μετάβαση στη μετά Μνημόνιο εποχή φαίνεται να εξελίσσεται ομαλά και όχι αργά – όπως φάνηκε στο τελευταίο Eurogroup. Αλλά το νέο περιβάλλον έχει πλέγμα υποχρεώσεων, όπως έχει και ΔΝΤ, ενώ ο Πολ Τόμσεν μετακομίζει στην Ευρώπη. Η δοσολογία και το τελικό μοντέλο θα αποσαφηνιστούν ώς τον Δεκέμβριο. Η ουσία όμως είναι ότι αυτό που μας επιφυλάσσει η Ευρώπη θυμίζει περισσότερο την άδεια που παίρνει ο φυλακισμένος και λιγότερο κάτι σε εξιτήριο. Αυτονοήτως, η Ελλάδα δεν μπορεί να γίνει Χριστόδουλος Ξηρός. Την ίδια ώρα η αναταραχή στις αγορές – που, ομολογουμένως, έχει και διεθνείς αιτίες – συνεχίζεται. Ποιος, αλήθεια, έχει όρεξη να βγει εκεί έξω και να δανειστεί; Θα δείξει. Παρ’ όλα αυτά, και λίγο σαν τη μέρα της μαρμότας, η σελίδα δεν γυρίζει όσο και να απομακρυνόμαστε από το 2010.

Αυτό που αλλάζει λίγο είναι το περιφερειακό μας περιβάλλον – το δείχνει η κινητικότητα περί την Κύπρο με αιχμή την ενεργειακή εκμετάλλευση της ΑΟΖ. Στο γνωστό τρίγωνο Αθήνας – Λευκωσίας – Aγκυρας έχουν προστεθεί οι Αιγύπτιοι και οι Ισραηλινοί, παρότι δεν πρέπει να ξεχνιέται η ακραία realpolitik των τελευταίων που δεν έχουν σε τίποτε να αλλάξουν συμμαχίες αν τους συμφέρει.

Στην πραγματικότητα, από την ασταθή ισορροπία του Μνημονίου περνάμε στις ασταθείς ισορροπίες της εποχής μετά το Μνημόνιο. Το ερώτημα δεν είναι αν το περιβάλλον αυτό επιτρέπει εκλογή νέου Προέδρου της Δημοκρατίας, αλλά αν θα λειτουργήσει αποτρεπτικά για αναγκαίες θεσμικές πρωτοβουλίες όπως η συνταγματική αναθεώρηση. Αν δηλαδή υπάρχει περιθώριο για κινήσεις πολιτικής με κεφαλαίο «Π» ή αν τα ταλαιπωρημένα εγχώρια σχήματα θα συνεχίσουν να αναλώνονται σε τακτικούς ελιγμούς. Ως γνωστόν, η τακτική συντηρεί ισορροπίες αλλά σπανίως οδηγεί σε ανατροπές καταστάσεων. Για να γυρίσουμε στην αρχή – συνεχίζεις να ζεις τα ίδια και μάλιστα όχι με όρους Χόλιγουντ.