[Διαστάσεις] Αραβική ενδοσκόπηση

Την περασμένη εβδομάδα δημοσιεύθηκε στον αμερικανικό ιστότοπο Politico ένα άρθρο με τίτλο «Οι βάρβαροι εντός των τειχών μας». Το υπέγραφε ο λιβανέζος δημοσιογράφος Χισάμ Μελχέμ, επικεφαλής του γραφείου του δορυφορικού καναλιού Αλ Αραμπίγια στην Ουάσιγκτον. Και ανέφερε μεταξύ άλλων τα εξής: «Ο αραβικός πολιτισμός, όπως τον ξέραμε, έχει σχεδόν τελειώσει. Ο αραβικός κόσμος είναι σήμερα πιο βίαιος, πιο ασταθής, πιο κατακερματισμένος και πιο παραδομένος στον εξτρεμισμό – τόσο των κυβερνώντων όσο και της αντιπολίτευσης – από οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, πριν από έναν αιώνα. Ολες οι ελπίδες της σύγχρονης αραβικής Ιστορίας έχουν προδοθεί».

Εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με έναν αμερικανό υπερσυντηρητικό που φαντασιώνεται τη σύγκρουση των πολιτισμών, αλλά με μια σφοδρή, ειλικρινή, σχεδόν σπαρακτική αυτοκριτική. Οι «βάρβαροι» είναι βέβαια οι τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους, που κάθε τόσο αποκεφαλίζουν κι έναν δυτικό όμηρο. Και ο αρθρογράφος δεν υιοθετεί τη γνωστή αριστερή θέση, σύμφωνα με την οποία για όλα τα δεινά στον αραβικό κόσμο φταίει ο δυτικός ιμπεριαλισμός. «Το Ισλαμικό Κράτος, όπως και η Αλ Κάιντα, είναι ένας όγκος στο άρρωστο αραβικό πολιτικό σώμα» σημειώνει. «Οι ρίζες του βρίσκονται βαθιά στην έρημο ενός βασανισμένου αραβικού κόσμου που μοιάζει να περιπλανιέται άσκοπα στο σκοτάδι».

Εν μέσω αυτού του σκοταδιού ανέλαβε δράση ο Ομπάμα. Οχι για να το φωτίσει, ο σκοπός του δεν είναι να εξαγάγει τη δημοκρατία στη Μέση Ανατολή με τα όπλα, όπως διεκήρυττε ο προκάτοχός του. Αδίκως τον συγκρίνουν μαζί του. Η εκστρατεία στο Ιράκ και στη Συρία έχει αμυντικό χαρακτήρα, κι ας διεξάγεται με βόμβες και πυραύλους. «Θα αποδείξουμε ότι το μέλλον ανήκει σε αυτούς που κτίζουν, όχι σ’ εκείνους που καταστρέφουν» είπε χθες ο αμερικανός πρόεδρος στην ομιλία του στον ΟΗΕ. Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα το καταφέρει. Αλλά δεν είχε εναλλακτική λύση.

Ο Χισάμ Μελχέμ έγραψε και κάτι ακόμη, πιο προκλητικό: «Δεν υπάρχει καμία ένδειξη πως το Ισλάμ στις διάφορες πολιτικές μορφές του είναι συμβατό με τη σύγχρονη δημοκρατία». Είναι φανερό πως η αραβική ενδοσκόπηση έχει ξεκινήσει, και αυτό είναι ενθαρρυντικό.