Σημειώστε ορισμένους αριθμούς: 269, 279, 266. Λόττο; Καμία σχέση. Αποδείξεις ωριμότητας της Γ’ Ελληνικής Δημοκρατίας. Για την ακρίβεια είναι οι ψήφοι με τις οποίες εξελέγησαν στο αξίωμα του ανωτάτου άρχοντος ο Κωστής Στεφανόπουλος και ο Κάρολος Παπούλιας.
Με άλλα λόγια: το πολιτικό σύστημα μπορεί να τραυμάτισε πολλές θεσμικές λειτουργίες του, αλλά τουλάχιστον τα τελευταία 15 χρόνια κατάφερε να αναδεικνύει τον ρυθμιστή του πολιτεύματος με πλειοψηφίες που επέτρεπαν στους δύο πολιτικούς να μην είναι βουβά πρόσωπα όταν εγκαταστάθηκαν στο Προεδρικό Mέγαρο. Και να βρίσκονται διαρκώς στο ρετιρέ της δημοτικότητας – αμφότεροι.
Αυτή η κατάκτηση απειλείται τώρα από τους χειρισμούς που κάνουν τα δύο μεγάλα κόμματα ενόψει της νέας προεδρικής εκλογής. Ο Σαμαράς προσπαθεί να ψηφιστεί από 180 βουλευτές ένας υποψήφιος, τον οποίον δεν έχει ανακοινώσει. Ο Τσίπρας επιδιώκει να βρεθούν 121 βουλευτές που θα αποτρέψουν την εκλογή προέδρου, όποιος και αν είναι υποψήφιος – χωρίς να ξεκαθαρίζει ο ίδιος αν θα προτείνει κάποιον για το αξίωμα.
Συνιστά αντιθεσμική συμπεριφορά ότι και οι δύο πλευρές δεν ενδιαφέρονται για τον πρόεδρο, αλλά για τις εκλογές. Ο ένας για να μη γίνουν και ο άλλος για να γίνουν. Φυσικά, δεν πρωτοτυπούν. Πρώτος διδάξας υπήρξε ο Γιώργος Παπανδρέου, ο οποίος διακήρυξε χωρίς κανέναν ενδοιασμό το 2009 ότι δεν θα ψήφιζε τον Παπούλια ώστε να γίνουν εκλογές, και μετά θα τον… πρότεινε.
Οι διαθέσεις που εκδηλώνονται την τελευταία περίοδο τείνουν να οδηγήσουν προκαταβολικά σε απαξίωση τον επόμενο πρόεδρο. Οι προσπάθειες διαμόρφωσης της απαιτούμενης πλειοψηφίας δεν απέχουν από την περιοχή του γκρίζου. Ποιο κύρος όμως θα έχει ένας πρόεδρος η εκλογή του οποίου θα κατασκευαστεί στο παρασκήνιο με μεθοδεύσεις σαν αυτές που ήδη εξελίσσονται; Από την άλλη, ποια αποδοχή θα έχει αν αναδειχθεί με τη μικρότερη δυνατή πλειοψηφία ύστερα από εκλογές και με φόντο την κομματική αναμέτρηση;
Τα δύο μεγάλα κόμματα οφείλουν να συνεχίσουν τη διαμορφούμενη παράδοση και να βρουν υποψήφιο που θα μπορούν να ψηφίσουν και τα δύο. Πιο απλά: να συμπεριφερθούν υπεύθυνα για να μην ακυρωθεί το κεκτημένο της διακομματικής εκλογής προέδρου της Δημοκρατίας. Αν αποτύχουν, θα πληρώσουν και τα ίδια, όπως θα πληρώσει και ο πρόεδρος. Γιατί όπως έλεγε ο βρετανός τραπεζίτης Αϊζάια Σταμπ: «Μπορούμε να αποφύγουμε τις ευθύνες μας, αλλά δεν μπορούμε να αποφύγουμε τις συνέπειες επειδή αποφύγαμε τις ευθύνες μας».