[Κιόσκι] Δωρεάν ή τσάμπα;

Δεν γνωρίζουμε το όνομά της. Ξέρουμε μόνο ότι σπουδάζει στη Ρώμη και ότι πολλές φορές τη συνοδεύει στο πανεπιστήμιο ο πατέρας της με την κόκκινη Φεράρι του. Αγνώστων στοιχείων είναι κι ένας άλλος φοιτητής που βρίσκεται στο πτυχίο και ζει σε μια πολυτελή έπαυλη με μια τεράστια πισίνα. Οπως και μία άλλη φοιτήτρια που διαθέτει στο όνομά της καταθέσεις ύψους 600.000 ευρώ.

Αυτές είναι μόνο μερικές από τις περιπτώσεις γόνων πλούσιων οικογενειών στην Ιταλία που δηλώνουν μηδαμινά εισοδήματα για να πληρώνουν μικρότερα δίδακτρα στις σχολές τους, να τρώνε δωρεάν στη φοιτητική λέσχη, να μετακινούνται δωρεάν εάν θέλουν και ως επιβράβευση να παίρνουν και μια υποτροφία μερικών χιλιάδων ευρώ. Η κόρη του μπαμπά με τη Φεράρι, για παράδειγμα, προσκόμισε δήλωση μεικτού οικογενειακού εισοδήματος 19.000 ευρώ. Ο γιος με την πισίνα, 5.000. Η φοιτήτρια με τις καταθέσεις, 14.000. «Σημερινοί πονηρούληδες και αυριανοί φοροφυγάδες», γράφει η Ρεπούμπλικα.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, περίπου το 83% των φοιτητών κάνει κάθε χρόνο χρήση των οικονομικών διευκολύνσεων που προορίζονται για τους μη έχοντες. Αν οι περιπτώσεις της Φεράρι, της πισίνας και των καταθέσεων ήρθαν στο φως, είναι γιατί έπιασε δουλειά η οικονομική αστυνομία. Για να διαπιστώσει ότι το 62% των δηλώσεων που κατατίθενται από τους φοιτητές στα πανεπιστήμια είναι με τον έναν ή τον άλλον τρόπο ψευδείς.

Εδώ, όμως, το έχουμε λύσει το πρόβλημα. Χάρις σε μια ισοπεδωτική λογική περί ισότητας και μια στρεβλή αντίληψη περί δωρεάν παιδείας, οι έχοντες δεν πληρώνουν ούτε μισό ευρώ για τις εγχώριες σπουδές τους ακόμη κι αν δηλώνουν ένα εκατομμύριο ευρώ εισόδημα. Είτε πάνε στη σχολή με ένα θηριώδες τζιπ είτε κάνουν μια βουτιά στις πισίνα τους πριν αρχίσει το μάθημα ή επαναπαύονται στην ασφάλεια ενός βιβλιαρίου τραπέζης, τους περιμένουν δωρεάν συγγράμματα, δωρεάν πάσο και δωρεάν γεύματα. Για δίδακτρα ούτε λόγος.

Ετσι, όμως, στο όνομα της δωρεάν εκπαίδευσης, καλλιεργείται μια κουλτούρα του τσάμπα. Αλλά τα θύματα είναι πολλά. Πρώτον, το ίδιο το πανεπιστήμιο, που ως δωρεάν χάνει πολύτιμους πόρους και ως τσάμπα παραδίδει τοίχους και υποδομές στη διάθεση του καθενός. Επειτα, οι οικονομικά ασθενέστεροι που στερούνται πολλά για να τα μοιραστούν χωρίς λόγο. Και τέλος, ολόκληρη η κοινωνία που χάνει σε ανθρώπινο κεφάλαιο αφού όσοι έχουν οικονομική άνεση επιλέγουν να σπουδάσουν στα πανεπιστήμια του εξωτερικού αντί να εντρυφήσουν στο γκραφίτι και την αφισοκόλληση.

Δεν θα λείψει ποτέ ένας καλός λόγος για να υπονομεύεται η οικονομική αυτοτέλεια των πανεπιστημίων. Αυτήν την περίοδο είναι η οικονομική κρίση. Αλλά πάντα θα είναι το τσάμπα ιδεολόγημα περί δωρεάν εκπαίδευσης για όλους.