[Γνώμη] Ανατροπές και εκλογές

Στην επίσημη ιστοσελίδα της Μουσουλμανικής Αδελφότητας υπάρχει μια δημοσκόπηση. Το ερώτημα στο οποίο καλούνται να απαντήσουν οι χρήστες είναι εάν η Αδελφότητα πρέπει να συμμετάσχει στις εκλογές που θα πραγματοποιηθούν στην Αίγυπτο. Η σωστή απάντηση είναι «ναι». Στην Αδελφότητα, όμως, μπορεί να μη δοθεί αυτήν η ευκαιρία. Μετά την ανατροπή του προέδρου Μοχάμεντ Μόρσι στις 3 Ιουλίου, ο Στρατός προσπάθησε να συνθλίψει την Αδελφότητα.

Η Αίγυπτος είναι η μεγαλύτερη και πιο σημαντική χώρα στον αραβικό κόσμο. Ο τρόπος με τον οποίο θα εξελιχθεί πολιτικά και οικονομικά θα έχει τεράστια επίπτωση στη σταθερότητα στη Μέση Ανατολή και θα λειτουργήσει ως υπόδειγμα για τις άλλες χώρες στην περιοχή. Η ευφορία για την Αραβική Ανοιξη και η δυναμική της για εποικοδομητική αλλαγή έχουν υποχωρήσει εδώ και καιρό. Αλλά τα ανησυχητικά γεγονότα των τελευταίων δέκα ημερών έχουν εγείρει καίρια ερωτήματα για το τι σημαίνει δημοκρατία. Και, τουλάχιστον στην Ουάσιγκτον, έχει εγείρει ερωτήματα για το εάν θα μπορούσε να υπάρξει ποτέ δημοκρατία στην Αίγυπτο.

Ηταν ιδιαίτερα εντυπωσιακό να βλέπει κανείς πολλούς Αιγύπτιους και Αμερικανούς να προσπαθούν να μετατρέψουν ένα στρατιωτικό πραξικόπημα – αυτό ακριβώς που έκανε ο Στρατός ανατρέποντας τον Μόρσι και συλλαμβάνοντας τον ίδιο και πολλούς συμμάχους του – σε δημοκρατικό εργαλείο. Ελπίζοντας να αποφύγει τη φυσιολογική διακοπή της βοήθειας από τις ΗΠΑ στην Αίγυπτο με αποτέλεσμα να αναζωπυρώσει τον αντιαμερικανισμό, η κυβέρνηση Ομπάμα κατέφυγε σε μια παραπειστική ρητορική προκειμένου να αποφύγει να αποκαλέσει πραξικόπημα ένα πραξικόπημα ή ακόμη και να το καταδικάσει. Σύμφωνα με πολλούς πολιτικούς και αναλυτές, ο πιο σίγουρος τρόπος για να προστατευθούν τα αμερικανικά συμφέροντα στην ισραηλοαιγυπτιακή ειρηνευτική συμφωνία, το Κανάλι του Σουέζ και η συμμετοχή της Αιγύπτου στην αντιμετώπιση της τρομοκρατίας είναι η συνεργασία με τον Στρατό, τον πιο ισχυρό θεσμό της Αιγύπτου.

Μια διαφορετική αλλά εξίσου ρεαλιστική προσέγγιση κάνουν οι φιλελεύθεροι Αιγύπτιοι, οι οπαδοί του κοσμικού κράτους και οι μη ισλαμιστές που κατέβηκαν θαρραλέα στους δρόμους για να ανατρέψουν τον Χόσνι Μουμπάρακ το 2011, ψήφισαν (πολλοί από αυτούς) τον Μόρσι και τώρα είναι εναντίον τους. Αυτοί οι άνθρωποι θεωρούν ότι ο Στρατός τίμησε απλώς την επιθυμία του λαού ανατρέποντας τον Μόρσι. Κάποιοι στην Αίγυπτο λένε ότι ο Στρατός θα πρέπει να επέμβει και πάλι εάν τους απογοητεύσει και ο επόμενος πρόεδρος.

Η βασική αδυναμία αυτού του επιχειρήματος, όμως, είναι ότι τα πραξικοπήματα, αναγκαστικές ανατροπές ή όπως κι αν τα πει κανείς δεν εξασφαλίζουν μια βάση δημοκρατικής σταθερότητας. Πράγματι, ο Μοχάμεντ Μόρσι ήταν ένας κακός πρόεδρος. Αλλά οι αντίπαλοί του θα έπρεπε να περιμένουν να τον διώξουν στις εκλογές.