[Προεκτάσεις] Μούφα!

«Κάθε λαός φτιάχνει τους μύθους του». Το είπε η πασίγνωστη Μαρία Ρεπούση, βουλευτής, καθηγήτρια Ιστορίας και Ιστορικής Εκπαίδευσης και υπεύθυνη για θέματα παιδείας της ΔΗΜΑΡ. Δεν το είπε γενικώς, αλλά αναφερόμενη στον χορό του Ζαλόγγου.

Προφανώς έχει δίκιο. Κάθε λαός φτιάχνει και διατηρεί τους μύθους του. Και ο ελληνικός λαός μάλλον έχει ροπή. Αλλά προκύπτει από πουθενά ότι ανέθεσε σε κάποιον βουλευτή να ανασκευάσει αυτούς τους μύθους; Υπάρχει κάποια συνάφεια ανάμεσα στον ρόλο που διαδραματίζει στα δημόσια πράγματα ως βουλευτής η Ρεπούση και στην εμμονή να κάνει ταχύρρυθμα μαθήματα ιστορικής ακρίβειας;

Η κυρία επικαλείται την επιστημονική της ιδιότητα ως ιστορικού όταν μιλάει για την Καταστροφή της Σμύρνης, για τις γενοκτονίες ή για τους «μύθους» τύπου χορού του Ζαλόγγου. Ωραία. Αλλά επιστημονική ιδιότητα για ιστορικό σημαίνει ότι έχει υπόψη του κάποια πραγματικά δεδομένα από το παρελθόν και με αυτά φωτίζει τα γεγονότα. Αλλά όχι μόνος και αυθαίρετα: καταθέτει αυτά τα στοιχεία σε αντίστοιχες επιστημονικές συναντήσεις, φέρνουν και οι άλλοι επιστήμονες του κλάδου τα δικά τους και βγαίνει ένα συμπέρασμα.

Αυτό μπορεί να ποικίλλει. Μπορεί η ιστορική επιστήμη να καταλήξει οριστικά στο ότι τα πράγματα έγιναν με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Οπότε αυτή είναι η ιστορική αλήθεια και πρέπει οι επιστήμονες να πείσουν την Πολιτεία να την ασπαστεί και να τη συμπεριλάβει στο εκπαιδευτικό σύστημα. Μπορεί όμως να υπάρξει διχογνωμία ή να μην είναι επαρκή τα δεδομένα, οπότε το θέμα παραμένει ανοικτό και η έρευνα συνεχίζεται. Συνεπώς όποιος μιλάει, δεν λέει την ιστορική αλήθεια. Λέει τη γνώμη του.

Αυτό σημαίνει επιστήμη. Δεν σημαίνει ότι ένας επιστήμονας με την ιδιότητα του βουλευτή που εξασφαλίζει πρόσβαση στα ΜΜΕ πετάει τη θεωρία του – που μπορεί να είναι βάσιμη ή όχι – για ευαίσθητα θέματα στο πλαίσιο μιας συνέντευξης στο πόδι. Αυτό δεν είναι επιστήμη, είναι κομπογιαννιτισμός.

Η καθηγήτρια μπορεί να πάει στο πανεπιστήμιό της και σε επιστημονικά φόρα και να εκθέσει τη γνώμη της και μακάρι να φωτίσει την ιστορική αλήθεια με την τεκμηρίωσή της. Συνεντευξιαζόμενη ως βουλευτής, όμως, πόσο σοβαρό και επιστημονικό είναι να αποφαίνεται για ιστορικά γεγονότα με τρόπο που δείχνει ότι τα Χριστούγεννα θα μπορούσε να πάρει σβάρνα τις παιδικές εκπομπές και να εξηγεί στην πιτσιρικαρία ότι τα περί Αϊ-Βασίλη είναι μούφα – χώρια που ούτε Θεός υπάρχει; Καλού – κακού, εδώ που τα λέμε, ας την ενημερώσουν για κάτι που έλεγε ο Βολταίρος: «Ακόμη και αν δεν υπήρχε ο Θεός, θα έπρεπε να τον εφεύρουμε».