[Φαινόμενα] Ούτε ο θρησκόληπτος Μιτ Ρόμνεϊ δεν είχε αντιδράσει

Πώς χαρακτηρίζεται ένας τόπος με δημοκρατικό πάντως Σύνταγμα που εμφανίζει φαινόμενα ακραίου συντηρητισμού και θεσμικής (λόγω ΕΡΤ) ηθικολαγνείας μπροστά σε ένα τηλεοπτικό πλάνο φιλιού μεταξύ ανδρών; Και μάλιστα, όταν αυτό αποτελεί μια απαραίτητη λεπτομέρεια στη σύνθετη εικόνα των κοινωνικών ηθών μιας ολόκληρης εποχής που έχει αποτυπώσει με αναγνωρισμένη μαεστρία ο σεναριογράφος της σειράς «Ο πύργος του Ντάουντον», η οποία επιπλέον έχει σαρώσει διεθνή βραβεία;

Η επίμαχη σκηνή ήταν ένα φιλί μεταξύ ενός ευγενούς και ενός υπηρέτη μέσα σε ένα κλίμα σκοτεινού εκβιασμού που διαμορφώνεται μεταξύ τους και που πάντως τα συμφραζόμενα δεν άφηναν αμφιβολία στον θεατή για το τι ακριβώς συνέβη. Κόπηκε η συγκεκριμένη πράξη. Ακόμη χειρότερα. Γιατί υπογραμμίστηκε η υποκρισία που είναι το χειρότερο διαβρωτικό της δημοκρατικής συνείδησης και το βασικό υλικό του σκοταδισμού.

Και γι’ αυτό το φαινόμενο έχουμε την παγκόσμια αποκλειστικότητα. Γιατί «Ο πύργος του Ντάουντον», το οποίο οι δυσκολότερες πένες της κριτικής χαρακτηρίζουν τηλεοπτικό αριστούργημα, δεν είναι ούτε έργο πρωτοποριακό ούτε καν «πολιτικοποιημένο». Το σενάριο υπογράφει ο καθ’ όλα συντηρητικός Τζούλιαν Φέλοους, οπαδός των Τόρις, οι οποίοι του απένειμαν προσφάτως και παράσημο του Τάγματος της Τιμής. Η υπόθεση ξεδιπλώνει την εθιμική αυστηρότητα της ταξικής βρετανικής κοινωνίας στις αρχές του 20ού αιώνα, με τη ματιά του σεναριογράφου να επιμένει  στις σκοτεινές λεπτομέρειες ενός μνημειώδους κοινωνικού οικοδομήματος. Και μάλιστα με το χαρακτηριστικό βρετανικό φλέγμα αναδεικνύει τα στοιχεία της υποκρισίας, προσθέτοντας χιουμοριστικές πινελιές, όπως είναι ο ρόλος ή μάλλον η ερμηνεία της Μάγκι Σμιθ. Εκτός όλων αυτών, όμως,  η εν λόγω σειρά προβλήθηκε χωρίς κανένα πρόβλημα σε Ευρώπη και ΗΠΑ κατακτώντας κοινό 10 εκατομμυρίων, με τον υποψήφιο για την αμερικανική προεδρία, συντηρητικό και θρησκόληπτο Μιτ Ρόμνεϊ και τη σύζυγό του να δηλώνουν φανατικοί θεατές.

Απέναντι σε όλα αυτά κατάφερε η ΕΡΤ να μετατρέψει τον θρίαμβο για την εξασφάλιση της προβολής της σειράς σε φιάσκο. Επέτρεψε στα φοβικά της ανακλαστικά να καταλύσουν την ψυχραιμία. Και να αναδυθούν ακόμη μία φορά τα φαινόμενα του συντηρητισμού και της δυσανεξίας που ευδοκιμούν στα κλειστοφοβικά περιβάλλοντα με αντιδράσεις επαρχιωτισμού, στα οποία μετατράπηκαν καίριοι θεσμοί της δημοκρατίας από την πολιτικάντικη διαχείρισή τους.

Αλλωστε η προηγούμενη περίπτωση τηλεοπτικού ανδρικού φιλιού στη σειρά του Παπακαλιάτη «Κλείσε τα μάτια» (Mega) είχε προκαλέσει την παρέμβαση του ΕΣΡ και την επιβολή προστίμου στο κανάλι, με σκεπτικό που είχε επιχειρήματα του τύπου «υποβάθμιση της ποιότητας» και κάτι περί «χυδαιότητας» που απειλεί την παιδική ηλικία κ.λπ. Μπορεί να καταρρίφθηκε στη συνέχεια η ποινή από το Συμβούλιο της Επικρατείας, όμως δεν παύει να είναι μία ακόμη ένδειξη της συντήρησης των νοοτροπιών, οι οποίες έδειχναν την ύπαρξη ρωγμών στη δημοκρατική συνείδηση του τόπου, ακόμη και σε καιρούς οικονομικής και ως εκ τούτου πλήρους δημοκρατικής ευφορίας.

Να υποθέσουμε ότι στη σκέψη των ιθυνόντων της ΕΡΤ υπερίσχυσε ο φόβος για την εκδήλωση ποικίλων διαμαρτυριών από ζηλωτές της αρσενικής καθαρότητας της φυλής, οι οποίοι θα διέβλεπαν απειλή ιοβόλων ιδεών; Μήπως τους ανησύχησε η πιθανότητα να αφυπνισθεί το επί μακρόν υπολειτουργούν ως προς τα καίρια καθήκοντά του ΕΣΡ για να προβάλει ερμηνείες νόμων και κανονισμών ως ασπίδα προστασίας στα ήθη της νεοελληνικής οικογένειας;

Ολα αυτά που θα μπορούσαν να είναι η γελοιότητα ενός περιθωρίου μετατρέπονται σε γελοιοποίηση ενός ολόκληρου τόπου,  ο οποίος μέσα σε μια βαθιά κρίση αξιών, όπως φαίνεται, έχει χάσει τον προσανατολισμό του. Γιατί αυτό ακριβώς δείχνει η αδυναμία να εφαρμοσθούν τα στοιχειωδέστερα δημοκρατικά αυτονόητα. Απόδειξη φυσικά ότι αυτά δεν επικρατούν εκεί όπου θα έπρεπε να είναι αδιαπραγμάτευτα.