Βρίσκουν τον δρόμο τους
Βροχή από επιστροφές κλεμμένων έργων τέχνης σημειώνεται τις τελευταίες ημέρες. Την ώρα που το FBI εντόπιζε έναν πίνακα του Ανρί Ματίς στο Μαϊάμι κλεμμένο από μουσείο της Βενεζουέλας, το Βρετανικό Μουσείο αποφάσιζε να επιστρέψει στο Αφγανιστάν 843 ελεφαντοστέινα ανάγλυφα και ένα σημαντικό γλυπτό του Βούδα. Η πρώτη υπόθεση είναι σαφώς μια αστυνομική επιτυχία καθώς η «Οδαλίσκη με το κόκκινο εσώρουχο», έργο του 1925 του οποίου η αξία εκτιμάται σε 3 εκατ. δολάρια, εκλάπη πριν από μία δεκαετία από το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και οι αστυνομικοί τον εντόπισαν όταν ένα ζευγάρι που τον κατείχε παράνομα επιχείρησε να τον πουλήσει για 740.000 δολάρια ενώ παραδέχτηκε πως ήταν προϊόν κλοπής. Η δεύτερη υπόθεση αφορά έργα τέχνης που εκλάπησαν από το Εθνικό Μουσείο του Αφγανιστάν κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου και προορίζονταν για τη μαύρη αγορά, αν δεν τα εντόπιζε εγκαίρως η βρετανική Αστυνομία. Τα πολύτιμα αντικείμενα από το Μπέγκραµ (στα έργα τέχνης της περιοχής συναντώνται τρεις διαφορετικοί κόσµοι – ο ελληνορωµαϊκός, ο κινεζικός και ο ινδικός) κατέληξαν «προς φύλαξη» στο Βρετανικό Μουσείο, το οποίο τα εξέθεσε μάλιστα πέρυσι και τώρα – αποδεδειγμένα πλέον πως είναι προϊόντα παράνομης διακίνησης – επιστρέφουν στα πάτρια. Ο,τι κλεμμένο που φυλάσσουν για δύο δεκαετίες οι Βρετανοί το επιστρέφουν, με τα κλεμμένα που «φυλάνε» για δύο αιώνες τι γίνεται;
M.A
Ολυμπιακοί Αγώνες στην αρχαιότητα
Ενα μεγάλο ταξίδι στην αρχαιότητα κάνει η «Μηχανή του Χρόνου» με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λονδίνου και παρουσιάζει την ιστορία των αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων. Η εκπομπή, η οποία γυρίστηκε στην αρχαία Ολυμπία, ολοκληρώνεται σε δύο μέρη (αυτή την Κυριακή στις 17.00 και την επομένη την ίδια ώρα στη ΝΕΤ). Στο πρώτο, καταγράφονται η γέννηση του θεσμού της εκεχειρίας και της Ελλανοδίκου Επιτροπής, των ανθρώπων δηλαδή που διοργάνωναν και έλεγχαν τη σωστή διεξαγωγή των Αγώνων. Η συμμετοχή των αθλητών υπαγόταν σε αυστηρούς κανόνες που ακόμα και σήμερα προκαλούν εντύπωση. Για παράδειγμα, η μη έγκαιρη άφιξη στην Ολυμπία και ο χρηματισμός αποτελούσαν αιτίες αποκλεισμού. Η «Μηχανή του Χρόνου» μάς ξεναγεί στην αρχαία Ολυμπία, στον ναό της Ηρας αλλά και του Δία όπου βρισκόταν το χρυσελεφάντινο άγαλμά του που φιλοτέχνησε ο Φειδίας, ένα από τα επτά θαύματα του κόσμου. Επίσης στο νέο αρχαιολογικό μουσείο όπου βρίσκονται ο περίφημος Ερμής του Πραξιτέλη και το κράνος του στρατηγού Μιλτιάδη από τη μάχη στον Μαραθώνα. Στο δεύτερο παρουσιάζονται τα αγωνίσματα, οι υπεραθλητές, οι επιδόσεις τους και η αθέατη πλευρά των αγώνων με απόπειρες δωροδοκίας και παράνομες πολιτογραφήσεις. Οι αρχαίοι Ελληνες δεν συγχωρούσαν τους παραβάτες, τους εντόπιζαν, τους δίκαζαν και επέβαλλαν παραδειγματικές ποινές, όσο ψηλά και αν βρίσκονταν.
Χ.