λήμματα

Δεξιά. Υπάρχει κι αυτή όπως και η Αριστερά. Το Κέντρο επίσης δεν λείπει. Μέχρι και τρίτος πόλος τείνει να δημιουργηθεί. Τα άκρα είναι πάντα εδώ. Το σκηνικό είναι στη θέση του. Το έργο που ανεβαίνει ονομάζεται «Ταξίδι στη χώρα των εκλογών». Οσα διλήμματα ήταν να διατυπωθούν διατυπώθηκαν. Οσοι εκβιασμοί ήταν να γίνουν έγιναν. Στο βάθος αχνοφαίνεται ό,τι έχει απομείνει από μια άλλη, παλιά, πολύ παλιά χώρα που δυσκολεύεται, που σκοτώνεται κυριολεκτικά επί δύο αιώνες να γίνει καινούργια.

εκλογές. Είναι μόνον οι δεύτερες μέσα σε ενάμιση μήνα. Δεν είναι λόγος, λοιπόν, να επικαλεστεί κανείς κόπωση, καύσωνες και λοιπές δικαιολογίες. Τα εκλογικά τμήματα είναι τα ίδια. Η διαδρομή από το σπίτι σου ίσαμε εκεί γνωστή. Ούτε στέκει η πρόφαση ότι δεν έχουμε να κάνουμε με «την κρισιμότερη αναμέτρηση στην ιστορία της Μεταπολίτευσης» – αυτή ήταν η προηγούμενη, της 6ης Μαΐου. Η επικείμενη σίγουρα είναι η πιο κρίσιμη μετά τη Μεταπολίτευση. Αυτό το «μετά» προκαλεί βεβαίως αμηχανία. Αισθάνεται κανείς ότι μεγαλύτερη από αυτή των πολιτών είναι εκείνη όσων ζητούν την ψήφο τους. Αμήχανοι υποψήφιοι αντιπρόσωποι του έθνους απέναντι σε αμήχανους ψηφοφόρους. Τα ‘χει αυτά το «μετά» που έρχεται έπειτα από ένα «πριν» που κράτησε τόσο πολύ. Εμείς όμως, ως Ελληνες, παραμένουμε όρθιοι, επί των επάλξεων αυτής της διπλής, συντριπτικής αμηχανίας.

εμπιστοσύνη. Υποψήφιος κόμματος ανέβλεψε. Καταγγέλλει με σφοδρότητα σήμερα όσα εξυμνούσε χθες. Τι θα συνέβαινε αν οι εκλογές είχαν γίνει προχθές και ο ενδιαφερόμενος δεν είχε προλάβει να μεταστραφεί; Τόσος κόσμος θα πήγαινε στις κάλπες αδιάβαστος;

ιστορία. Είναι άλλο να προσέρχεσαι στην κάλπη με όρους πολιτικούς και άλλο να το κάνεις με όρους ιστορικούς. Υπό κανονικές συνθήκες το πολιτικό συνιστά ένα φίλτρο, ένα περίβλημα, μια πηγή θαλπωρής. Ομως αυτές οι εκλογές διεξάγονται κάτω από ακάλυπτο ουρανό. Κι αυτό δεν αντέχεται. Να ψηφίζεις κάτι που δεν πιστεύεις, αφού, έτσι κι αλλιώς, σαν Ελληνας σημερινός, δεν πιστεύεις τίποτε – απλώς φοβάσαι τα πάντα. Και να ξέρεις ότι αύριο, από αυτήν τη μηδενική πίστη, όλοι είναι έτοιμοι να βγάλουν μηνύματα και να τα ερμηνεύσουν σε βάθος και σε πλάτος. Τι μήνυμα προκύπτει, αλήθεια, από το αλύχτισμα ενός σκύλου μέσα στη νύχτα;

νίκη. Τι εκλογές είναι αυτές όπου όλοι μοιάζουν να την απεύχονται; Ακόμη κι εκείνοι που έχουν φαινομενικά τον αέρα στα πανιά τους; Πρόκειται για τις πρώτες εκλογές όπου όλοι οι τύποις διεκδικητές μιας εξουσίας άνευ ισχύος θα είναι ευτυχείς αν προκύψουν στο τέλος σχετικά νικητές και ολίγον ηττημένοι.

συνεργασία. Πώς πέρασε έτσι ο καιρός της αυτοδυναμίας, διάβαζε: της παντοδυναμίας των ισχυρών; Τελικά, τι ήταν η αυτοδυναμία; Μια φενάκη, μια φούσκα, ένας αντικατοπτρισμός; Είναι προεκλογική περίοδος αυτή όπου η βασική ερώτηση που επανέρχεται σε κάθε προεκλογικό τραπέζι είναι «εσείς με ποιον θα συνεργαστείτε σε περίπτωση που…;». Τι ξένοιαστες εποχές ήταν εκείνες όπου ο κάθε λεβέντης αρχηγός δεν σήκωνε μύγα στο σπαθί του και απέκλειε διαρρήδην την περίπτωση όχι να συνεργαστεί, αλλά να μην είναι αυτός ο μόνος καβαλάρης της εξουσίας των δανεικών και αγύριστων; Η αλήθεια είναι ότι τα πράγματα τότε έμοιαζαν κατά το μάλλον ή ήττον να έχουν κριθεί πριν καν φτάσουμε στην κάλπη. Η κόπωση από τη σαπίλα του ενός σε οδηγούσε κατευθείαν στην αγκαλιά του άλλου. Αυτό λεγόταν «εναλλαγή των κομμάτων στην εξουσία». «Επανίδρυση του κράτους», υποσχόταν ο ένας γίγαντας (γιατί απλώς κάτι έπρεπε να υποσχεθεί) και ανακάλυπτε, άμα τη εκλογή του, την «ήπια προσαρμογή». «Λεφτά υπάρχουν», διακήρυσσε ο άλλος μακαντάσης, προφανώς επειδή δεν είχε αντιληφθεί ότι υπάρχουν και οι σατανάδες των αγορών, και σε οδηγούσε κατευθείαν στο Μνημόνιο. Αυτό το ένδοξο σκηνικό, είναι αλήθεια, λείπει σήμερα πάρα πολύ.

υστερόγραφο. «Κανείς δεν είναι δίκαιος, όλοι όμως είναι δικαιολογημένοι». Κι αυτοί που φοβούνται. Κι αυτοί που δεν πιστεύουν. Κι αυτοί που δεν έχουν να χάσουν τίποτε. Κι αυτοί που νομίζουν πως έχουν να χάσουν τα πάντα. Κι αυτοί που καταστράφηκαν. Κι αυτοί που αναγνώρισαν μια πυγολαμπίδα μέσα στο σκοτάδι. Κι αυτοί που θα συμμετάσχουν. Κι αυτοί που θα απόσχουν. Κι αυτοί που μένουν εδώ. Κι αυτοί που έφυγαν γι’ αλλού. Ολοι.