Ο Σιμιγδαλένιος έγινε Ιρμικογλάν

Ιρμικχαλβά στα τουρκικά σημαίνει σιμιγδαλένιος χαλβάς, γλυκό που είθισται να φτάνει στο φινάλε ενός γεύματος· συνήθως προσφορά του καταστήματος, ακόμα και στα μοδάτα εστιατόρια της Πόλης. Ιρμικχαλβά προσέφεραν και στον δικό μας Αλέξανδρο Αδαμόπουλο πάνω που συζητούσε με τούρκους πανεπιστημιακούς, συγγραφείς και ανθρώπους του θεάτρου για τον δικό του «Ιρμικογλάν» («Irmikoglan») – ελληνιστί «Ο Σιμιγδαλένιος» – που έκανε πρεμιέρα εκεί.

Για πρώτη φορά στα τουρκικά, έργο έλληνα συγγραφέα σε κρατικό θέατρο της γείτονος! Στο ιστορικό Σεχίρ Ντεβλέτ Τεατρολαρί (ο μεγαλύτερος θεατρικός οργανισμός της Κωνσταντινούπολης, σαν το δικό μας Εθνικό Θέατρο). Παραστάσεις του «Σιμιγδαλένιου» δίνονται σε όλες τις περιφερειακές σκηνές του εν λόγω θεάτρου σε διάφορα σημεία της Κωνσταντινούπολης μέχρι το τέλος της τωρινής σεζόν, και με την έναρξη της νέας το έργο θα παιχτεί ξανά, στην κεντρική σκηνή, στο Χαρμπίγε.

«Σιμιγδαλένιο», όμως, στην αγγλική του μετάφραση («The Spiceman») διδάχτηκαν και οι φοιτητές του Τμήματος Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Βοσπόρου το 2006 από τον ίδιο τον συγγραφέα ως επισκέπτη καθηγητή. Η πρώτη του επαφή με το πανεπιστήμιο ήταν το 2005 με τη διδασκαλία του βιβλίου του «Δώδεκα και ένα ψέματα» (εκδ. Αγρα), μεταφρασμένου και αυτού στα τουρκικά από τον συγγραφέα και πανεπιστημιακό Ηρακλή Μήλλα.

Ο κλασικός πια «Σιμιγδαλένιος» (βρίσκεται στην 11η έκδοσή του από την Εστία) είναι ένα θεατρικό παραμύθι γραμμένο σε στίχους. Ξεκίνησε την καριέρα του από το ρεπερτόριο του Εθνικού Θεάτρου – όπου δεν παίχτηκε ποτέ! – και έφτασε να ανέβει σε 70 διαφορετικές παραγωγές, εντός και εκτός συνόρων (στο ΚΘΒΕ το 2010 έκανε δεκάδες χιλιάδες εισιτήρια).

Μέσα από την πορεία μιας κακομαθημένης βασιλοπούλας ο Αδαμόπουλος μιλάει με μουσικό λόγο και ποιητική διάθεση για τον εγωισμό και την αγάπη. Για την έλλειψη της αγάπης, τις δυσκολίες της, τα παραμορφωτικά κάτοπτρα που δημιουργεί η απουσία της.

Σε μια εποχή όπου όλα μοιάζουν με κινούμενη άμμο, λέξεις όπως αγάπη, εγωισμός, φόβος, δόσιμο φαίνεται ν’ αποκτούν ξανά μια άλλου είδους βαρύτητα, ακόμα και σε κοινωνίες που τις νομίζουμε διαφορετικές, κι έτσι «Ο Σιμιγδαλένιος» – «Irmikoglan» λειτουργεί θαυμάσια και στο τουρκικό κοινό.

«Για να λέμε τα πράγματα με τ’ όνομά τους», λέει ο Αλέξανδρος Αδαμόπουλος, «μοιάζουμε στη νοοτροπία, υπάρχει μια συνάφεια. Οπως και να το κάνουμε, είμαστε πιο κοντά στην Πόλη, παρά στη Γενεύη ή στο Λονδίνο».

Πώς έχει φτάσει στους χώρους του πανεπιστημίου και του θεάτρου της Πόλης η ελληνική κρίση; «Εχουν κι εκεί προβλήματα – και πολύ σοβαρά -, αλλά είναι κράτος που λειτουργεί και μάλιστα έχει τρομερή ανάπτυξη», απαντάει.

Ο Αλέξανδρος Αδαμόπουλος εξέδωσε πρόσφατα το τελευταίο θεατρικό του, το «Οχιναιλέγοντας» (εκδ. Ικαρος). Δεν έχει παρουσιαστεί ακόμα εδώ, τον κάλεσαν όμως ήδη να το διδάξει στο Πανεπιστήμιο του Βοσπόρου, του χρόνου. Είναι ένα ονειρικό, ποιητικό παραμυθόδραμα, με θέμα τον διαχρονικό και τρομερό ησιόδειο έρωτα. Απ’ τις παλικαριές και τα ερωτικά ραβασάκια ώς το ντιβάνι του ψυχαναλυτή. Και αυτό σε στίχο. «Μ’ αρέσει η συμπύκνωση και η μουσική του στίχου. Αρέσει και στον αναγνώστη-θεατή αυτό», λέει.

Σαν να πηγαίνει κόντρα στην αμφισημία που έχουν οι λέξεις σήμερα… Σκέφτομαι την αμφίσημη γλώσσα της πολιτικής.

Θεωρώ επίτευγμα την κυριολεξία. Αν έχεις κάτι να πεις, το λες στα ίσα, απλά, χωρίς περιστροφές. Δεν κρύβεσαι. Ξέρετε, μπορεί να γράφω – αν και ξεκίνησα δικηγόρος – αλλά όταν δεν γράφω είμαι ξυλουργός. Κυριολεκτώ! Την πολυθρόνα όπου στρογγυλοκάθεστε τώρα την έχω φτιάξει με τα χέρια μου. Τι θέλω να πω; Πρέπει να είμαι ακριβής, γιατί, αν δεν είμαι, θα πέσετε χάμω και οι δυο. Δεν μ’ αρέσει λοιπόν η ψυχή του αναγνώστη να σωριάζεται άδεια, μεσ’ από σελίδες κενές.