… και η πολιτική τής κατάφασης στη ζωή

«Ζούμε σε ένα πολιτικό περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από απληστία και βρίθει από μπούρδες», λέει σήμερα η Μέριλιν Ρόμπινσον. Και δεν μασάει τα λόγια της προκειμένου να αφυπνίσει το ακροατήριό της προς μια στάση ζωής που θα απορρίπτει τον κοινωνικό νεοδαρβινισμό. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε ένα από τα περσινά δοκίμιά της (από την συλλογή «Οταν ήμουν παιδί, διάβαζα βιβλία») απαντά ειρωνικά στον νεοφιλελεύθερο κυνισμό των «αυτόκλητων πατριωτών» λέγοντας: «Στη δική μου Βίβλο, ο Ιησούς δεν λέει ότι ο επιούσιος άρτος θα προσφερθεί με τρόπο που να μη θίγει τις αρχές της ελεύθερης αγοράς. Μάλιστα είμαι τόσο μη πατριώτισσα ώστε να δίνω μεγάλη σημασία στις πρακτικές ανάγκες της καθημερινής ευημερίας των συμπολιτών μου».

Στην παρούσα εποχή, λοιπόν, που «έχει αποφασίσει να έρθει αντιμέτωπη μαζί μας», εκείνη, με το έργο της και με τη στάση της, με το ταλέντο της και με το γέλιο της, αντιπαραβάλλει έναν σοβαρό προβληματισμό για μια συλλογική και ατομική πολιτική κατάφασης στη ζωή. Γι’ αυτά τα πράγματα μιλάει η Ρόμπινσον όταν αναστοχάζεται πού πάνε οι σύγχρονες κοινωνίες: για την ελευθερία της σκέψης, για την κοινότητα, για τη ζύμωση των ιδεών και τη μόρφωση ως εχέγγυο της δημοκρατίας, για την κατανόηση ή το έλεος• και όχι για τον «ίσιο δρόμο». «Δεν συμπεριφερόμαστε μεταξύ μας ως ψυχές απέναντι σε ψυχές» σχολίαζε σε πρόσφατο δοκίμιό της, « και γι’ αυτό ευθύνονται οι Εκκλησίες όσο και κάθε άλλος». Οταν λοιπόν την ρωτήσει κανείς τι της λείπει περισσότερο σήμερα, τονίζει: «Νοσταλγώ τη γενναιοδωρία. Νοσταλγώ τη μεγαλοψυχία. Νοσταλγώ μια αφοσίωση στο μέλλον που να καθιστά τους ανθρώπους μετρημένους ως προς το πώς διαμορφώνουν τις ζωές τους στο παρόν: την αίσθηση, δηλαδή, ότι υπάρχει μια πιθανότητα για εμάς και για τους άλλους».