Για μια Νέα Μεταπολίτευση

Το ζητούμενο για μια Νέα Μεταπολίτευση δεν είναι ούτε ρητορικό εύρημα ούτε επικοινωνιακό τέχνασμα. Πολύ περισσότερο, δεν είναι ένα στενά κομματικό σύνθημα. Εκφράζει αυθεντικά και υπεύθυνα ένα διάχυτο αίτημα για αλλαγές, μεταρρυθμίσεις και εξυγιαντικές παρεμβάσεις στην κοινωνία, στην οικονομία, στην πολιτική και στη λειτουργία του κράτους.

Ενα συνολικό αίτημα αλλαγών, το οποίο μορφοποιείται σε μια επεξεργασμένη πρόταση πολιτικής και κοινωνικοοικονομικής ανασυγκρότησης, που ενσωματώνει στο περιεχόμενό της ευρύτερες επιδιώξεις και απαιτήσεις.

Η Νέα Δημοκρατία, αναλαμβάνοντας την πρωτοβουλία να αναδείξει το πρόταγμα για τη Νέα Μεταπολίτευση, είναι εκείνη που πρώτη τολμά να επισημάνει τα αδιέξοδα και να διατυπώσει ριζοσπαστικές λύσεις για το ξεπέρασμά τους, εμπνευσμένες από την ιδεολογία του κοινωνικού φιλελευθερισμού.

Οι ιδέες του κοινωνικού φιλελευθερισμού είναι εκείνες που απελευθερώνουν και νομιμοποιούν την αυτενέργεια ατόμων, ομάδων και κοινωνικής δυναμικής. Η φιλελεύθερη σύλληψη του κόσμου και η ελεύθερη διαπραγμάτευση των δυνατοτήτων και των ευκαιριών είναι η προωθητική ιδεολογική δύναμη που μπορεί να εγγυηθεί το πέρασμα στη νέα εποχή με τα ανθρώπινα και τα εθνικά μας χαρακτηριστικά αναλλοίωτα και ανόθευτα.

Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός είναι μια ιδεολογία απαλλαγμένη από κάθε είδους δογματικές δουλείες, κοινωνικοοικονομικές δεσμεύσεις και ιστορικές αγκυλώσεις. Είναι μια ιδεολογία ανθρωποκεντρική, που πιστεύει και υπηρετεί την ελευθερία, την αλληλεγγύη και τη δημοκρατία και που αποβλέπει στη χειραφέτηση του ανθρώπου από κάθε είδους δεσμεύσεις και εξαρτήσεις.

Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός αποδέχεται τις συλλογικές ταυτότητες, όπως αυτή του έθνους και της ευρωπαϊκότητας, γιατί θεωρεί ότι παρέχουν στον άνθρωπο ένα στέρεο πλαίσιο αναφοράς, που του επιτρέπει να δρα και να αποφασίζει με συνείδηση αποστολής και αίσθηση προοπτικής.

Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός είναι, επίσης, μια ιδεολογία ανεκτικότητας και διαλόγου. Αντιμετωπίζει την αντίθετη άποψη ως συστατικό στοιχείο της πολιτικής διαδικασίας, που γονιμοποιεί τον πολιτικό διάλογο και επιτρέπει τη διατύπωση εποικοδομητικών προτάσεων για την αντιμετώπιση των προβλημάτων της χώρας και της κοινωνίας. Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός μπορεί να αποτελέσει το σημείο σύγκλισης πολιτών από διαφορετικές πολιτικές αφετηρίες και ιδεολογικές προελεύσεις αποτελώντας τη στέρεα βάση έκφρασης μιας νέας πλατιάς κοινωνικής συμμαχίας για τη διεύρυνση της δημοκρατίας, την ολόπλευρη οικονομική ανάπτυξη, την κοινωνική δικαιοσύνη και την ανοιχτή κοινωνία.

Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός δεν αποτελεί με οποιονδήποτε τρόπο μια αστική ή άλλης μορφής ταξική ιδεολογία. Ούτε εκφράζει ούτε υπηρετεί τα συμφέροντα μιας κοινωνικής τάξης, αλλά παραδέχεται έναν κώδικα αξιών και ένα πολιτικό και κοινωνικοοικονομικό σύστημα, αυτό της ελευθερίας, με κριτήριο τη δυνατότητά του να ενθαρρύνει τη δημιουργικότητα των ανθρώπων και να μεγιστοποιεί τη συνολική κοινωνική ευημερία. Από αυτή την άποψη αποτελεί μια αυτοδύναμη πολιτική θέση, που ανταποκρίνεται θετικά στις προκλήσεις της νέας εποχής και στηριγμένη στη σύνθεση και στη μεσότητα, με τη διαχρονική αριστοτελική της έννοια, υπόσχεται ειδικά για την πατρίδα μας μια νέα πορεία στο σύνολό της.

Με πυξίδα την ελευθερία και προσανατολισμένος στο μέλλον ο σύγχρονος κοινωνικός φιλελευθερισμός τοποθετείται στρατηγικά στο κεντροδεξιό σημείο του πολιτικού φάσματος, που του επιτρέπει να αποβλέπει στην επίτευξη των ευρύτερων δυνατών συμφωνιών και συναινέσεων και του δίνει τη δυνατότητα να εκφράσει γνήσια ένα κοινωνικό πλειοψηφικό ρεύμα προώθησης μιας δημιουργικής αλλαγής και υλοποίησης των τολμηρών μεταρρυθμίσεων που τόσο ζωτικά έχει ανάγκη η χώρα μας σήμερα. Γι’ αυτό, άλλωστε, μέσα από τις αρχές του κοινωνικού φιλελευθερισμού βρίσκουν έκφραση όλοι εκείνοι (αγρότες, εργαζόμενοι, έμποροι, επαγγελματίες, επιχειρηματίες, επιστήμονες κ.τ.λ.) που συμμερίζονται το όραμά του για μια ανοιχτή κοινωνία ελευθερίας και αλληλεγγύης και συνδέουν την ευόδωση των δικών τους στόχων και ονείρων με την επικράτηση των ιδεών του.

Ο καθηγητής Κωνσταντίνος Αρβανιτόπουλος είναι αναπληρωτής υπουργός Παιδείας. Το παραπάνω κείμενο είναι προδημοσίευση από το βιβλίο: «Κοινωνικός φιλελευθερισμός: Για την Ελλάδα της ελευθερίας και της κοινωνικής αλληλεγγύης», που θα κυκλοφορήσει σύντομα