[Φαινόμενα] Παγιδευμένοι στα στερεότυπα

Ποιος προσπέρασε το βλέμμα αδιάφορος για τις εικόνες που πρόβαλλαν τα δελτία ειδήσεων αυτές τις ημέρες; Ποιος δεν πρόσεξε το κοντινό πλάνο στα εύγλωττα χέρια του έλληνα υπουργού Οικονομικών κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Eurogroup, όταν για μια στιγμή σφίχτηκαν σε μια χειρονομία απόγνωσης και αγωνίας; Ποιος δεν άκουσε τα ειρωνικά γέλια της δημοσιογραφικής ομήγυρης που πλαισίωνε τον κεντρικό τραπεζίτη της Ευρώπης Μάριο Ντράγκι όταν έλεγε ότι «η Ελλάδα είναι ειδική περίπτωση…», αφήνοντας τη φράση του στον αέρα.

Και δεν ήταν οι μόνες σκηνές που έκοβαν την ανάσα κατά τη διάρκεια αυτού του θριλερικού ευρωπαϊκού ριάλιτι, όπου παιζόταν η τύχη της χώρας σαν να ήταν υποψήφια προς αποχώρηση από μπιγκμπραδερικό υπερθέαμα. Ηταν και εκείνη η σκηνή που ο ισπανός υπουργός έσκυβε στο αυτί του Σόιμπλε (το είδαμε στο Mega) για να του σιγομουρμουρίσει ότι ετοιμάζει ένα ακόμη νομοσχέδιο λιτότητας και λίγο αργότερα έπραττε το ίδιο ακριβώς ο πορτογάλος (το είδαμε στον Σκάι).

Δεν ήταν η πρώτη φορά που σε τέτοιου είδους συναντήσεις κορυφής η κάμερα συλλάμβανε σημαίνοντα στιγμιότυπα από «πηγαδάκια» στο περιθώριο της κεντρικής διαβούλευσης, τα οποία αξιοποιούνταν κατόπιν από την εσωτερική πολιτική σκηνή της κάθε χώρας. Είναι η πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή ιστορία και κατ’ επέκταση στην εγχώρια που οι μιντιακοί αυτοματισμοί, τα στερεότυπα που διαμορφώνει ο πολιτικός και δημοσιογραφικός λαϊκισμός, το κυνήγι των εντυπώσεων στο οποίο επιδίδεται από τη φύση της η τηλεοπτική κάμερα, το ίδιο το συντακτικό της ενημέρωσης έχουν την ίδια βαρύτητα για τις αποφάσεις, για τις αντιδράσεις των αγορών και για τη μοίρα των λαών που είχαν μέχρι σήμερα οι ανακοινώσεις αποφάσεων, οι οποίες λαμβάνονταν κατόπιν έντονων και μακράς διαρκείας διαβουλεύσεων, που ήταν απαλλαγμένες όμως από το κυνήγι της στιγμής. Πώς να μη διαπιστωθεί σε αυτές τις πολύ τηλεοπτικές εποχές ότι οι αντιδράσεις πολιτικών έχουν πρωτίστως το βλέμμα στραμμένο στην κάμερα!

Αλλά δεν μπορεί να μη διακρίνει κανείς τα πολύ τηλεοπτικά ήθη στην πιο άκαιρη στιγμή της δικής μας χώρας. Το ιλιγγιώδες κυνήγι της στιγμιαίας εντύπωσης, η οποία παράγει ωστόσο πολιτικά αποτελέσματα, στα στιχάκια που χρησιμοποιούνται μπροστά στις κάμερες ύστερα από πολύωρες συνεδριάσεις, αντί μιας μεστής πολιτικής κουβέντας ή και καμιάς, όπως επιβάλλει ο σεβασμός στην αγωνία του κόσμου ή στη διεκδίκηση άμεσων πολιτικών εξελίξεων και πάλι on camera μέσα σε ατμόσφαιρα έντονης συναισθηματικής φόρτισης ενός σαστισμένου ακροατηρίου.

Η χθεσινή ημέρα πάντως βρήκε τις κάμερες ανταποκριτών από όλο τον κόσμο ακροβολισμένες σε καίρια σημεία απέναντι από τη Βουλή των Ελλήνων να περιμένουν να καταγράψουν για το δικό τους, εξίσου σαστισμένο κοινό, το φαντασμαγορικό φινάλε ενός από τα επεισόδια της παγκόσμιας κρίσης με υπότιτλο «Ελλάδα», διαφημίζοντάς το, όπως οι σαπουνόπερες κάθε κορύφωση των δραματικών τους εξελίξεων, δυστυχώς με την ίδια διαχείριση λαϊκών στερεοτύπων.