Και μελό, και ριάλιτι

Ετσι όπως εξελίσσεται η πολιτική στην Ευρώπη μοιάζει με σπαρακτική σαπουνόπερα. Οι ισχυροί και διάσημοι περνούν τα μύρια μαρτύρια, ενώ οι ταπεινοί εργαζόμενοι ζουν στη σκιά τους ζωές φτωχικές, πλην μακράν πιο ήσυχες. Το εν λόγω σαπουνοπερικό στερεότυπο, που αντανακλά την παράδοση του χριστιανικού «μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι…» διεγείροντας τους σχετικούς συνειρμούς του μεγάλου λαϊκού κοινού, βρήκε μάλιστα την ιδανική του έκφραση όταν η ιταλίδα υπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας Ελσα Φορνέρο ξέσπασε σε δάκρυα κατά την ανακοίνωση των σκληρών μέτρων λιτότητας που πήρε η κυβέρνηση Μόντι. Αφοπλιστικός αυθορμητισμός! Η χαρά των παγκόσμιων μίντια. Εξ ου και ξέσπασε υστερία. Πολύ περισσότερο επειδή η υπουργός δεν είναι πολιτικός καριέρας, οπότε αυτομάτως αποκλείστηκε η περίπτωση της δημαγωγίας.

Πάντως, η πολιτική ζωή της Ιταλίας από την εποχή της επιχείρησης «Καθαρά χέρια» με τον αλήστου μνήμης εισαγγελέα Ντι Πιέτρο, που κατέληξε στην μπερλουσκονική οπερέτα, έχει δημιουργήσει μεγάλη παράδοση στην τηλεοπτικού τύπου συνάντηση του συναισθήματος με την πολιτική. Και αν οι ΗΠΑ κρατούν τα σκήπτρα στη σκηνοθεσία πολιτικών υπερθεαμάτων, με την προεδρική εκστρατεία να αποτελεί χολιγουντιανού τύπου υπερπαραγωγή, η Ιταλία μοιάζει να έχει την πρωτοκαθεδρία σε ένα παράδοξο πολιτικό ριάλιτι, που εκτείνεται από την μπερλουσκονική, μικροαστική σεξοφρενίτιδα ώς τη συναισθηματική έκρηξη της σοβαρότατης υπουργού με τις τεχνοκρατικές περγαμηνές και την ευαίσθητη ψυχή.

Αν απέναντι από τα δάκρυα της Φορνέρο βάλουμε και τα φιλάκια των Μέρκελ – Σαρκοζί μετά τη συμφωνία τους για νέα ευρωπαϊκή συνθήκη, εκτυφλωτικά και αυτά, οι λαοί της Ευρώπης γίνονται ιδανικό φόντο για να προβληθούν πάνω του συναισθηματικές εξάρσεις και γλυκανάλατοι συμβολικοί ασπασμοί των ηγετών τους. Γιατί όπως κι αν το δούμε, τα δάκρυα της υπουργού τράβηξαν περισσότερο την προσοχή από τα ίδια τα μέτρα. Ακόμη και από το ταπεινωτικό και για εσωτερική επικοινωνιακή κατανάλωση σχόλιο του Μόντι, ότι παίρνουν τα σκληρά μέτρα γιατί, όσο κι αν συμπαθούν την Ελλάδα, δεν θέλουν να καταντήσουν σαν και αυτή. Προφανώς οι δύο χώρες δεν συγκρίνονται, αλλά και η Ιταλία που παραληρούσε από ενθουσιασμό όταν ο Ντι Πιέτρο εξάρθρωνε το απίστευτο δίκτυο διαφθοράς των πολιτικών και άλλαζε τον μεταπολεμικό πολιτικό χάρτη της χώρας, η Ιταλία που φώναζε στους δρόμους «Ντι Πιέτρο, δώσε μας όνειρα», προτίμησε στο τέλος τα τηλεοπτικά σπαγγέτι σόου του Μπερλουσκόνι και τα μπούγκα μπούγκα του (αναδεικνύοντάς τον από το 1994 και σε αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις Πρωθυπουργό).

Αυτό μας έλειπε, εν τω μέσω της πιο σκληρής κρίσης που γνώρισε ο μεταπολεμικός κόσμος, οικονομικής, πολιτικής και αξιών, να μετατραπεί η πολιτική σκηνή σε τηλεόραση. Γιατί μόνο την τηλεόραση και το σινεμά αφορούν τα συναισθήματα, ενώ την πολιτική υποτίθεται η λογική – άλλο αν και το πολιτικό μάρκετινγκ έχει παντοιοτρόπως αξιοποιήσει τον ερεθισμό τού συναισθήματος και κάθε φορά μετράμε τα «ιερά θύματα», τους παραπλανημένους ψηφοφόρους. Ελπίζουμε να μην είναι ιογενής η διάδοση των δακρύων στην πολιτική. Ειδάλλως, λιγωμένα από συγκίνηση τα πλήθη θα παρακολουθούν τα πάθη και τις ψυχολογικές εσωτερικές συγκρούσεις των ηγετών τους καθώς θα παίρνουν τις πιο σκληρές αποφάσεις γι’ αυτούς και θα τις ανακοινώνουν συγκρατώντας με κόπο τα δάκρυά τους. Τι γλυκό! Μην ξεχνάμε ότι με όρους θεάματος το συναίσθημα δεδικαίωται. Οπότε ακόμη και η πιο σκληρή λιτότητα, μέσα στη συναισθηματική σύγχυση, μπορεί να λουστραριστεί με «ανθρωπιά» και «δικαιοσύνη».

Τέλος πάντων, και οι πολιτικοί άνθρωποι είναι, έχουν τις στιγμές που λυγίζουν. Αλλωστε τα πιο φωτογενή και συγκινητικά δάκρυα εγχώριου πολιτικού υπήρξαν εκείνα του Κωνσταντίνου Καραμανλή, με τα οποία συνόδευσε τη φράση «η Μακεδονία είναι μία και είναι ελληνική» (τα θύμισε η εκπομπή «Νέοι Φάκελοι» προχθές, αφηγούμενη το ιστορικό των σχέσεων με τα Σκόπια). Οπως κι αν έχει, η δακρύβρεχτη πολιτική προσδίδει πλούτο (συναισθηματικό έστω) στη φτωχή κατά τα άλλα αφήγησή της για ένα μέλλον του κόσμου όλο και πιο αβέβαιο.