Γροθιά κατά του νεοναζισμού

Με πολεμική γλώσσα, ο Στιγκ Λάρσον καταγγέλλει συγκεκριμένα κόμματα και πολιτικούς φορείς που, αν και είναι εν πολλοίς άγνωστα στην Ελλάδα, θυμίζουν πολλά από τα καθ’ ημάς. Δεινός εμπειριστής και χωρίς διάθεση θεωρητικολογίας, καταπιάνεται με την ακροδεξιά ατζέντα απορώντας που λίγες δεκαετίες μετά το Ολοκαύτωμα τα ζητήματα της φυλετικής καθαρότητας έχουν αποκτήσει τέτοιες διαστάσεις. Και εκεί διαπιστώνουμε τις αντιφάσεις ενός νεοφασισμού που ανάγει τους Αραβες (κυρίως μετά την 11/9) σε μείζονα εχθρό του δυτικού πολιτισμού ενώ ταυτόχρονα συμπαρατάσσεται με τρομοκρατικές αραβικές σέχτες προκειμένου να χτυπηθεί το εβραϊκό λόμπι «που κυβερνά τον κόσμο» και βεβαίως το Ισραήλ.

Στην αρθρογραφία του ο δημοσιογράφος – συγγραφέας διαπιστώνει τις ασυνέπειες μιας κοινωνικής τάσης που θέλει να ενοχοποιήσει τους ξένους για όλα τα ευρωπαϊκά δεινά και αποδεικνύει ότι η εγκληματικότητα δεν είναι μεγαλύτερη στους κύκλους των μεταναστών. Καταγγέλλει τη βία από όπου και αν προέρχεται παρά το ότι, κακώς, δεν επιλέγει να ασχοληθεί με τις αριστερές παραφυάδες της. Και θεωρεί ότι φαινόμενα όπως η κακομεταχείριση των γυναικών και των ομοφυλοφίλων συνιστούν εκδηλώσεις ευρύτερων στάσεων και αντιλήψεων και όχι προνόμιο εθνοτικών ομάδων όπως οι Κούρδοι και οι λοιποί μετανάστες.

Ο Λάρσον κάνει επίδειξη πολιτικής ορθότητας χωρίς να αμφιβάλλει διόλου για τις αρετές του σκανδιναβικού συνεργατικού – σοσιαλδημοκρατικού μοντέλου. Το πώς και γιατί όμως παράγεται τόση αποξένωση και βία στις χώρες πρότυπα του Βορρά της Ευρώπης δεν μας το εξηγεί επαρκώς. Αντ’ αυτού προασπίζεται προγραμματικά μια πολυπολιτισμικότητα που παίρνει αυτονοήτως το μέρος της νεαρής χειραφετημένης μουσουλμάνας η οποία δολοφονήθηκε από τον κούρδο πατέρα της ενώ ταυτόχρονα σέβεται ακόμη και όσα ιερά και όσια των μειονοτήτων – παρθενία, πίστη, κλειτοριδεκτομή κ.ο.κ. – αντιστρατεύονται το Ευρωπαϊκό Δίκαιο αλλά και τις διεθνείς συμβάσεις που οι ίδιες οι χώρες προέλευσης των μεταναστών έχουν υπογράψει. Φεμινισμός και πολυπολιτισμικότητα δεν συμβαδίζουν αναγκαστικά…

Στο πιο ενδιαφέρον και εκτενές άρθρο αυτής της συλλογής (σελ. 161-200) ο Λάρσον τα βάζει με τους κοινωνικούς ανθρωπολόγους που επιχειρούν να συνδέσουν νομοτελειακά την εγκληματικότητα των ξένων με τις πολιτισμικές παραδοχές των κοινωνιών τους, στηρίζοντας έτσι εκ του πονηρού τις ρατσιστικές πολιτικές. Παρά τις επικαλύψεις και επαναλήψεις αναδεικνύεται εδώ ένα έξυπνο ερώτημα: μήπως θα ήταν ορθό να ασχοληθούμε, εκτός από την κοινωνική ανθρωπολογία του Κουρδιστάν, με αυτήν των σκανδιναβών μέθυσων, φορέων φυλετικού μίσους που κακοποιούν συστηματικά νεαρές σουηδέζες και εσθονές πόρνες τα Σαββατόβραδα; Μήπως, και η δική μας κοινωνία χρειάζεται τους ανθρωπολόγους της σ’ αυτούς τους καιρούς που η αυτογνωσία δεν είναι αγαθό εν επαρκεία; Η απάντηση θα ήταν ναι, υπό τον όρο να διερωτηθούμε πώς η ατζέντα της ευρωπαϊκής Αριστεράς συρρικνώθηκε σε μια συζήτηση περί του μεταναστευτικού ζητήματος ωσάν να είχαν εξαλειφθεί η ανισότητα, η εκπτώχευση και η όποια ταξική πάλη. Αλλά με αυτό το ζήτημα ο συγγραφέας δεν ασχολείται – ούτε άλλωστε και η ευρωπαϊκή Αριστερά.