Καταφύγιο στη νοσταλγία

Τρία τα επιχειρήματά μου: τα αριστουργήματά του, ο αυτοσαρκασμός του και η απαράμιλλη φαντασία του. Παράδειγμα; «Μεσάνυχτα στο Παρίσι» (Midnight in Paris).

Με δυο λόγια: ο Ζιλ (Οουεν Ουίλσον), αμερικανός ξανθομάλλης και επίδοξος συγγραφέας καταφθάνει με τη μέλλουσα σύζυγό του Ινέζ (Ρέιτσελ Μακ Ανταμς) και τα υποψήφια πεθερικά του στη γαλλική πρωτεύουσα. Και συμβαίνει το εξής διχαστικό. Πεθερός, πεθερά και μέλλουσα σύζυγος εξαντλούν τον χρόνο τους στις βιτρίνες και το Shopping therapy. Παρέα με τον Πολ (Μάικλ Σιν), αμερικανό κριτικό που παριστάνει τον σπουδαίο μελετητή της γαλλικής κουλτούρας και που στην πραγματικότητα αποτελεί τον ζωντανό ορισμό τού «δήθεν».

Ως εκ τούτου, η δήθεν κουλτουριάρα Ινέζ φλερτάρει και καταλήγει στην αγκαλιά του δήθεν γκουρού Πολ. Λογικό. Από την άλλη ο Ζιλ, απογοητευμένος και ονειροπόλος, ψάχνει το αυθεντικό κάθε μεσάνυχτα, μόνος και έρημος, «βλέπει» να καταφθάνει λιμουζίνα της δεκαετίας του ’20 και να τον μεταφέρει στα σπλάχνα της αυθεντικής αμερικανο-ευρωπαϊκής αφρόκρεμας. Εσείς ο Ερνεστ Χέμινγουεϊ; Δεν το πιστεύω… «Kid» του λέει ο Χέμινγουεϊ «η αληθινή αγάπη καταπολεμάει τον φόβο του θανάτου».

Ετσι πέφτει και κουβεντιάζει με Πικάσο, Νταλί, Σκοτ Φιτζέραλντ, Τ.Σ. Ελιοτ, ακόμα και πιο πίσω, με Τουλούζ Λοτρέκ. Αποθέωση αυτής της νεκρολαγνείας, η συνάντησή του με τη Γερτρούδη Στάιν (1874-1946). Η θρυλική Αμερικανο-εβραία, ένθερμη οπαδός της καλλιτεχνικής και πνευματικής πρωτοπορίας, λάτρις του κυβισμού και γκουρού του Πικάσο, του Χέμινγουεϊ, του Εζρα Πάουντ, του Απολινέρ, ακόμα και του Σκοτ Φιτζέραλντ. Θα διαβάσετε το μυθιστόρημά μου; Τη ρωτάει. Θα το διαβασω. Ετσι από όνειρο σε όνειρο και νοσταλγός του παρελθόντος καταλήγει να ερωτευτεί την Αντριάνα (Μαριόν Κοτιγιάρ), μοντέλο του Πικάσο και ερωμένη του Μοντιλιάνι. Τουτέστιν, όσα δεν πιάνει η αλεπού τα κάνει κρεμαστάρια!

Το αποτέλεσμα πνευματώδες, ευφυέστατο και ανατρεπτικό. Ο τρόπος που ενσωματώνει το παρελθόν στο παρόν (και τούμπαλιν) μοναδικός. Η ταυτοποίηση των ηθοποιών του με τους ρόλους όλων αυτών των γιγάντων, σαρκαστικός και απομυθοποιητικός. Και το φιλοσοφικό επιμύθιο, υπόγειο και καταλυτικό. Η άρνηση του παρόντος και η ψευδαίσθηση του παρελθόντος. Ο Ζιλ αποφεύγει τη δική του πραγματικότητα και έτσι καταφεύγει στη νοσταλγία και τη νεκρολαγνεία.

Ετσι την ώρα που αυτός φαντάζεται ότι φλερτάρει με την Αντριάνα και συνομιλεί με τον Χέμινγουεϊ, η γυναίκα του τού φοράει κέρατα παρέα με τον Πολ.

Τι είναι το Παρίσι για τους Αμερικανούς; Το πρωί ψώνια, το βράδυ όνειρα. Οι Γάλλοι μάς πιάνουν κότσους δηλαδή. Γιατί το Παρίσι είναι το άσυλο της παγκόσμιας κουλτούρας. Ακόμα και της αμερικανικής. Ενώ η Αμερική ο τόπος του πουριτανισμού, της υποκρισίας και του πολιτιστικού αναλφαβητισμού… Απόδειξη; Οι ταινίες του Γούντι σκίζουν στην Ευρώπη, πατώνουν στις ΗΠΑ (πλην αυτής που κατά περίεργο τρόπο εκτοξεύτηκε στα ταμεία). Απόδειξη; «Μα πώς γίνεται» ρωτάει ο Ζιλ την Κάρλα Μπρούνι «ο Ροντέν να αγαπάει ταυτόχρονα δύο γυναίκες;». Γίνεται, απαντάει η Μπρούνι. It’s the French Way! Με άλλα λόγια η κατάληξη μία: Don’t look back my friend! Βαθμoί= 7