[Ημουν κι εγώ εκεί] Μπλόκο στα blockbuster

Σούρουπο στην εκπνοή του καλοκαιριού. Την ώρα που μοτοσικλέτες και αυτοκίνητα σανίδωναν στη Λεωφόρο Συγγρού με κατεύθυνση τον Πειραιά ή την Παραλιακή, εγώ τρύπωνα στο Σινέ-Μικρόκοσμος, απέναντι από το εργοστάσιο του Φιξ, για την προβολή της ταινίας «Το μπλόκο», σε σκηνοθεσία του Αδωνη Κύρου – που λογοκρίθηκε σκληρά στην εποχή της λόγω των παθών και της αντιπαλότητας Αριστεράς και Δεξιάς. Το φιλμ γυρίστηκε το 1965 και αντλεί έμπνευση από τη μαζική εκτέλεση 176 ελλήνων πατριωτών από τους Γερμανούς στις 17 Αυγούστου του 1944 στην Κοκκινιά.

Ο Κώστας Καζάκος, η Ξένια Καλογεροπούλου, η Αλεξάνδρα Λαδικού, ο Μάνος Κατράκης και άλλοι υποδύονται χαρακτήρες μιας μακρινής εποχής που η διαιρετική τομή Κατοχή – Αντίσταση σήμαινε πολλά, η μουσική του Μίκη Θεοδωράκη έντυνε ωραία τις σκληρές εικόνες, τα χαραγμένα πρόσωπα αποτύπωναν έναν νεορεαλισμό μιας πόλης και επανέφεραν το ζητούμενο της συλλογικής ιστορικής μνήμης – με αρκετή από επική και υπερβολική διάθεση, στην κινηματογραφική γλώσσα βέβαια, σε πολλές από τις σκηνές.

Δώδεκα άτομα μέτρησα – μαζί μ’ εμένα – στη σκοτεινή αίθουσα του Μικρόκοσμου, μακριά απ’ τις σειρήνες του μαζικού κινηματογράφου με τα ποπ κoρν, τα i-phone που λάμπουν μέσα στα σκοτάδια και τα κινητά τηλέφωνα που χτυπάνε χωρίς αιδώ. Δώδεκα άνθρωποι περάσαμε το απόγευμα της Τρίτης την πόρτα του πεισματάρικου και ποιοτικού χώρου – που όπως μου είπε ο ιδιοκτήτης του Ανδρέας Σωτηρακόπουλος παραμένει «όνειρο ζωής» και αποτυπώνει τη λατρεία του στον κινηματογράφο μακριά από blockbuster θα προσέθετα. Και μαζί, επαναψηλαφήσαμε – κινηματογραφικώς – μια τραγική και ένδοξη σελίδα της νεότερης Ιστορίας, όταν οι Γερμανοί και οι συνεργάτες τους δωσίλογοι σε αντίποινα της Μάχης στην Κοκκινιά εκτέλεσαν δεκάδες συμπατριώτες μας. Τα φώτα άνοιξαν, η αίθουσα άδειασε, σε λίγο η επόμενη προβολή θα ξεκινούσε – ήταν ο «Τρίτος άνθρωπος» του Κάρολ Ριντ με τον Ορσον Γουέλς.

Την ώρα που οι πεζόδρομοι του ανερχόμενου Κουκακίου έσφυζαν από ζωή, ο Σινέ-Μικρόκοσμος πεισματικά αντέτεινε τη δική του μικρή πολιτιστική (και low budget) αντιπρόταση.

Που φέτος έχουμε ανάγκη περισσότερο από ποτέ.