«Πλασμένοι όπως οι παπάδες»

Ο Εκο μεταφέρει στο βιβλίο του ένα ημερολόγιο, η «αυθεντικότητα» του οποίου αποδεικνύεται από το αφηγηματικό στυλ του υποτιθέμενου συγγραφέα του: ο λοχαγός Σιμονίνι είναι ένας άνθρωπος του 19ου αιώνα και δεν μπορεί παρά να σκέφτεται σαν ένας άνθρωπος της εποχής του. Ο Εκο παρεμβαίνει ως αφηγητής με το ίδιο αφηγηματικό στυλ αλλά και επιστρατεύντας τις πιο λεπτές αποχρώσεις του χιούμορ. «Η μοναδική ενδιαφέρουσα εφεύρεση των νέων καιρών ήταν ένα κατασκεύασμα από πορσελάνη όπου μπορούσες να αποπατήσεις καθιστός», γράφει κάπου. Στον κόσμο του 19ου αιώνα, μας εισάγει από τις πρώτες σελίδες με όχημα τα εθνικά στερεότυπα της εποχής: το Κοιμητήριο της Πράγας είναι ένα απολαυστικό ανάγνωσμα, εκτός των άλλων, γιατί κανένας δεν θα περιέγραφε σήμερα τους Γερμανούς σαν μια φυλή με «υπερβολική δραστηριότητα του εντέρου και ελλιπή του εγκεφάλου», τους Γάλλους σαν τον «μόνο λαό που κράτησε επί πολλά χρόνια τους πολίτες του απασχολημένους με το να κόβουν ο ένας το κεφάλι του άλλου» και τους Ιταλούς «πλασμένους με πρότυπο τους παπάδες».

Η εκλεκτική συγγένεια του πιεμοντέζου Ουμπέρτο Εκο με τη Γαλλία εξειδικεύεται στη λατρεία του για το feuilleton του 19ου αιώνα, το γαλλικό μυθιστόρημα των επιφυλλίδων που ο ίδιος έχει μελετήσει ακαταπόνητα και σε τέτοιο βάθος ώστε να γνωρίζει άριστα την τεχνική του και το ιδίωμά του. Η εικονογράφηση του Κοιμητηρίου της Πράγας, με τον ίδιο τρόπο που εικονογραφούνταν από τις πρώτες τους εκδόσεις έως και τα μέσα του περασμένου αιώνα ο Κόμης Μοντεχρήστος, οι Αθλιοι ή τα Μυστήρια των Παρισίων για να προσελκύσουν τον αναγνώστη, είναι σαν ένας φόρος τιμής στο λογοτεχνικό είδος που ο συγγραφέας φαίνεται να έχει περισσότερο στην καρδιά του. Ο Εκο δεν αντιστέκεται στον πειρασμό να εντάξει στο Κοιμητήριο της Πράγας και μια πληροφορία για την οποία είναι σαφές ότι ο ίδιος θεωρεί εξόχως σημαντική και μάλλον απαράδεκτα υποτιμημένη: το γεγονός ότι τα feuilletons εξαφανίστηκαν από τον γαλλικό Τύπο όταν μια πανεπιστημιακή επιτροπή, στην οποία παραδόξως συμμετείχαν και τρεις επίσκοποι, αποφάσισε την επιβολή φόρου στους εκδότες για τη δημοσίευσή τους.