ΤΟ ΑΓΧΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΠΕΛ

Μετά τη φυγή του από την Αλβανία το 1990, λίγο πριν πέσει το καθεστώς- φυγή την οποία είχε προσπαθήσει να ντύσει με μια αύρα αντίστασης-, ο Κανταρέ μοιάζει να παίζει εκτός έδρας. Το άγχος της διεκδίκησης του Νομπέλ τον οδηγεί σε μια προσπάθεια αξιοποίησης του συγκριτικού του πλεονεκτήματος- την καλή γνώση και επεξεργασία μιας μυθικής βαλκανικής γεωγραφίας- σε σύνδεση με τη σύγχρονη Ευρώπη. Ομως του λείπουν εμφανώς ώρες πτήσης- έζησε υπερβολικά πολύ τον αλβανικό χειμώνα. Οι ερωτικές φαντασιώσεις, η μετατροπή της Ροβένα σε κολ γκερλ, οι μη κυβερνητικές οργανώσεις, τα κλαμπ ανταλλαγής συντρόφων, η ομοφυλοφιλία, τα sex shops και οι πλαστικές κούκλες- όργανα ηδονής είναι υλικό ανοίκειο, που επιχειρώντας να γειώσουν το βιβλίο, μετατρέπουν ενίοτε, μάλλον εκούσια, τον μύθο σε καρικατούρα. Αυτή η εντύπωση ενισχύεται όταν επιτρέπει στον εαυτό του παρωχημένες ευκολίες τύπου ταύτισης της ερωτικής καταπιεστικότητας του ήρωα με τις πολιτικές μεθόδους του «τυράννου» Χότζα.

Καθ΄ όλα θεμιτή πάντως η προσπάθεια σύνδεσης της βαλκανικής με την ευρωπαϊκή πραγματικότητα από έναν πάντα ικανό συγγραφέα που έχει καταφέρει να δώσει επαρκώς το στίγμα του. Αν κατέβαζε λίγο τον πήχυ…