Στον ρυθμό των χάλκινων

Ένα απρόσμενο, ξέφρενο γλέντι με σκωπτικά τραγούδια, λαϊκές μπάντες και ατέλειωτους χορούς στήνεται κάθε βράδυ γύρω από τους εντυπωσιακούς φανούς στις γειτονιές της Κοζάνης. Οι ήχοι των χάλκινων αντηχούν στους δρόμους και η πόλη πάλλεται στον ρυθμό των ημερών.

Οι πατροπαράδοτοι φανοί λέγεται πως έλκουν την καταγωγή τους είτε από τις πολεμικές γιορτές της αρχαίας Ελλάδας είτε από τα Αρχαία Διονύσια. Το βέβαιο είναι ότι η ιδιότυπη αυτή τελετή με τα περιπαικτικά τραγούδια στο κοζανίτικο ιδίωμα, τον χορό και το φαγοπότι αποπνέει μία ατμόσφαιρα έντονα διονυσιακή. Με το πέρασμα των αιώνων κατάφερε να επιβιώσει, διατηρώντας το κύριο χαρακτηριστικό της: τον έντονο αυθορμητισμό και τη θερμή συμμετοχή του κόσμου.

Κάθε βράδυ ανάβει ένας φανός σε μία γειτονιά της πόλης και την Κυριακή της μεγάλης Αποκριάς ανάβουν όλοι οι φανοί (συνολικά 14). Οι χορευτές κινούνται γύρω από τη φωτιά όπως οι παλιοί Κοζανίτες, σε ρυθμούς μονότονους και αργόσυρτους, συνοδευτικούς των σατιρικών τραγουδιών. Τραγουδούν, με μια διάθεση ανατροπής και κατάργησης των ορίων, τα «ξιανέντραπα», αφού η αθυροστομία και η σιουρδαμάρα (όπως λένε οι Κοζανίτες τα πειράγματα στο ιδίωμά τους) παίζουν κυρίαρχο ρόλο. Οι επισκέπτες παρασύρονται σε ένα ατέλειωτο ξεφάντωμα, χωρίς ταμπού. Ενώνουν τις φωνές τους με τους χορευτές και χορεύουν γύρω από τους φανούς μέχρι το πρωί. Οι περισσότεροι φανοί έχουν ήδη ανάψει. Απόψε (Παρασκευή 12/2 στις 9) θα ανάψει ο φανός «Αλώνια», ενώ αύριο την ίδια ώρα θα ανάψει ο φανός «Λάκκος τ΄ Μάγγαν».

Το αποκορύφωμα των εκδηλώσεων είναι την προσεχή Κυριακή με την παρέλαση αρμάτων και ομάδων μεταμφιεσμένων από την οδό Παύλου Μελά έως το τέρμα της Πλατείας Αριστοτέλους (έναρξη στις 3 το μεσημέρι). Μετά το πέρας της παρέλασης θα ανάψει ο κεντρικός φανός στην πλατεία Νίκης, ενώ το βράδυ στις 8.30

θα ανάψουν όλοι οι φανοί (συνολικά 14 μαζί με έναν στο Δημοτικό Διαμέρισμα Μεταμόρφωσης).

Να θυμάστε πως κάθε μεσημέρι (στις 16.00) ανάβουν παιδικοί φανοί, ενώ από το απόγευμα έως το άναμμα των μεγάλων φανών διοργανώνονται χοροί στην κεντρική πλατεία με διάφορα χορευτικά συγκροτήματα.

Κατά την περιήγηση στην πόλη δείτε το « Μαμάτσιο », το επιβλητικό κωδωνοστάσιο με το τετράπλευρο ρολόι στην Πλατεία Νίκης, δωρεά του ευεργέτη Κωνσταντίνου Μαμάτσιου. Κατασκευασμένο το 1855 και με ύψος 26 μέτρων, αποτελεί σήμα κατατεθέν της πόλης. Επισκεφτείτε επίσης το Ιστορικό-Λαογραφικό & Φυσικής Ιστορίας Μουσείο Κοζάνης, (τηλ. 24610

30997 & 33978).