Ετυμολογία λέξεων

Ο κ. Ελευθέριος Αργυρόπουλος, από τα Τρίκαλα, γράφει για το νέο Λεξικό του κ. Μπαμπινιώτη:

«Στο φύλλο της εφημερίδας σας της 3ης Δεκεμβρίου 2009 και στη σελ. 6/24 “Ορίζοντες- Θέματα” γίνεται παρουσίαση του νέου Ετυμολογικού Λεξικού του κ. Μπαμπινιώτη. Δεν παραγνωρίζω την προσφορά του κ. Μπαμπινιώτη με την έκδοση των λεξικών του στην ελληνική κοινωνία, που είναι πολύ σημαντική. Δεν αποφεύγει όμως, σε κάποιες περιπτώσεις, και σφάλματα σχετικά με την ορθογραφία και την προέλευση των λέξεων.

Με αφορμή το λήμμα “ήπαρ” του νέου Ετυμολογικού Λεξικού, όπως το παρουσιάζετε στην εφημερίδα σας, θα ήθελα να πω ότι εσφαλμένα υποστηρίζεται (στο Λεξικό) ότι η λέξη συκώτι προήλθε από συνεκφορά της φράσης “ήπαρ συκωτόν” (“ήπαρ ζώου θρεμμένου με σύκα”). Ο αείμνηστος καθηγητής μου Ν. Τωμαδάκης υποστήριζε ότι το ορθόν είναι “ήπαρ σηκωτόν” και η λέξη “συκώτι” θα πρέπει να γράφεται με ήτα, δηλαδή “σηκώτι” από το ρήμα σηκώνω και όχι με ύψιλον από το σύκο. Το αιτιολογούσε λέγοντας ότι όταν οι άνθρωποι έσφαζαν τα ζώα τους και αφαιρούσαν το ήπαρ, καθώς το κρατούσαν στο χέρι έδινε την εντύπωση ότι είναι όρθιο, δηλαδή σηκωτό. Νομίζω ότι αυτή η ετυμολογική ερμηνεία είναι και η πιο σωστή σε σχέση με την πρώτη, που φαίνεται πιο αδύναμη διότι- απ΄ όσο ξέρω- δεν υπάρχουν ζώα που τρέφονται με σύκα, πέρα από το γεγονός ότι τα σύκα από την αρχαία ακόμα εποχή ήταν είδος εν ανεπαρκεία και ως εκ τούτου δεν περίσσευαν για τα ζώα. Επίσης είναι περίεργο πώς έχουμε επίθετο “συκωτός” από τη λέξη σύκο. Εγώ, τουλάχιστον, δεν έχω υπόψη κάποια ανάλογη περίπτωση. Αντίθετα, είναι πολύ συνηθισμένη η εφαρμογή και χρήση ρηματικών επιθέτων σε-τος, όπως για παράδειγμα το επίθετο “σηκωτός”».