Αρχοντοχωριάτες και συμφέροντα

Σπάταλο, μικρομέγαλο, ασυμμάζευτο, αρχοντοχωριάτικο το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης. Τα τέσσερα κακά της μοίρας του. Μακάρι να είναι το τέλος για μια νέα αρχή, χωρίς τα ίδια και τα γνωστά.

Θεατές. Πράγματι οι αίθουσες πλημμυρίζουν από κοινό. Γεγονός. Όμως μύθος η λογική που λέει πως από αυτή την ποσότητα θα φυτρώσει στην πόλη κινηματογραφικός καρπός. Αν είναι έτσι, τότε γιατί μετά το πέρας του πανηγυριού πέφτουν στη Θεσσαλονίκη τα εισιτήρια των καλών ταινιών; Επομένως γιουβέτσι. Πώς εξηγείται αυτό; Απλό. Ο θεατής του Φεστιβάλ αισθάνεται συμμέτοχος ενός μεγάλου γεγονότος. Περίπου σαν κριτικός και opinion maker. Μεταμορφώνεται σε ειδικό. Και όταν κατέβουν τα ρολά, τότε πάλι καφενείο και φραπεδιά!

Celebrities. Πράγματι κάθε χρόνο καταφθάνουν μια χούφτα διασημότητες. Γεγονός. Από Τζέιν Μπίρκιν και Γουαρίς Ντίρι μέχρι Βέρνερ Χέρτζογκ και Τζιμ Γιαννόπουλος. Ε και; Μικρομεσαίες καταστάσεις για εσωτερική κατανάλωση. Αν η Θεσσαλονίκη θέλει στις Κάννες και το Βερολίνο να μοιάσει, από χέρι έχει χάσει. Η Μπίρκιν για τη Βενετία είναι μια χαψιά. Νiente. Μοναδική χρησιμότητα αυτών των μικρομεσαίων celebrities είναι η δημοσίευση χιλίων λέξεων σε κάθε αθηναϊκή εφημερίδα. Δημοσιότητα πληρωμένη ακριβά. Επομένως, δύο επιλογές. Η πρώτη του ύψους. Μόνο πρώτα, σπουδαία, λαμπερά ονόματα από το star system. Πληρωμένα από χορηγούς. Αυτό θα εξασφαλίσει διεθνή προβολή του Φεστιβάλ, Αλλιώτικα, κάτσε καλά. Νοικοκυρεμένα πράγματα για μικρά φεστιβάλ. Ταινίες. Πράγματι προβάλλονται εκατοντάδες ταινίες απ΄ όλο τον κόσμο. Φάτε μάτια ψάρια. Μικρομεσαίες κι αυτές. Μεταξύ σπουδαστικών ασκήσεων ύφους και τριτοκοσμικών αξιόλογων σκηνοθετών. Μέχρι στιγμής πέντε ταινίες διακρίθηκαν μέσα από αυτό τον θηριώδη όγκο των επιλογών. Πρώτα ο «Λίβανος», το αριστούργημα από το Ισραήλ. Ταινία η οποία πριν από δύο μήνες είχε βραβευθεί με το Χρυσό Λιοντάρι της Βενετίας.

Μετά δύο από Ρουμανία, μία από Ιρλανδία και μία από Γερμανία. Μύθος λοιπόν η ποιότητα του Φεστιβάλ.

Ουκ εν τω πολλώ το ευ.

Ελληνικό Σινεμά. Όλες κι όλες δύο οι συμπαθητικές ελληνικές παρουσίες: η «Καντίνα» του Σταύρου Καπλανίδη και ο «Διαχειριστής» του Περικλή Χούρσογλου. Ε λοιπόν όχι και να στηθεί φιέστα για δύο τίτλους που δεν κάνουν την παραμικρή διαφορά. Και το χειρότερο; Δύο άνω των πενήντα ετών- ο Σταύρος Ιωάννου και ο Γιώργος Κατζουράκης- μας εκπροσωπούν στο διεθνές διαγωνιστικό των πρωτοεμφανιζόμενων σκηνοθετών. Τις πταίει; Φυσικά όχι οι συγκεκριμένοι καλλιτέχνες. Τα μεγάλα κεφάλια του Φεστιβάλ φταίνε. Μας εκθέτουν, παγκοσμίως, φρικτά. Ελλάς χώρα γερόντων, κρατικοδίαιτων πελατών. Ομιχλιστές Vs Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών. Εμένα ως πολίτη και φίλο του Σινεμά με αφήνει παντελώς αδιάφορο ποιος έχει δίκιο και ποιος άδικο αυτή τη φορά. Δεν παριστάνω τον διαιτητή. Απλούστατα αισθάνομαι ντροπή. Να βλέπω, ας πούμε, τριτοκοσμικές χώρες να παράγουν καλύτερο Σινεμά. Εδώ παρέες, συντεχνίες, μικροσυμφέροντα και κρατικοδίαιτες λοβιτούρες. Το κριτήριο ένα και μοναδικό. Σε όλο τον κόσμο τον λογικό: αξιοκρατία και καλό Σινεμά. Ο «Κυνόδοντας» μας εκτόξευσε ψηλά. Η «Ακαδημία Πλάτωνος» και η «Στρέλα» άφησαν τα ίχνη τους σε ξένα φεστιβάλ. Μ΄ έναν λόγο, αληθινή δημιουργία. Πέρα από κάθε κομματική, συντεχνιακή, παρεΐστικη λογική. Παραγωγή ρεεεεε!

Αφιερώματα. Χαμός. Όταν δεν έχεις καλή πρώτη ύλη, ε, τότε μαγειρεύεις σάλτσες για να καλύψεις το πλαστικό φαγητό. Έτσι κι εδώ. Πλήθος αφιερωμάτων, πλήθος ονομάτων. Έτσι στον βρόντο. Να καλύψεις το κενό. Καμιά πρωτοτυπία για την επέτειο των πενήντα ετών. Καμιά ανησυχία. Διεκπεραίωση και γραφειοκρατία. Μύθος λοιπόν ο πλουραλισμός. Υπό κανονικές συνθήκες, ένα μόνο αφιέρωμα. Ένα και μοναδικό!

Μετάλλια. Ποσότητα και εδώ. Τα τιμητικά βραβεία για τα πενήντα χρόνια του θεσμού παραλίγο να καταλήξουν ακόμα και στις οικιακές βοηθούς εκείνου του καιρού. Απίστευτα πράγματα. Έτσι στα κουτουρού. Βραβεύουμε όποιον γουστάρουμε εμείς. Προχειρότητα, υποκειμενισμός, εμπάθεια και άγνοια. Έτσι, «ξεχάσανε» τους δύο μοναδικούς, και ανάμεσά μας, πρωτεργάτες του θεσμού. Καλά μωρέ, πώς κάνεις έτσι; Η ασχετοσύνη, η αδιαφάνεια και ο αρχοντοχωριατισμός παραπέμπουν στη νομενκλατούρα του Τσαουσέσκου!

Οικονομία. Περπατάς ασθμαίνων στη Μητροπόλεως για να στείλεις την ανταπόκρισή σου και πέφτεις πάνω σε συνάδελφο που εν εξάλλω καταστάσει φωνάζει: «Πενήντα και πέντε χιλιάρικα για την έκθεση του τάδε». Βγαίνεις από αίθουσα και πέφτεις πάνω σε σκηνοθέτη που κραυγάζει «οκτώ τα μύρια που χρωστάει το Φεστιβάλ στην αγορά». Μπαίνεις σε αίθουσα και πέφτεις πάνω σε συνάδελφο που σου λέει πως ψάχνει λίστα καλεσμένων όπου φιγουράρουν καμιά πενηνταριά τηλε-σκηνοθέτες. Δεκάδες οι νοματαίοι που φιλοξενούνται και σιτίζονται χωρίς να έχουν συγκεκριμένη, με το Φεστιβάλ, δουλειά. Του φτωχού φορολογούμενου ο κρατικοδίαιτος τουρισμός. Έλεος πια! Το είπαμε ξανά. Τι είναι το Φεστιβάλ; Φίλοι φέρτε φίλους φάτε φύγετε!

Καμιά πρωτοτυπία για την επέτειο των πενήντα ετών. Καμιά ανησυχία. Διεκπεραίωση και γραφειοκρατία