Επιφυλλίδα

Στα τηλεοπτικά χειρουργεία της μπάλας
Του Κώστα Λογαρά

Δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει την απόλαυση που δίνει το ποδόσφαιρο στα δισεκατομμύρια φιλάθλους και οπαδούς του. Η μυθολογία της αλάνας μάς έχει συνεπάρει όλους κάποτε και μας έχει ταξιδέψει στις φτερούγες της. Ακόμα και τη βιτσιόζικη ομολογία οπαδών προς την ομάδα τους «όσο με πληγώνεις τόσο με πωρώνεις» την κατανοώ μέχρι τα βάθη της ψυχής μου. Η λαχτάρα τού οπαδού για το Κύπελλο που χάνεται είναι σαράκι και πληγή βαθιά, ίδια μ΄ έναν έρωτα ανεκπλήρωτο. Όλοι οι νταλκάδες όμως έχουν κι ένα όριο, αλλιώς καταλήγουν σε ψύχωση. Γιατί οι αναλύσεις και οι λογοδιαρροιακές συζητήσεις στα κανάλια για την ψυχανάλυση της δεξιόστροφης ή αριστερόστροφης μπαλιάς που σε συνδυασμό με την υποτείνουσα της παράπλευρης καθέτου των δοκαριών προκαλεί τη μία ή την άλλη φάση του αγώνα έχουν καταντήσει γραφική υπερβολή.

Βάρδα μην πέσεις πάνω σε εμβριθείς ενδοσκοπήσεις από εξειδικευμένους «χειρουργούς και ανατόμους» των ποδοσφαιρικών αγώνων. Ένα παιχνίδι λαϊκό, και το αντιμετωπίζουν σαν τη θεωρία του Αϊνστάιν. Κι όταν το γραφικό μεγαλοπιάνεται κι η ελαφράδα γίνεται βαριά κι ασήκωτη, κάτι δεν πάει καλά.

Στο μεταξύ ο κόσμος γύρω τους μπορεί να καίγεται, στα διπλανά κανάλια να συμβαίνουν γεγονότα φοβερά- επιθέσεις τρομοκρατικές, πλημμύρες, κρίσεις οικονομικές- εκείνοι τον χαβά τους. Κι όπως συμβαίνει με τα μεσημεριανάδικα της αφασίας, αυτή η εμμονή, η αποκοπή από το περιβάλλον φαίνεται σαν αυτισμός, σαν εγωιστική αδιαφορία για τα κοινωνικά πράγματα που κάνει το ελάχιστο δικό τους να δείχνει εντελώς ασήμαντο. Σίγουρα, δεν είναι όλοι ίδιοι, όμως αυτό προκύπτει στο γυαλί.

(Κι εδώ που τα λέμε, ποιο είναι το αξιακό σύστημα που η ποδοσφαιρική κουλτούρα παράγει στην Ελλάδα ώστε να δικαιολογείται τέτοιο μπούκωμα; Από τα κρατικά κανάλια, προπαντός. Αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, έχει εκθρέψει την αντίληψη του τσαμπουκά και το σύνδρομο του ψευτοαντρισμού. Που διοχετεύτηκε στην καθημερινή ζωή, στον τρόπο της οδήγησης, πέρασε στις σχέσεις με τους άλλους, έγινε η ίδια εξουσία, τροφοδότησε τον ρατσισμό και τον εθνικισμό και στελέχωσε επαρκώς τα ΜΜΕ. Ή μήπως δεν το ξέρουμε πως στην Ελλάδα το ποδόσφαιρο χρησιμοποιήθηκε σαν εκτροφείο μισαλλοδοξίας και καλλιέργειας μιας φασιστικής αντίληψης; Μιλάω φυσικά για την εξαθλίωση του αθλήματος κι όχι για το άθλημα το ίδιο).

Ξέρω πως αυτές οι απόψεις είναι κόκκινο πανί για τους φανατικούς πιστούς της στρογγυλής θεάς. Μοιάζει να θίγονται τα ιερά τους και τα όσια και να προσβάλλεται η «ιδεολογία» τους, όμως αυτή είναι η αλήθεια.

Αλλά και απ΄ την άλλη, ενώ θα περίμενε κανείς με την τόση ενασχόληση κι άλλο τόσο φροντιστήριο απ΄ τα κανάλια να δρέπουν δάφνες οι ελληνικές ομάδες στα ξένα γήπεδα, τζίφος η δουλειά. Από τις πρώτες κιόλας συναντήσεις στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις τα μαζεύουν μάνι μάνι κι επιστρέφουν με την ουρά κάτω απ΄ τα σκέλια.

Κι ακόμα, πρέπει να επισημάνουμε ότι και με τόσα δισεκατομμύρια κάθε χρόνο για μεταγραφές των ποδοσφαιρικών αστέρων απ΄ την αλλοδαπή, αποδεικνύεται πως άνθρακες ο θησαυρός. Άλλο τώρα αν η συναισθηματική προσέγγιση που έχουμε απέναντι στο άθλημα μάς κάνει να ανεχόμαστε πολλά παράδοξα μέσα κι έξω απ΄ τα γήπεδα.

Για παράδειγμα, κανένας από τους νυχτερινούς «αναλυτές» δεν κάνει λόγο για τις σκανδαλώδεις αμοιβές των ποδοσφαιριστών. Ούτε ένας από τους «χειρουργούς των εκπομπών» που αποφαίνονται για τις αμφισβητούμενες φάσεις της ημέρας δεν αμφισβήτησε ποτέ τα μπόνους και τα πριμ των αθλητών. Ίσα ίσα που το θεωρούν απολύτως λογικό. Αν όμως τύχαινε κανένας γιατρός να τους ζητήσει έξτρα αμοιβές και φακελάκια θα τους έπιανε- και δικαίως – ιερή οργή. Αλλά για τα αμύθητα ποσά που διακινούνται στο ποδόσφαιρο, τα μαύρα και τ΄ αφορολόγητα, δεν βγάζουν άχνα. Τέτοιες συγκρίσεις, άλλωστε, αμφιβάλλω αν περνάνε καν απ΄ το μυαλό τους. Ο Κώστας Λογαράς είναι συγγραφέας