ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΕΓΕΙΑ ΣΤΟΝ ΣΤΟΧΑΣΜΟ

Οι αφηγήσεις της ιστορίας των τριών ανθρώπων, που ξετυλίγονται σπονδυλωτά μέσα από σκόρπιες εικόνες, συνειρμούς και καταδύσεις μέσα στον χρόνο, σύμφωνα με τη χαρακτηριστική και έντονα προσωπική τεχνική που ο Ζέμπαλντ θα καλλιεργήσει στα επόμενα βιβλία του, αναδεικνύουν με τρόπο μοναδικό την πολυπλοκότητα του πολιτισμικού μας οικοδομήματος που στηρίχτηκε στη φύση, υλικά και μεταφορικά, και τώρα καταρρέει. Αυτό το οικοδόμημα προβάλλει σε δεύτερο πλάνο μέσα από τον διάλογο του συγγραφέα με τα έργα μεγάλων δημιουργών του παρελθόντος: στίχοι, θέματα και μοτίβα από τον Βιργίλιο, τον Δάντη, τον Γκαίτε, τον Σαίξπηρ, τον Κλόπστοκ, τον Κάφκα διανθίζουν το κείμενο, μαζί με αναφορές στα έργα του Γκρίνεβαλντ, του Ντίρερ, και στην περίφημη «Μάχη του Αλεξάνδρου στην Ισσό» του Άλμπρεχτ Άλτντορφερ, στην Πινακοθήκη του Μονάχου. Σε σημεία-κλειδιά του κειμένου ο συγγραφέας συνομιλεί με τον Χέλντερλιν του « Οδοιπόρου » και της « Επιστροφής στην πατρίδα », που από τις «αφρικάνικες ξερές πεδιάδες», και τις θάλασσες του Βόρειου Πόλου επιστρέφει «στα αργυρά υψώματα των Άλπεων», σε μια πορεία που ακολουθούν στις δικές τους περιπλανήσεις και τα τρία πρόσωπα του Ζέμπαλντ, αλλά σε μια αντίστροφη, ειρωνική εκδοχή. Όλα αυτά συνθέτουν ένα συγκλονιστικό ποιητικό κείμενο που προχωρεί μαιανδρικά από την ελεγεία στον στοχασμό, από την ιστορία στον μύθο, από την ενόραση στην πρόγνωση, για να μας θυμίσει ότι «η χώρα φλέγεται ήδη, και από παντού, οι φλόγες τυλίγουν τα δάση» και τον πλανήτη μας.

Στα επόμενα βιβλία του, μυθιστορήματα και δοκίμια, ο πρόωρα χαμένος Ζέμπαλντ θα ξαναγράψει την ίδια ιστορία, με νέα στοιχεία, νέες αναδιφήσεις στη μνήμη, στον χρόνο και στις τύχες των ανθρώπων, προφταίνοντας να δώσει ορισμένες από τις συγκλονιστικότερες σελίδες της λογοτεχνίας του όψιμου 20ού αιώνα.