Εκλογική σάτιρα

ΟΤΑΝ ΓΡΑΦΟΝΤΑΙ ΑΥΤΕΣ ΟΙ ΓΡΑΜΜΕΣ ΔΕΝ
ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΩΝ
ΕΚΛΟΓΩΝ. ΑΛΛΑ ΟΣΑ ΘΑ ΚΑΤΑΓΡΑΨΩ ΔΕΝ
ΕΧΟΥΝ ΚΑΜΙΑ ΣΗΜΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ
ΓΕΓΟΝΟΣ. ΓΡΑΦΟΝΤΑΙ ΟΜΩΣ ΚΑΙ ΕΠ΄ ΕΥΚΑΙΡΙΑ
ΤΟΥ ΟΤΙ ΜΗΝΕΣ ΤΩΡΑ ΒΙΩΣΑΜΕ ΜΕ ΠΑΣΑ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΑ ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΔΥΟ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΚΑΙ ΟΛΟ ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ, ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟ ΚΑΙ ΕΘΙΜΟΤΥΠΙΚΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ ΑΥΤΗΣ ΤΗΣ ΕΚΛΟΓΙΚΗΣ ΦΙΕΣΤΑΣ
Το παρόν γράφεται όμως διότι αυτήν την εποχή παίζεται στην Αθήνα μια καραμπινάτη πολιτική σάτιρα, πρόσφατης κοπής (θριαμβεύει στο Μπρόντγουεϊ) με κεντρικό σατιρικό πυρήνα τις αμερικανικές εκλογές και κύριο σατιριζόμενο πρόσωπο έναν Αμερικανό πρόεδρο που παλεύει να επανεκλεγεί. Πρόκειται για την έξοχη, καταιγιστική πολιτική φάρσα του Μάμετ «Νοέμβριος». Για λόγους υγείας που με παγιδεύουν στο σπίτι δεν μπόρεσα να δω ακόμη την παράσταση στο θέατρο «Εμπορικόν» στου Ψυρή ούτε γνωρίζω τη διασκευή ενός έμπειρου σ΄ αυτά τεχνίτη, του Θοδωρή Πετρόπουλου, που σκηνοθέτησε ο Χατζηπαναγιώτης. Εξάλλου αυτό το κείμενο δεν είναι κριτική (που θα έλθει η σειρά της, πρώτα ο Θεός). Το έργο το γνώρισα ως κείμενο και με ενθουσίασε ο τρόπος με τον οποίον ένας σύγχρονος και δόκιμος Αμερικανός

Χωρίς να θεωρηθεί υπερβολή, το έργο αυτό μυρίζει Αριστοφάνη και μάλιστα την καταλυτική πολιτική σάτιρα του αρχαίου κωμωδιογράφου «Ιππής»

συγγραφέας, γνώριμος και πολυπαιγμένος στη χώρα μας, συγγραφέας αιχμηρός, τολμηρός, ανατρεπτικός με οξύ, κοινωνικής καταγωγής νυστέρι ανατέμνει χωρίς διδακτισμούς και μεγάλα λόγια μια από τις πλέον θεμελιώδεις θεσμικές διαδικασίες της αμερικανικής Δημοκρατίας.

Χωρίς να θεωρηθεί υπερβολή, το έργο αυτό μυρίζει Αριστοφάνη και μάλιστα την καταλυτική πολιτική σάτιρα του αρχαίου κωμωδιογράφου «Ιππής». Εκεί, θυμίζω, παρουσιάζεται ο Γέροντας Δήμος των Αθηναίων να συντηρεί στην εξουσία έναν φαύλο ηγέτη, απατεώνα, κλέφτη, βίαιο, συκοφάντη, καταχραστή του δημόσιου χρήματος επειδή αυτός ο κόλακας θωπεύει όλες τις αδυναμίες του Δήμου, δηλαδή του αθηναϊκού πολιτικού σώματος. Με δοσίματα, δωροδοκίες, προσφερόμενες φτηνές πάσης φύσεως ηδονές τον κανακεύει και τον απομυζά. Ο μέγας Αριστοφάνης ένας μόνο τρόπος θεωρεί πως μπορεί να τον εξουδετερώσει και να απαλλάξει την πόλη από τον πολιτικό λοιμό. Να βρεθεί ένας χειρότερος, ένας αγροίκος, αγράμματος, αστοιχείωτος, ρεμπεσκές για να τον αντιμετωπίσει. Και έτσι γίνεται.

Ο Μάμετ έχει ως κεντρικό πρόσωπο έναν πανίβλακα Αμερικανό πρόεδρο (και το μυαλό σας ας πάει όπου θέλει!). Έχει κατορθώσει να εκλεγεί για μια τετραετία παραπλανώντας τους ψηφοφόρους του και μετερχόμενος χίλιους τρόπους καταδολίευσης της βούλησής τους.

Το έργο ξεκινάει όταν έχει ήδη λήξει η πρώτη του θητεία και βρίσκεται στο τέλος της εκστρατείας του για τη δεύτερη, όταν οι δημοσκοπήσεις είναι όχι απλώς δυσοίωνες αλλά μη αναστρέψιμες. Γλυκαμένος από την εξουσία και κολλημένος στην καρέκλα του, πανικόβλητος αρπάζεται από κάθε τι, ακόμη και παράλογο και ανέφικτο, για να διασωθεί. Γύρω του τρωκτικά της εξουσίας, επικοινωνιολόγοι και κομμωτές προσωπικότητας, άνθρωποι που έχουν δίπλα του πλουτίσει αλλά και γνώστες πλέον της κλασικής του ηλιθιότητας προσπαθούν να βρουν τρόπους την τελευταία στιγμή να ανατρέψουν τα επερχόμενα καταστροφικά τετελεσμένα.

Δέχεται ταπεινώσεις, εξευτελισμούς, εκβιασμούς αλλά και σχέδια που τον γελοιοποιούν ακόμη περισσότερο απ΄ ό,τι ο ίδιος έχει κατορθώσει έως τώρα να γελοιοποιήσει τον εαυτό του.

Με αριστοφανικό οίστρο ο Μάμετ εισάγει ως συγγραφέα των λόγων του βλακός προέδρου μια τετραπέρατη λεσβία λογογράφο η οποία για να υποκύψει στις απαιτήσεις του και να γράψει τον τελευταίο προεκλογικό του τηλεοπτικό λόγο απαιτεί από τον συντηρητικό πολιτικάντη να φροντίσει ώστε ο γάμος της με την εκλεκτή της καρδιάς της να καλυφθεί σε παναμερικανικής εμβέλειας τηλεοπτικό δίκτυο.

Μέσα στον πανικό του ο υποψήφιος επιστρατεύει τρελές ιδέες που έχουν να κάνουν με την τελετή των Ευχαριστιών, όπου οι Αμερικανοί καταλύουν γαλοπούλα και σχεδιάζει εκβιαζόμενος απ΄ τους εκτροφείς γαλοπούλας να αντικαταστήσει το παραδοσιακό έθιμο με άλλο προσφερόμενο από σπόνσορες έδεσμα. Και μέσα στον ωκεανό πανικού, βλακείας, αμηχανίας, ξεφυτρώνει και ένας Ινδιάνος διεκδικώντας πολλά και διάφορα.

Είναι εύφορο το σατιρικό κείμενο του Μάμετ. Με συνεχείς ανατροπές, αριστουργηματικές ατάκες και έξαλλο ρυθμό.