Η βασανίστρια και ο σπόρος του ωραίου
Ο Ζαν-Κλοντ Πιρότ γράφει σκεπτόμενος ότι η γενικευμένη αναισχυντία μολύνει στις μέρες μας σε τέτοιο βαθμό τη ματιά μας, που είναι ζήτημα εάν το ωραίο, δηλαδή η τέχνη στο σύνολό της, θα μπορέσει να επιζήσει
Τα μυθιστορήματα δεν γράφονται για να καταδείξουν τα προφανή. Γράφονται για να φέρουν στην επιφάνεια τα μυστήρια και τα θαύματα της ύπαρξης. Πράγμα που γίνεται βέβαια και με το Απών από τη Βαγδάτη:
«Το χέρι που μου έσφιγγε τον αυχένα άδραξε τα μαλλιά μου και μου τραβάει το κεφάλι προς τα πίσω, κοιτάζω τη στρατιωτίνα στα μάτια, τα μάτια μου γύρω από τα οποία τρέχει λίγο αίμα από την πληγή στο μέτωπό μου καρφώνονται στα μάτια της γυναίκας με τα στρατιωτικά, πρόκειται για ωραία, μεγάλα μάτια, πράσινα, σπινθηροβόλα, και πιο κάτω προεξέχουν καστανά ζυγωματικά που τα χαϊδεύουν μαύρες μπούκλες, αναγνωρίζω τα χαρακτηριστικά μιγάδας, ίσως μάλιστα και Ινδιάνας και το στήθος μου φουσκώνει από θλίψη και οίκτο, από τρυφερότητα και μίσος».
Πράγμα που δεν εμποδίζει εννοείται τη βασανίστρια να συνεχίσει το αισχρό έργο της. Αλλά ο αναγνώστης ξέρει ότι από αυτή τη μαγική στιγμή κι έπειτα, από τη στιγμή αυτού του βλέμματος του Μουσλούμ, η στρατιωτίνα έχει συγχωρεθεί.
Όχι με την έννοια της θείας ή της ανθρώπινης συγχώρεσης. Συγχωρέθηκε γιατί ο Μουσλούμ με το βλέμμα του φύτεψε μέσα της τον σπόρο του ωραίου. Θα καρπίσει; Δεν θα καρπίσει; Τι σημασία έχει;
Όλο το νόημα του έργου βρίσκεται σε τούτη εδώ τη σπίθα του βλέμματος του Μουσλούμ- σπίθα που ξεπηδάει από το πουθενά ή- ποιος ξέρει;- από τα βάθη του είναι.
Ο Λάκης Προγκίδης είναι κριτικός,δοκιμιογράφος, ιδρυτής και διευθυντής του λογοτεχνικού περιοδικού «L΄ Αtelier du roman»








