«Εκδότης μου είναι ο χρόνος»!

«Δεν είχα την πρόθεση να γράψω μυθιστόρημα για την 11η Σεπτεμβρίου. Όχι πριν από το φθινόπωρο του 2004 που άλλαξαν πολλά. Για να πω την αλήθεια άρχισα να το γράφω την επομένη της επανεκλογής του Τζορτζ Μπους», λέει ο Ντον Ντελίλο. Το νέο μυθιστόρημά του λέγεται «Falling Μan» (Ο άνθρωπος που πέφτει). «Είχα γράψει ένα άρθρο για το θέμα. Αλλά ήταν δοκιμιακό. Η 11η Σεπτεμβρίου μού φαινόταν ένα θέμα αδύνατον να το διαπραγματευτείς από την πλευρά της μυθοπλασίας. Αλλά μετά άνθησε η ιδέα. Για την ακρίβεια, η εικόνα ενός ανθρώπου που βάδιζε στον δρόμο μέσα σε ένα σύννεφο από στάχτες και καπνό. Ήταν καλοντυμένος, φορούσε κοστούμι και γραβάτα. Κρατούσε έναν χαρτοφύλακα. Είχα την ιδέα ότι αυτός ο χαρτοφύλακας δεν του ανήκε, ότι τον είχε μαζέψει σε έναν από τους δύο πύργους. Και έτσι άρχισαν όλα».

Ο συγγραφέας του «Ζυγού», του «Κοσμόπολις» και του «Υπόγειου Κόσμου» λέει στο γαλλικό περιοδικό «Lire» ότι σπάνια μια ιδέα βιβλίου τού έρχεται με τέτοιον, άμεσο τρόπο. «Συνήθως οι ιδέες έρχονται, αλλά μου χρειάζεται πολύς χρόνος για να τις πάρω σοβαρά.

Στην πραγματικότητα, ο χρόνος είναι ο πραγματικός εκδότης μου! Έχω πάντα μερικές ιδέες στο κεφάλι μου, αλλά ο χρόνος αποφασίζει ποιες θα εξαφανίσει. Αυτή η ιδέα ήταν τόσο δυνατή, που έπρεπε να γίνει μυθιστόρημα».

Είναι βέβαια πολύ διαφορετικό να γράφεις δοκίμιο και μυθιστόρημα για ένα τέτοιο θέμα. «Στην αρχή, όπως όλοι οι Αμερικανοί, ήθελα να καταλάβω. Να συλλάβω τα γεωπολιτικά δεδομένα, να καταλάβω δηλαδή τι υπήρχε πίσω από τις επιθέσεις και τι είχε κάνει η κυβέρνηση Μπους για να οδηγηθούμε σ΄ αυτές. Σ΄ αυτά τα ερωτήματα προσπαθεί να απαντήσει το δοκίμιο. Αντίθετα, η μυθοπλασία δημιουργεί μια γλώσσα που επιτρέπει την περιγραφή της εσωτερικής ζωής. Που μπορεί να εξετάσει τις επιπτώσεις της Ιστορίας στην ιδιωτική ζωή. Ένας μυθιστοριογράφος πηγαίνει πέρα από ό,τι μπορεί να κάνει ακόμη και ο καλύτερος ιστορικός ή δημοσιογράφος. Γιατί το μυθιστόρημα εξερευνά άγνωστα εδάφη».

«Τα γραπτά μου», υποστηρίζει ο ιταλικής καταγωγής Αμερικανός συγγραφέας, «φέρουν μέσα τους την πραγματικότητα μιας επικίνδυνης ζωής. Νομίζω ότι η δολοφονία του Κέννεντυ ήταν η αφετηρία μιας αίσθησης ότι η ζωή αρχίζει να γίνεται επικίνδυνη. Είναι ένας κίνδυνος πιο συναισθηματικός και ψυχολογικός. Δεν άρχισα να γράφω εξαιτίας αυτού του κινδύνου, αλλά πλανιέται σε όλα τα έργα μου. Όλα τα μυθιστορήματά μου κατέχονται από αυτή την έννοια της βίας. Εξερευνούν την επίπτωση της Ιστορίας στη ζωή. Τούτο ειδικά το βιβλίο, είναι ένα μυθιστόρημα για την ταυτότητα και τη μνήμη».


«Το Μπρονξ με σημάδεψε»

«Είμαι σκεπτικιστής πολιτικά και κάποτε δεν ψήφιζα καθόλου» λέει ο Ντον Ντελίλο. «Αυτό, χωρίς αμφιβολία, έχει να κάνει με το γεγονός ότι μεγάλωσα στο Μπρονξ. Και με γονείς Ιταλούς, από τη φύση τους σκεπτικιστές στα πολιτικά. Μεγάλωσα σε ένα σπίτι όπου ζούσε η αδελφή μου και τρία ξαδέλφια. Έπαιζα μπάσκετ στις αλάνες.

Αυτή η εμπειρία είχε ταυτόχρονα μια θέρμη αλλά έφερε μέσα της και τον σπόρο μιας μεγάλης δυσπιστίας για τον υπόλοιπο κόσμο. Υπόλοιπος κόσμος για μας ήταν το Μανχάταν. Έτσι, αργότερα, για να δω τον υπόλοιπο κόσμο έπρεπε να φύγω από το Μπρονξ και να πάω στο Μανχάταν. Ήταν απαραίτητο. Δεν ήθελα να είμαι μυθιστοριογράφος του Μπρονξ. Ήθελα να είμαι Αμερικανός μυθιστοριογράφος. Ενώ για τους γονείς μου που έφυγαν από την Ιταλία, ο υπόλοιπος κόσμος ήταν το Μπρονξ».