…τα «Μαθήματα», της Μαρί Κιουρί

H Μαρί Κιουρί, παγκοσμίως γνωστή προσωπικότητα, ήταν η πρώτη γυναίκα καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης που διακρίθηκε για τα επιστημονικά της επιτεύγματα και τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1903 και Χημείας το 1911.

Στα σαράντα της χρόνια η Κιουρί ανέλαβε με δική της πρωτοβουλία μια πρωτότυπη πειραματική διδασκαλία σε παιδιά φίλων της για διάστημα δύο ετών. Άφησε για λίγο την έρευνα και τις υψηλές επιστημονικές ενασχολήσεις της και έβαλε με τον εαυτό της ένα μεγάλο στοίχημα: να διδάξει τα βασικά στοιχεία της Φυσικής σε παιδιά δέκα ετών και μάλιστα με τρόπο που θα μπορούν να τα ανακαλύπτουν μόνα τους. Συγκέντρωσε, λοιπόν, διανοούμενους της εποχής για να εφαρμόσουν νέες μορφωτικές μεθόδους στην παρέα των παιδιών τους. Το «σχολείο» αυτό ονομάστηκε «συνεταιρισμός» και άφη σε εξαιρετικές αναμνήσεις σε καθηγητές και μαθητές. Το προοίμιο του βιβλίου της Μαρί Κιουρί: «Μαθήματα Φυσικής για τα παιδιά των φίλων μου« (μτφ. Α. Μιχαηλίδης, Εκδ. Αλεξάνδρεια), με τον τίτλο «Μια σύγχρονη Παιδαγωγική», αναδεικνύει την αξία του βιβλίου που αποκαλύπτει μια άγνωστη πτυχή της προσωπικότητας της Κιουρί. Και είναι πράγματι συναρπαστικό, έναν αιώνα (1907-2007) μετά το εγχείρημα της κορυφαίας επιστήμονος να ανακαλύπτουν οι παιδαγωγοί στις σελίδες του μια «σύγχρονη – συμμετοχική» μέθοδο διδασκαλίας, πλούσια σε μηνύματα και οραματισμούς και ικανή να εμπνέει το έργο τους σήμερα.

Το βιβλίο περιλαμβάνει τις σημειώσεις της μαθήτριας Ιζαμπέλ Σαβάν, που τίμησε τη δασκάλα της με λαμπρή σταδιοδρομία μηχανικού, σπάνια για την εποχή εκείνη. Οι σημειώσεις αφορούν συνολικά δέκα μαθήματα. Ο αναγνώστης της ιδιαίτερα καλαίσθητης έκδοσης μπορεί να διαβάσει αντικρυστά στο βιβλίο τις καλογραμμένες σημειώσεις της μαθήτριας και την καλοδιατυπωμένη μετάφραση του Ανδρέα Μιχαηλίδη, που δίνει τη δυνατότητα να αισθανθούμε στη γλώσσα μας τη μαγεία της διδακτικής ιεροτελεστίας της Κιουρί.

Η Στέλλα Πριόβολου είναι καθηγήτρια στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.