Η Καππαδοκία με τα μάτια του Σεφέρη

Το οδοιπορικό του Νομπελίστα ποιητή Γιώργου Σεφέρη, από «ΤΑ ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» και το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών
Μαρτυρίες και περιπέτειες 5.000 προσφύγων γραμμένες σε πάνω από 300.000 χειρόγραφες σελίδες. Στιγμές από την καθημερινότητα στη Μικρά Ασία, τη μικρασιατική εκστρατεία, αλλά και την εγκατάσταση των προσφύγων στην Ελλάδα μέσα από 7.000 φωτογραφικά καρέ. Μνήμες από τη ζωή και τον θάνατο, τους γάμους και τη σχολική ζωή όπως καταγράφηκαν σε 43 κώδικες που σώθηκαν από τις ορθόδοξες κοινότητες της άλλης πλευράς του Αιγαίου. Περισσότεροι από 15.000 τίτλους ελληνικών και ξένων βιβλίων και περιοδικών και μία από τις πλουσιότερες (320 τίτλοι) και σημαντικότερες συλλογές καραμανλίδικων εγγράφων (τουρκικά γραμμένα με ελληνικούς χαρακτήρες).

Είναι ο θησαυρός που κρύβει το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, μία κιβωτός ηλικίας 78 ετών που με επιστημονικό τρόπο έχει στόχο τη διάσωση της μικρασιατικής ιστορίας και της κληρονομιάς των προσφύγων. Και μία από τις πολύτιμες ψηφίδες που συνθέτουν το μωσαϊκό της το μοιράζεται αύριο με το αναγνωστικό κοινό των «ΝΕΩΝ», καθώς κυκλοφορεί ένα σπάνιο και πολυτελές λεύκωμα με το οδοιπορικό του Νομπελίστα ποιητή Γιώργου Σεφέρη στην Καππαδοκία του 1950, εμπλουτισμένο με ακόμη δύο κείμενα (σε σχέση με τις προηγούμενες εκδόσεις) και 70 επιπλέον φωτογραφίες. Οδοιπορικό που αποτελεί τον «πρώτο αρχαιολογικό οδηγό για τη χριστιανική Καππαδοκία: μια σύνοψη περί των μοναστηριών της», όπως επισημαίνει η υπεύθυνη της έκδοσης, ερευνήτρια, Ιωάννα Πετροπούλου.

«Πρόκειται για ένα ιδιαιτέρως σημαντικό κείμενο, διότι ο Σεφέρης επισκέπτεται την Καππαδοκία και τα μοναστήρια της σε μια εποχή που ο πλούτος της περιοχής λανθάνει», λέει στα «ΝΕΑ» ο διευθυντής του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, Σταύρος Ανεστίδης. «Εκείνος όμως όχι μόνο τα εντοπίζει, αλλά και τα αναδεικνύει, ενώ το γεγονός ότι είχε ως οδηγό του το μνημειώδες έργο του Γκιγιόμ ντε Ζερφανιόν για τα λαξευτά μνημεία της Καππαδοκίας έχει ως αποτέλεσμα μια διαπλοκή λογιοσύνης που αναδεικνύει τον πολιτιστικό πλούτο», προσθέτει.

Η έκδοση του οδοιπορικού του Γιώργου Σεφέρη όμως δεν είναι παρά μία από τις δραστηριότητες του δραστήριου Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών που ιδρύθηκε από τη μουσικολόγο Μέλπω ΛογοθέτηΜερλιέ και τον ελληνιστή Οκτάβιο Μερλιέ και εδρεύει στην καρδιά της Πλάκας (Κυδαθηναίων 11, Πλάκα, τηλ. 210-3239.225). Φιλόξενο και

ΙΝFΟ

To λεύκωμα «Καππαδοκία με τα μάτια του Σεφέρη» κυκλοφορεί αύριο με «ΤΑ ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» προαιρετικά με 2 ευρώ.

ανοιχτό σε κοινό και ερευνητές εκδίδει, εκτός από το επιστημονικό του δελτίο, ειδικές εκδόσεις και μονογραφίες, όπως και υλικό από τη μουσική παράδοση σε CD.

Είναι όλα αυτά αρκετά για να περάσει κάποιος το κατώφλι του διατηρητέου κτιρίου της οδού Κυδαθηναίων; «Η σπουδαιότητα και η επικαιρότητα του Κέντρου έγκειται στο ότι το ζήτημα της συνύπαρξης της ελληνικής και της τουρκικής κοινότητας είναι διάχυτο σε όλες τις μαρτυρίες που έχουν διασωθεί στα αρχεία μας, γεγονός που θα μπορούσε να βοηθήσει στον χειρισμό των σχέσεων των δύο χωρών», επισημαίνει ο κ. Ανεστίδης. Παρ΄ όλο το σημαντικό έργο του (ανάμεσα σε άλλα εκδίδει πέντε τίτλους τον χρόνο, ενώ ετοιμάζεται τον Απρίλιο η ιστοσελίδα του στη διεύθυνση http: //www. kms. org.gr) το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών επιβιώνει χάρη σε χορηγούς, καθώς το υπουργείο Πολιτισμού το χρηματοδοτεί με μόλις 100.000 ευρώ, τη στιγμή που μόνο τα λειτουργικά του έξοδα είναι 300.000 ευρώ και μένουν κενές τέσσερις ερευνητικές θέσεις. Ωστόσο οι άνθρωποι του κέντρου δεν το βάζουν κάτω, καθώς «το Κέντρο έχει παρόν και μέλλον, αφού ασχολείται με το πλέγμα των ελληνοτουρκικών σχέσεων», όπως υποστηρίζουν.


Προκόπι, Σογανλί, Καισάρεια

Από το Προκόπι και τα Κόραμα έως το Σογανλί, το Μπαλέκ Κιλισέ και την Καισάρεια, ο Γιώργος Σεφέρης αναζητά τις υπόσκαφες τοιχογραφημένες εκκλησιές. «Θέλει να μιλήσει για τα χριστιανικά μνημεία της Καππαδοκίας, μόνο γι΄ αυτά, που φοβάται μήπως δεν υπάρχουν αύριο, νιώθει την ανάγκη να πει τη συγκίνηση που του προξένησαν, θέλει να παρακινήσει κι άλλους να κάνουν το προσκύνημα», εξηγεί ο διευθυντής του περιοδικού «Νέα Εστία», Σταύρος Ζουμπουλάκης, εκ των συγγραφέων μαζί με τους Πασχάλη Κιτρομηλίδη, Ζήσιμο Λορεντζάτο και Άννα Μπαλλιάν.