«Σκλάβοι» παθών και αλλαγών

Η ΑΝΟΔΟΣ ΚΑΙ Η ΠΤΩΣΗ ΗΡΩΩΝ ΠΟΥ ΓΙΝΟΝΤΑΙ
«ΣΚΛΑΒΟΙ ΣΤΑ ΔΕΣΜΑ ΤΟΥΣ» ΑΠΑΣΧΟΛΕΙ
ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ ΤΟΥ ΤΩΝΗ ΛΥΚΟΥΡΕΣΗ.
Πρόσωπα που σέρνονται από τα προσωπικά πάθη τους και τις οικονομικές αλλαγές της εποχής τους, κυριαρχούν στα βιβλία του Κωνσταντίνου Θεοτόκη- του κατ΄ εξοχήν κοινωνικο-πολιτικού συγγραφέα μας στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα. Κι αυτές τις μέρες, ο Τώνης Λυκουρέσης, μεταφέρει στον κινηματογράφο το βιβλίο του «Σκλάβοι στα δεσμά τους». Ένα τεράστιο άλμα εις ύψος που καλούνται να το ζωντανέψουν οι πρωταγωνιστές του, καθώς οι ήρωες του Θεοτόκη είναι παθιασμένα άτομα που το σώμα και η ψυχή τους καίγονται στην πυρά των κοινωνικοπολιτικών αναταραχών της εποχής τους.

info

«Οι σκλάβοι στα δεσμά τους» του Κωνσταντίνου Θεοτόκη, μεταφέρονται αυτόν το καιρό στην οθόνη με τους:
Γιάννη Φέρτη, Άκη Σακελλαρίου, Δήμητρα Ματσούκα, Χρήστο Λούλη, Ειρήνη Ιγγλέση, Ρηνιώ Κυριαζή.

Πατέρας-αφέντης ο άνδρας στην Κέρκυρα και στην Ελλάδα των αρχών του 20ού αιώνα;

Ειρήνη Ιγγλέση: «Η γυναίκα ήταν κτήμα της οικογένειας με αρχηγό τον πατέρα, που όριζε τη σύζυγο, την κόρη, την αδελφή, την υπηρέτρια. Στις πλούσιες οικογένειες τα προσόντα της γυναίκας ήταν κυρίως επιφανειακά, όσα απαιτούσε η κοινωνική τους τάξη, συχνά διεφθαρμένη και διαφθείρουσα, με μια λάμψη που, πολλές φορές, έκρυβε μεγάλη δυστυχία».

Χρήστος Λούλης: «Όχι μόνο τότε αλλά και σήμερα, όπως εδώ και χιλιάδες χρόνια, κυριαρχεί αυτό το μοντέλο σε όλο σχεδόν τον κόσμο. Και πέρα από τις ιστορικές συνθήκες, τα πράγματα έχουν αίτια πιο βαθιά, σχεδόν αρχετυπικά, βιολογικά θα έλεγε κανείς».

Δήμητρα Ματσούκα: «Το 1920, όταν γράφονται οι «Σκλάβοι στα δεσμά τους», πραγματοποιείται το πρώτο φεμινιστικό συνέδριο στην Ελλάδα, στο οποίο, για την ιστορία, πρωτοστάτησε η Κερκυραία συγγραφέας Ειρήνη Δενδρινού, ο μεγάλος και ανομολόγητος έρωτας του Θεοτόκη».

Ο έρωτας δύο νέων ανθρώπων στην Κέρκυρα των αρχών του 20ού αιώνα, η ένταση των ερωτικών σχέσεων και τα πάθη που αυτές προκαλούν στα μέλη μιας αρχοντικής οικογένειας που «βλέπει» την πτώση της από την άνοδο των αστών, διατρέχει τις σελίδες του βιβλίου του Κωνσταντίνου Θεοτόκη «Σκλάβοι στα δεσμά τους».

Τι νέο έφερε η άνοδος της αστικής τάξη στην ελληνική κοινωνία των αρχών του 20ού αιώνα;

Άκης Σακελλαρίου: «Σταμάτησαν να υπάρχουν τα τσιφλίκια, οι κολίγοι, εμφανίστηκε το σοσιαλιστικό κίνημα, άνοιξαν οι ορίζοντες της κοινωνίας».

Χρήστος Λούλης: «Η άνοδος της αστικής τάξης φέρνει μια βαθιά αλλαγή στις συνήθειες, τις πρακτικές, αλλά και στη σκέψη της ελληνικής κοινωνίας. Οι άνθρωποι, πια, μετριούνται αλλιώς».

Ειρήνη Ιγγλέση: «Η ισότητα των φύλων έφερε αλλαγές στην αυτονομία της γυναίκας και η “διάλυση της οικογένειας” πολλές φορές είναι λυτρωτική για τη γυναίκα, που ζώντας στην οικογένεια, δυστυχούσαν και μεγάλωναν παιδιά χωρίς χαρά».

Έχουμε μάθει πως στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του ανθρώπου, «μετράει» η οικογένεια και η διαπαιδαγώγηση. Αλλά οι οικονομικο-κοινωνικές συνθήκες της κάθε εποχής, έχουν το δικό τους μερίδιο σε αυτή τη διαμόρφωση.«Είναι σαν να αναρωτιέσαι τι διαμορφώνει πιο πολύ έναν αγώνα ποδοσφαίρου, η προπόνηση ή το γήπεδο. Εγώ θα έλεγα η μπάλα γιατί σαν… στρογγυλή που είναι, είναι απρόβλεπτη», εξηγεί με ένα ανορθόδοξο, αλλά ουσιαστικό επιχείρημα ο Χρήστος Λούλης. Αλλά για την Ειρήνη Ιγγλέση πάνω απ΄ όλα «η παιδεία που ανήκει πια και στα δύο φύλα, είναι το μόνο που θα παράγει πιο καλούς και ελεύθερους ανθρώπους».

Ποια είναι η εικόνα του άνδρα,της γυναίκας στις αρχές του 20ού αιώνα και ποια σήμερα;

Άκης Σακελλαρίου: «Υπάρχει μεγάλη διαφοροποίηση στην εικόνα και των δύο. Η γυναίκα δεν είναι στη γωνία σήμερα και ο άνδρας είναι πιο συνεργάσιμος. Ισότητα, όμως, δεν θα υπάρξει ποτέ γιατί άλλος ο ρόλος του άνδρα και άλλος της γυναίκας».