Παραμύθια θερινής νυκτός

Να είναι το φεγγαρόφωτο που τα «τραβάει»; Να είναι η ζέστη; Πάντως το καλοκαίρι ξεχύνονται οι παραμυθάδες στην Ελλάδα. Και τα φεστιβάλ τους αυξάνονται εντυπωσιακά
Βασιλόπουλα, νεράιδες, ελιξίρια του έρωτα και φίλτρα του καλού. Απ΄ ό,τι φαίνεται, η γκριζωπή καθημερινότητά μας δεν… παραμυθιάζεται μόνο μέσω Ίντερνετ (η SΜS) αλλά έχει ανάγκη να σταθεί και να συγκεντρωθεί στις εκφράσεις ενός ζωντανού προσώπου που αφηγείται…

«Το παραμύθι μοιάζει ταπεινό κι ανώδυνο, αδέξιο, αφελές, άτεχνο, όμως είναι ένα έργο τέχνης και μάλιστα στην πιο πολύτιμη μορφή, γιατί δημιουργός του δεν είναι ένας μόνον άνθρωπος, αλλά ολόκληρη η ανθρωπότητα» λέει η αφηγήτρια παραμυθιών Λίλη Λαμπρέλη.

Το καλοκαίρι (ειδικά) το παραμύθι έχει την τιμητική του. Επαγγελματίες του χώρου («νεοαφηγητές»), πανεπιστημιακοί, συγγραφείς, νηπιαγωγοί, παιδαγωγοί αλλά και παραδοσιακοί αφηγητές που συμπυκνώνουν στις αφηγήσεις τους την κουλτούρα και την ιστορία της περιοχής τους, έχουν την ευκαιρία να μιλήσουν για την τέχνη της αφήγησης αλλά και να διηγηθούν παραδοσιακές ιστορίες ή σημερινά παραμύθια.

ΙΝFΟ

●«Γιορτή Παραμυθιών» Κέας, 27 Ιουλίου- 12 Αυγούστου ●«Παραμύθια και Μουσικές του Κόσμου» στη Βυτίνα, 27- 29 Ιουλίου ●Φεστιβάλ Παραμυθιών σε Μαρκόπουλο και Πόρτο Ράφτη, 21-22 Σεπτεμβρίου

Το πρώτο βήμα έγινε το 2003 με το Φεστιβάλ Αφήγησης Κάτω Ολύμπου, που έχει και πανεπιστημιακό χαρακτήρα, αφού ξεκίνησε και στηρίζεται από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (Εργαστήριο Λόγου και Πολιτισμού και Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης). Ήταν μια μάλλον πειραματική συνάντηση που, όπως μάθαμε, άφησε άφωνους τους διοργανωτές και έγινε αιτία να δημιουργηθεί ο πρώτος Πανελλήνιος Σύλλογος Φίλων της Αφήγησης (ΠΟΦΑ) το 2005 και να συνεχιστεί η συνάντηση, για να φτάσουμε φέτος στην τρίτη διοργάνωση (22 και 23 Ιουνίου).

Ακολούθησε η Γιορτή Παραμυθιών της Κέας – φέτος γίνεται από τις 27 Ιουλίου έως και τις 12 Αυγούστου, αφηγήσεις, θέατρο, μουσικές εκδηλώσεις, παιχνίδια για παιδιά, δρώμενα, σεμινάρια κ.ά., όλα σε παραδοσιακούς χώρους, αυλές ή καλντερίμια του νησιού- γιορτή που στηρίζεται από το Κέντρο Μελέτης και Διάδοσης Μύθων και Παραμυθιών.

Παραμύθι και οικολογική συνείδηση, όπως φαίνεται, πηγαίνουν χέρι-χέρι και αυτό είναι γνωστό σε όσους έχουν ασχοληθεί έστω και λίγο με το είδος. Ίσως γι΄ αυτό η τέχνη της αφήγησης επεκτείνεται. Άλλες δύο συναντήσεις φέτος το καλοκαίρι: στον Δήμο Βυτίνας η γιορτή «Παραμύθια και Μουσικές του Κόσμου» στις 27, 28 και 29 Ιουλίου, αλλά και το Φεστιβάλ στο Μαρκόπουλο και το Πόρτο Ράφτη στις 21 και 22 Σεπτεμβρίου.

Η πρόεδρος του Φεστιβάλ Αφήγησης Κάτω Ολύμπου επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και συγγραφέας Τασούλα Τσιλιμένη λέει ότι στόχος της συγκεκριμένης συνάντησης είναι η διατήρηση και επανένταξη της αφήγησης στη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου, με βαρύτητα στις λαϊκές αφηγήσεις. Γι΄ αυτό και στο φεστιβάλ αναζητούνται λαϊκοί αφηγητές, «πρόσωπα που είναι γνωστά στην περιοχή για την ευφράδειά τους και το ταλέντο τους ώστε να κρατούν την προσοχή του ακροατηρίου».

Μέσα στη φύση, όπως λέει, στο δάσος, σε ξέφωτα ή σε γνωστά σημεία του χωριού, οι συναντήσεις των σύγχρονων και παραδοσιακών παραμυθάδων έχουν μεγάλο ακροατήριο, από μικρά παιδιά ή οικογένειες εκδρομέων μέχρι καθηγητές ή φοιτητές.

Στη βρύση του χωριού «νεοαφηγητές» συναντούνται, μετά τις 21.00, για να ανταλλάξουν απόψεις και να διηγηθούν ιστορίες. Όλοι μπορούν να παρακολουθήσουν, μέχρι αργά, υπό το φως του φεγγαριού. Το πρώτο βράδυ θα υπάρχει ένα εργαστήρι για τους επαγγελματίες αφηγητές: «Ο συμβολισμός στα μαγικά παραμύθια» από τη Λίλη Λαμπρέλη. Σε κάθε συνάντηση υπάρχουν και επιστημονικές ανακοινώσεις. Φέτος θα υπάρχει και έκθεση ζωγραφικής, τραγούδι, «κυνήγι παραμυθιού», θεατρικό παιχνίδι κ.ά. «Είναι μια προσπάθεια», λέει, «που θέλει να αναδείξει την ανάγκη του σύγχρονου ανθρώπου για επικοινωνία μέσα από τον λόγο. Και όντως η ανάγκη αυτή είναι ζωντανή. Το βλέπουμε καθαρά. Αν μας βοηθήσει η Τοπική Αυτοδιοίκηση, γιατί η περιοχή δεν έχει υποδομή να φιλοξενήσει κόσμο, μπορούν να γίνουν εξαιρετικά πράγματα».


«Σεβασμός στο ανθρώπινο μέτρο»

«Η μαγεία του παραμυθιού έγκειται στο ότι απαιτεί την ανθρώπινη παρουσία» λέει η αφηγήτρια Μάνια Μαράτου που συμμετέχει στη συνάντηση της Βυτίνας. «Απαιτεί τη συμμετοχή σε όλα τα επίπεδα, την ψυχή, τη συνείδηση, τη σκέψη, τον νου και το συναίσθημα. Ο παραμυθάς δεν επιβάλλει εικόνες, αλλά φροντίζει να γεννηθούν οι συνθήκες που επιτρέπουν στον καθένα να τις δημιουργήσει ο ίδιος. Η τέχνη της αφήγησης αντιστέκεται στη μαζικότητα και την ευκολία αφού απαιτεί σεβασμό στο ανθρώπινο μέτρο».