«Επινόησε μια γλώσσα, “τη γλώσσα του καθρέφτη”…»

«ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΟΧΗ
ΠΟΥ ΒΛΕΠΕΙ ΤΑ ΠΑΝΤΑ,
ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΗΣΗ
ΑΚΟΜΗ, ΩΣ
“ΠΡΟΪΟΝ”, Ο ΠΟΙΗΤΗΣ
ΠΡΕΠΕΙ ΔΙΑΡΚΩΣ ΝΑ ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΕΙ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ
ΤΟΥ ΟΤΙ Η ΠΟΙΗΣΗ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ
ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥΣΧΕΔΙΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ, ΠΟΛΙΤΙΚΟ, ΣΩΜΑΤΙΚΟ, ΑΛΛΑ ΚΥΡΙΩΣ ΓΛΩΣΣΙΚΟ ΚΑΙ ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΟ», ΓΡΑΦΕΙ Η ΕΛΕΝΗ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΥ, ΔΙΣΕΓΓΟΝΗ ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ ΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΕΙ ΣΤΙΣ ΗΠΑ
● Γενέτειρα: Καλιφόρνια 1965. Δισέγγονη του Άγγελου Σικελιανού. Ο πατέρας της, Τζων, ήταν γιος τού Γλαύκου Σικελιανού, μοναδικού καρπού της σχέσης του Άγγελου με την Εύα Πάλμερ.

● Σπουδές/ Σταδιοδρομία: Σπουδάζει βιολογία και ωκεανογραφία, αλλά λίγο μετά το πέρας των σπουδών της αφοσιώνεται στην αγγλική και τη γαλλική λογοτεχνία. Στα είκοσί της εγκαταλείπει την Αμερική και επί τρία χρόνια ταξιδεύει στην Ευρώπη και την Αφρική- ζώντας κατά διαστήματα στο Λονδίνο, το Παρίσι, την Αθήνα, την Άγκυρα, τη Χάιφα και το Νταρ-εςΣαλάμ. Έχει αποσπάσει πολλά βραβεία για την ποίηση και τις μεταφράσεις της. Διδάσκει δημιουργική γραφή στο Πανεπιστήμιο του Ντένβερ (Κολοράντο) και ζει στο Μπόουλντερ με τον σύζυγό της, γνωστό Αμερικανό μυθιστοριογράφο, Λαιρντ Χαντ, και την κόρη τους Εύα.

● Το γνωρίζατε; Ο Άγγελος Σικελιανός είχε αποκτήσει, εκτός από τον Γλαύκο, άλλο ένα παιδί με εξαδέλφη του, η οποία για να αποφύγει το σκάνδαλο ταξίδεψε κρυφά στην Αίγυπτο και το γέννησε εκεί, ισχυριζόμενη μετά την επιστροφή της ότι το είχε υιοθετήσει. Το παιδί αυτό, το οποίο ο Σικελιανός ονόμασε Πάρι, πέθανε αργότερα σε άσυλο στη Νότια Γαλλία. Λίγο πριν από τον θάνατό του, ο ετεροθαλής αδελφός του και παππούς της Ελένης, Γλαύκος, θέλησε να τον συναντήσει, αλλά δεν τα κατάφερε, γιατί ο Πάρις αρνήθηκε να τον δει, λέγοντας στους γιατρούς ότι ο αδελφός του είχε έρθει με σκοπό να τον δολοφονήσει. Το βιογραφικό αυτό στοιχείο, αν και γνωστό στους κύκλους της οικογένειας Σικελιανού, αποσιωπήθηκε στην Ελλάδα και δεν αναφέρεται σε καμία μελέτη ή βιογραφία του Έλληνα ποιητή. Επιπλέον, η σχέση του Άγγελου με τον Γλαύκο ήταν πολύ κακή: πατέρας και γιος δεν μπόρεσαν ποτέ να αποκαταστήσουν έστω και στοιχειώδη επικοινωνία μετά τον χωρισμό του Σικελιανού με την Πάλμερ. Η Ελένη ωστόσο επισκεπτόταν τα τελευταία χρόνια συχνά την Ελλάδα και διατηρούσε στοργική σχέση με την Άννα Σικελιανού.

● «Το Βιβλίο του Τζων» (2004): Εκτενές, αυτοβιογραφικό στη ρίζα του, ποίημα της Σικελιανού, με θέμα την οδυνηρή σχέση της με τον πατέρα της, Τζων, ο οποίος υπήρξε αλκοολικός, ναρκομανής και για μεγάλα διαστήματα άστεγος. Στο βιβλίο, κολλάζ θραυσμάτων (ποιημάτων, αναμνήσεων, επιστολών), η Σικελιανού κατορθώνει, μέσω μιας γλώσσας καθαρής και ανεπιτήδευτης, να μιλήσει με συγκινητική αμεσότητα για αυτή την τραυματική και ακραία εμπειρία, χωρίς να ενδίδει σε φτηνούς μελοδραματισμούς και εξαντλημένες ποιητικές συμβάσεις. Είναι ένα βιβλίο αγάπης και συμφιλίωσης, που αναδεικνύει τη δύναμη της ποίησης να καταφάσκει στη ζωή.

● Κριτική ετυμηγορία: Από τις πιο πρωτότυπες και ισχυρές ποιητικές φωνές που εμφανίστηκαν στην αμερικανική ποιητική σκηνή τα τελευταία δέκα χρόνια. Καταξιωμένοι ποιητές (Τζων Άσμπερυ, Ρόμπερτ Κρήλι, κ.ά.) έχουν επαινέσει την εντυπωσιακή αρχιτεκτονική των ποιητικών της συνθέσεων, τον ριζοσπαστικό τρόπο αρμολόγησης των στίχων της, την τολμηρή εικονοπλασία, τη σφριγηλότητα της γλώσσας της. Εξαιρετικό δείγμα της δουλειάς της, το California Ρoem (2004), μια επική σύνθεση 190 σελίδων, που ανασυνθέτει την ιστορία και τον πολιτισμό του τόπου, με αναφορές στον Βιργίλιο, τον Δάντη και την Οδύσσεια, αλλά και στον Μάρλον Μπράντο, την Τζέιν Μάνσφιλντ και το ροκ.

● Βιβλιογραφία στα ελληνικά: ληνικά: Εκτενής επιλογή ποιημάτων της Σικελιανού θα δημοσιευτεί στο τχ. 30 της «Ποίησης» (Χριστούγεννα, 2007).

● Στίχοι: « Επινόησε μια γλώσσα, “ τη γλώσσα του καθρέφτη” ,/ στην οποία όλα μπορούνε τέλεια να μεταφραστούν / τίποτα όμως δεν μπορεί να ειπωθεί ».