Αράχνιασε η Αράχνη!

Tόσοι άνθρωποι, τόσα μυαλά, τόσα λεφτά. Πετάει, πετάει ο γάιδαρος; Όχι, δεν πετάει ο Spiδαρος. Μια του κλέφτη, δυο του κλέφτη, τρεις του νοικοκύρη.
Κουράστηκε το παλικάρι, αράχνιασε η Αράχνη. Μη σπρώχνετε παιδιά. Υπομονή. Σε μερικά τέρμινα θα το δείτε fast forward στο DVD!

Α πό πού ν΄ αρχίσω, πού να τελειώσω και πώς να καταλήξω. Σαν να κατεβαίνω τη Βασιλίσσης Σοφίας και να κοπανάω το κεφάλι μου να βρω Κολωνάκι. Αριστερά, όχι δεξιά. Δεξιά, όχι αριστερά. Δεν είναι πράγματα αυτά. Ούτε για τα παιδιά του «Κέντρου Κινηματογράφου». Αλλά όταν έχεις τα πεπόνια, τα μαχαίρια και τα κορόιδα, ε, τότε, πετάει πετάει ο spiδαρος; Πετάει, πετάει και αέρα αμολάει. Παιδάκι μου, έλεγε η νόνα μου. Μοσχοβολάνε οι πορδίτσες σου! Ας τα πάρω με τη σειρά. Μπερδεμένο το κουβάρι. Δύσκολη δουλειά. Το πρώτο εικοσάλεπτο δύο κουτσούνια κυκλοφορούν με χαμόγελα στους δρόμους και τα κοσμηματοπωλεία. Χαζά παιδιά όλο χαρά. Αν δεν τους έλεγαν Τομπ Μαγκουάιρ και Κίρστεν Ντανστ, θα τους πετάγανε κλούβια αυγά. Τέτοια πράγματα ούτε σε ταινίες με Ανδρέα Ντούζο και Νόρα Βαλσάμη. Κάπου εδώ οι παραγωγοί ρίχνουν ψιλές και ο Σαμ Ράιμι τρώει κατραπακιές. Ε, ψιτ, προχώρα γιατί μας έφαγε η μπόρα.

Έτσι, τσουπ, εμφανίζεται ιπτάμενος με skating ο Τζέιμς Φράνκο, ο πρώτος κακός από τον προηγούμενο Spiderman, τον καλό. Οι λογαριασμοί των δύο παλιόφιλων δεν έχουν τελειώσει γιατί οι σεναριογράφοι δεν έχουν ολοκληρώσει. Έτσι περνάει το δεκάλεπτο με εναέριες κόντρες και εφετζίδικα κόλπα. Κάπου εκεί ο Φράνκο κοπανάει το κεφάλι του, χάνει τη μνήμη του, ξεχνάει τον θάνατο του πατέρα του. Έτσι ο κακός Φράνκο γίνεται καλός Φράνκο. Η πρώτη μετάλλαξη, γεγονός.

Περνάνε άλλα δέκα λεπτά με τα ίδια χαζά παιδιά να ανταλλάσσουν φιλιά ώσπου πάλι πέφτουν ψιλές και τότε ο Σαμ Ράιμι καταφεύγει στις ίδιες άνυδρες πηγές. Τι να κάνω, τι να κάνω; Α, το βρήκα. Κινγκ Κονγκ να φτιάξω. Έτσι από το πουθενά, εμφανίζεται ο κάποιος, κάπου, κάποτε. Ο κάποιος φτωχός που για το παιδάκι του αναγκάζεται και γίνεται μικροκακοποιός. Αμάρτησα για το παιδί μου χωρίς τη Χριστίνα Σύλβα.

Τρέχει αυτός, από πίσω του ο αστυνομικός. Έτσι πέφτει πάνω σε απαγορευμένη περιοχή. Έτσι, χωρίς να το καταλάβει, πέφτει σε επιστημονική παγίδα. Έτσι απομοριοποιείται. Έτσι γίνεται χώμα και σκόνη. Κι έτσι γίνεται αμμοθύελλα και Κινγκ Κονγκ king size. Τι είναι αυτό; Σάμπως κατάλαβα ο καψερός. Η δεύτερη μετάλλαξη, γεγονός. Ο χρόνος δεν περνάει τελικώς. Οι παραγωγοί επιμένουν. Πάση θυσία η ταινία πρέπει να ροκανίσει δυόμισι ώρες αλλιώς θα σας πάρει και θα σας σηκώσει ο χοντρός παραγωγός. Μα πώς; Επειδή το μέγεθος κάνει την ταινία. Κing size χάμπουργκερ, king size αυτοκίνητα, king size ουρανοξύστες. Πώς αλλιώς ο νάνος θα γίνει ψηλός; Έτσι, πάλι τα ίδια με τα δύο κουτσούνια. Στα οποία έχει προστεθεί ένας τρίτος. Ο καλός Τζέιμς Φράνκο. Α, σαν πολλοί δεν γίνατε; Έτσι ο Σαμ Ράιμι αλλάζει λογική. Ως εκ τούτου κάτι μαύρες μύξες από εξωγήινους πλανήτες μετατρέπουν τον καλό Τομπ Μαγκουάιρ σε κακό Spiderman. Η τρίτη μετάλλαξη, γεγονός.

Και να ΄ναι μόνο αυτός; Στο μεταξύ η μνήμη επανέρχεται και ο Φράνκο από καλός και αγαθός επανέρχεται κακός και μοχθηρός. Στο μεταξύ η ξεπουπουλιασμένη Κίρστεν Ντανστ τα παίρνει με τα καμώματα του Spiderman και μεταλλάσσεται κι αυτή σε φαμ φατάλ. Ως εκ τούτου τέσσερις

«Spiderman 3»

Από καλός, κακός ο Τόμπι Μαγκουάιρ
Από καλός, κακός ο Τζέιμς Φράνκο
Από καλή, κακιά η Κίρστεν Ντανστ
Βad boy, bad girl, bad movie

ΒΑΘΜΟΙ=3

(τρεις φορές Βad)

πρώην καλοί και νυν κακοίσυμπεριλαμβανομένου και του κάποιου φτωχού που αμάρτησε για το παιδί του και μεταλλάχθηκε σε Κινγκ Κονγκ με άμμο- πλακώνονται μεταξύ τους μέχρι θανάτου. Καταλάβατε τίποτα; Φυσικά. Δεν είχαν τι να πουν και τι να κάνουν και για να περάσει η ώρα άρχισαν να παίζουν. Πάρε τα λεφτά και τρέχα λοιπόν. Α μπε μπα μπλομ…

Α ρε Σαμ. Το τέντωσες, το ξεχείλωσες, το εξευτέλισες. Τα πήρες όλα σβάρνα και τα κάτσιασες. Κινγκ Κονγκ, Φρανκενστάιν, Δόκτωρ Τζέκιλ, μίστερ Χάιντ. Όλα. Ε, ψιτ, Κολωνάκι θέλεις; Όπως κατεβαίνεις τη Β. Σοφίας, στρίβεις δεξιά στην Ηροδότου και λίγο πριν από το τέλος, δεξιά ή αριστερά, στην Πατριάρχου Ιωακείμ και έφτασες!


Πεθαίνοντας σαν Γυναίκα

Πέστε το όπως θέλετε. Υπερβολή, εντυπωσιασμό. Ακόμα και επιπόλαιο ενθουσιασμό. Το «Νεκρό κορίτσι» (Dead girl) της πρωτοεμφανιζόμενης Κάρεν Μόνκριφ, ανώτερο από το «Μystic river» του Κλιντ και δύο φορές καλύτερο από το «Crash», το Όσκαρ καλύτερης ταινίας της περσινής χρονιάς!

Απίστευτες οι ποσότητες των εφέδρων του αμερικανικού σινεμά. Μόλις πριν από μερικές εβδομάδες (29 Μαρτίου) μας είχε επισκεφθεί το «Ηalf Νelson» και μας είχαν συστηθεί η Άννα Ρόμπεν και ο Ράιαν Φλεκ. Πρώτοι γραφιάδες, εξαιρετικοί δραματουργοί. Από κοντά και η Κάρεν. Με έξι συμπαραγωγούς (παρακαλώ) και τη μισή θεατρική και κινηματογραφική σκηνή να την υποστηρίζουν σαν τους πυλώνες της ΔΕΗ. Μετρήστε ονόματα ερμηνευτών: Τόνι Κολέτ, Ρόουζ Μπερν, Μέρι Μπεθ Χαρτ, Μάρσια Γκέι Χάρντεν, Μπρίτανι Μέρφι, Κέρι Ουάσινγκτον, Τζιοβάνι Ρίμπιζι, Πάιπερ Λόρι, Τζέιμς Φράνκο. Απίστευτη ποσότητα, πρώτης γραμμής ποιότητα. Όλες τους- γιατί η υπόθεση είναι Γυναίκα- να δίνουν ρέστα. Και μετά να σου λένε μερικοί ότι μόνο μούρη και σκάνδαλα οι Αμερικανοί. Ούτε ξέρουν πού βαδίζουν, ούτε πού πηγαίνουν.

Η σημειολογία κρυφή και κολλημένη στη σάρκα της ταινίας. Δηλαδή ένα γυναικείο πτώμα. Αυτό που βλέπουμε στην αρχή. Ένα και το υποψήφιο νεκρό κορίτσι που βλέπουμε στο φινάλε της διαδρομής. Ενδιαμέσως τα πτώματα πολλά. Δηλαδή ένα αλλά πολλά κορίτσια. Προσέξτε την αριθμητική. Από εκεί προκύπτει και η ουσιαστική διαδρομή. Η Κάρεν Μόνκριφ αναγκάζει τον θεατή να κάνει την αναγωγή. Έτσι «σκοτώνει» τον ατομικισμό. Σε σπρώχνει στον κοινωνικό πολλαπλασιασμό. Κι έτσι η δομή της σπονδυλωτής ταινίας εφάπτεται της ιστορίας.

Εδώ είναι το ψητό. Πρώτος σπόνδυλος, η ξένη. Ένα ξένο ζωντανό κορίτσι πέφτει πάνω σ΄ ένα επίσης ξένο, αλλά νεκρό κορίτσι. Άρα η νεκρή είναι η προέκταση της ζωντανής. Άρα η δεύτερη «φωτογραφίζει» τον ψυχισμό, την πτωμαΐνη, της πρώτης, της ζωντανής. Άρα, το σοκαριστικό ερω τηματικό: Μπας κι αυτή είμαι εγώ;

Δεύτερος σπόνδυλος, η αδελφή. Η αδελφή μιας εξαφανισμένης- ίσως σκοτωμένης- αδελφής. Επομένως ο βίαιος, ύπουλος, απρόσμενος θάνατος χτυπάει την πόρτα της ίδιας οικογένειας. Το ξένο, νεκρό, κορίτσι, του πρώτου σπονδύλου, είναι η αδελφή μιας αδελφής. Τόσο κοντά τόσο τραγικά. Κι όμως η κοινωνία δεν αντιδρά. Γι΄ αυτό το πτώμα είναι πτώματα πολλά. Γιατί ο αυτισμός έχει χωθεί βαθιά.

Τρίτος σπόνδυλος, η σύζυγος. Η αιτία της αφασίας. Ξέρει τον δολοφόνο, αλλά όλα τα πειστήρια, όλα τα ίχνη σβήνει. Ανασφάλεια, συντήρηση, μούχλα. Σοκαριστική αλήθεια. Γνωρίζουμε αλλά δεν αντιδρούμε. Ξέρουμε αλλά σιωπούμε. Έτσι από θεατές, ηθικοί αυτουργοί. Από παρατηρητές, συνένοχοι και μικροί δολοφόνοι. Τον σίριαλ κίλερ τον πιάνεις. Την κοινωνία πώς την αλλάζεις;

Τέταρτος σπόνδυλος, η μητέρα. Κάθε σπόνδυλος τοποθετείται στη σωστή θέση να υπηρετήσει τον ρόλο του. Κάθε πρόσωπο αντιδρά σύμφωνα με τις ανάγκες του. Η ξένη από φόβο. Η αδελφή από αγάπη. Η σύζυγος από ανασφάλεια. Η μάνα από ενοχές. Η κόρη έφυγε, χάθηκε, εξαφανίστηκε. Ίσως σκοτώθηκε. Ποιος φταίει; Εκείνη, η μάνα, φταίει. Φορτωμένη με τύψεις, σκοτωμένη από ενοχές. Έτσι όταν βρίσκει το παιδί του παιδιού της, πορεύεται μαζί του. Η εγγονή της προέκταση της κόρης της. Φτου και από την αρχή.

Πέμπτος και τελευταίος κρίκος της αλυσίδας, ο πρώτος κρίκος. Το νεκρό κορίτσι. Ο φαύλος κύκλος κλείνει. Ένα νεκρό κορίτσι. Μιας μάνας. Μιας συζύγου. Μιας αδελφής. Μιας οικογένειας. Μιας γειτονιάς. Μιας κοινωνίας. Το νεκρό κορίτσι. Η αφασική μάνα. Η ανασφαλής σύζυγος. Η ταραγμένη αδελφή. Το πτώμα εκεί. Πεθαίνοντας σαν Γυναίκα. Επειδή η αφασία, η αδιαφορία, η συντήρηση, η συνενοχή, η σιωπή, όλα αυτά είναι γένους θηλυκού.

«Το νεκρό κορίτσι»

Σπονδυλωτό αλλά ενιαίο και καυτό
Θρίλερ αλλά κοινωνικό
Υπαρξιακό αλλά τραγικό

ΒΑΘΜΟΙ=8

(εξαιρετικό)

Καθένας με τις ιδέες του

Εξαρτάται να λες. Εξαρτάται ποιος είσαι, σε ποιον θεό πιστεύεις και από ποια οπτική το βλέπεις. Καθένας με την ιδεολογία του, ο Γκας Βαν Σαντ με την ομοφυλοφιλία του. Που πάει να πει, αν το «Μala Νoche» είχε κομμουνιστή πρωταγωνιστή, θα έτρωγε χώμα και ντροπή! Πριν από είκοσι δύο χρόνια, ένας φέρελπις από την Αμερική με το όνομα Γκας Βαν Σαντ υπογράφει μια ασπρόμαυρη άσκηση ύφους που φτάνει στο Δεκαπενθήμερο Σκηνοθετών του Φεστιβάλ των Καννών και καταλήγει να κερδίζει αναγνώριση και βραβεία από την Ένωση Κριτικών του Λος Άντζελες και στο Τορίνο από το Φεστιβάλ γκέι και λεσβιών. Το σενάριο είναι βασισμένο στην ομότιτλη αυτοβιογραφία του Γουόλτ Κέρτις, όπου νεαρός, λευκός και Αμερικανός γκέι τρέχει ξοπίσω από έναν αδιάφορο Μεξικανό λαθρομετανάστη.

Ούτε περισσότερα ούτε λιγότερα.

Αν αυτές οι πέντε γραμμές μιας τόσο δυσδιάκριτης ιστορίας θα έφταναν για μια μικρού μήκους ταινία, στα χέρια ενός τόσου ταλαντούχου καλλιτέχνη και τόσο επιδέξιου σκηνοθέτη καταλήγουν να γεμίσουν ογδόντα ολόκληρα λεπτά με σάρκα και οστά. Εντελώς ατμοσφαιρικά, γοητευτικά και ελκυστικά. Με επιρροές από Ζαν Λικ Γκοντάρ και Τζων Κασσαβέτη. Από οργανωμένο αυτοσχεδιασμό και από σκιές που κάνουν πιρουέτες σε ασπρόμαυρο φόντο χωρίς σκληρές στιγμές.

Το αποτέλεσμα αντιφατικό. Από τη μια η φωτογραφία του Τζον Κάμπελ να «ζωγραφίζει». Ανθρώπινοι όγκοι να μοιάζουν με chorus line της «Λίμνης των κύκνων». Κτίρια, δρόμοι και εσωτερικοί χώροι να μοιάζουν με Νουρέγιεφ και Πλιτσέσκαγια. Σχέδια από κάρβουνο. Ντεκόρ από κιμωλία. Αισθητική που θα άφηνε άφωνο ακόμα και τον Κασσαβέτη.

Από την άλλη η χλωμή ιστορία. Ρομαντισμός, εξιδανίκευση, αγιοποίηση. Πώς λέμε σοσιαλιστικός ρεαλισμός; Έτσι ακριβώς. Ομοφυλοφιλικός ρομαντισμός. Τόσο στρατευμένος όσο ο πιο σκληρός αναρχικός. Λόγος δεν μου πέφτει. Δικαίωμά του. Υπερασπίζεται την μπροσούρα του. Απλώς το υπογραμμίζω γιατί πολλές φορές, ενώ κάνουμε τα ίδια και χειρότερα, κατηγορούμε στρατευμένους που δεν γουστάρουμε και υπερασπιζόμαστε στρατευμένους που είναι της μόδας. Στο σπίτι του κρεμασμένου δεν μιλάνε για σχοινί. Όσο για την ταινία, μια τόση δα τρίχα έγινε μέγιστη καλλιτεχνική τριχιά!

«Μala Νoche»

Η πρώτη εμφάνιση του Γκας Βαν Σαντ του 1985
Ασπρόμαυρη γοητεία
Στρατευμένη ομοφυλοφιλία

ΒΑΘΜΟΙ=6

(άδεια ζωγραφιά)

Ο πολεμικός αυλός

Εξηγούμαι για να μην παρεξηγηθώ. Δηλώνω αναρμόδιος για τον «Μαγικό αυλό» (Μagic flute). Καθαρός ουρανός αστραπές δεν φοβάται. Δύο πράγματα λοιπόν. Ορατά ακόμα και στο βλέμμα μικρού παιδιού. Το πρώτο, η εντυπωσιακή τεχνική-αισθητική επεξεργασία. Σκηνικά, κοστούμια, χορογραφίες, στούντιο, γυρίσματα, φακοί, όλα. Το δεύτερο, η μεταφορά. Ο Κένεθ Μπράνα σπρώχνει το κύκνειο άσμα του Μότσαρτ στις παραμονές του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ο λόγος αυτονόητος και λογικός. Ο Ταμίνο- όπως γράφει και το δελτίο Τύπου- «ξεκινά ένα ταξίδι αναζητώντας την αγάπη, το φως και την ειρήνη σ΄ έναν κόσμο μολυσμένο από το σκοτάδι, τον θάνατο και την καταστροφή».

Το καστ από: Τζόζεφ Κάιζερ (Ταμίνο), Έιμι Κάρσον (Παμίνα), Ρένε Πέιπ (Σαράστρο). Τώρα αν μου ζητήσετε τη γνώμη μου ως απλού θεατή, καλύτερος «αυλός» αυτός του Ίνγκμαρ Μπέργκμαν. Όχι λόγω ονόματος αλλά λόγω απλότητας. Όπερα είναι, όπερα έκανε. Κατευθείαν στο δόξα πατρί. Το ουσιώδες δηλαδή. Τις περισσότερες φορές, το παλιό είναι πιο μοντέρνο από το σύγχρονο και ξεσκονισμένο.

«Ο μαγικός αυλός»

Ο Μπράνα μεταφέρει τον Μότσαρτ στον πόλεμο
Εντυπωσιακά γυρίσματα
Ουδέτερα αποτελέσματα

ΒΑΘΜΟΙ= ΕΡΩΤΗΜΑΤΙΚΟ

(δεν ξέρω)